अध्ययनम्
- अनुक्रमणिका
- मूलम्
२४ मेधातिथिः काण्वः। १ वायुः, २-३ इन्द्र वायू, ४-६ मित्रावरुणौ, ७-९ इन्द्रो मरुत्वान्, १०-१२ विश्वे देवाः, १३-१५ पूषा, १६-२२, २३(पूर्वार्धस्य) आपः, २३(उत्तरार्धस्य), २४ अग्निः। १-१८ गायत्री, १९ पुर उष्णिक्, २१ प्रतिष्ठा, २०, २२-२४ अनुष्टुप्।॥ ती॒व्राः सोमा॑स॒ आ ग॑ह्या॒शीर्व॑न्तः सु॒ता इ॒मे । वायो॒ तान्प्रस्थि॑तान्पिब
उ॒भा दे॒वा दि॑वि॒स्पृशे॑न्द्रवा॒यू ह॑वामहे । अ॒स्य सोम॑स्य पी॒तये॑
॥२॥u̱bhā de̱vā di̍vi̱spṛśe̍ndravā̱yū ha̍vāmahe | a̱sya soma̍sya pī̱taye̍
इ॒न्द्र॒वा॒यू म॑नो॒जुवा॒ विप्रा॑ हवन्त ऊ॒तये॑ । स॒ह॒स्रा॒क्षा धि॒यस्पती॑
॥३॥i̱ndra̱vā̱yū ma̍no̱juvā̱ viprā̍ havanta ū̱taye̍ | sa̱ha̱srā̱kṣā dhi̱yaspatī̍
मि॒त्रं व॒यं ह॑वामहे॒ वरु॑णं॒ सोम॑पीतये । ज॒ज्ञा॒ना पू॒तद॑क्षसा
॥४॥mi̱traṃ va̱yaṃ ha̍vāmahe̱ varu̍ṇa̱ṃ soma̍pītaye | ja̱jñā̱nā pū̱tada̍kṣasā
ऋ॒तेन॒ यावृ॑ता॒वृधा॑वृ॒तस्य॒ ज्योति॑ष॒स्पती॑ । ता मि॒त्रावरु॑णा हुवे
॥५॥ṛ̱tena̱ yāvṛ̍tā̱vṛdhā̍vṛ̱tasya̱ jyoti̍ṣa̱spatī̍ | tā mi̱trāvaru̍ṇā huve
वरु॑णः प्रावि॒ता भु॑वन्मि॒त्रो विश्वा॑भिरू॒तिभि॑: । कर॑तां नः सु॒राध॑सः
॥६॥varu̍ṇaḥ prāvi̱tā bhu̍vanmi̱tro viśvā̍bhirū̱tibhi̍: | kara̍tāṃ naḥ su̱rādha̍saḥ
म॒रुत्व॑न्तं हवामह॒ इन्द्र॒मा सोम॑पीतये । स॒जूर्ग॒णेन॑ तृम्पतु
॥७॥ma̱rutva̍ntaṃ havāmaha̱ indra̱mā soma̍pītaye | sa̱jūrga̱ṇena̍ tṛmpatu
इन्द्र॑ज्येष्ठा॒ मरु॑द्गणा॒ देवा॑स॒: पूष॑रातयः । विश्वे॒ मम॑ श्रुता॒ हव॑म्
॥८॥indra̍jyeṣṭhā̱ maru̍dgaṇā̱ devā̍sa̱: pūṣa̍rātayaḥ | viśve̱ mama̍ śrutā̱ hava̍m
ह॒त वृ॒त्रं सु॑दानव॒ इन्द्रे॑ण॒ सह॑सा यु॒जा । मा नो॑ दु॒:शंस॑ ईशत
॥९॥ha̱ta vṛ̱traṃ su̍dānava̱ indre̍ṇa̱ saha̍sā yu̱jā | mā no̍ du̱:śaṃsa̍ īśata
विश्वा॑न् दे॒वान् ह॑वामहे म॒रुत॒: सोम॑पीतये । उ॒ग्रा हि पृश्नि॑मातरः
॥१०॥viśvā̍n de̱vān ha̍vāmahe ma̱ruta̱: soma̍pītaye | u̱grā hi pṛśni̍mātaraḥ
जय॑तामिव तन्य॒तुर्म॒रुता॑मेति धृष्णु॒या । यच्छुभं॑ या॒थना॑ नरः
॥११॥jaya̍tāmiva tanya̱turma̱rutā̍meti dhṛṣṇu̱yā | yacchubha̍ṃ yā̱thanā̍ naraḥ
ह॒स्का॒राद् वि॒द्युत॒स्पर्यऽतो॑ जा॒ता अ॑वन्तु नः । म॒रुतो॑ मृळयन्तु नः
॥१२॥ha̱skā̱rād vi̱dyuta̱sparya'to̍ jā̱tā a̍vantu naḥ | ma̱ruto̍ mṛl̤ayantu naḥ
आ पू॑षञ्चि॒त्रब॑र्हिष॒माघृ॑णे ध॒रुणं॑ दि॒वः । आजा॑ न॒ष्टं यथा॑ प॒शुम्
॥१३॥ā pū̍ṣañci̱traba̍rhiṣa̱māghṛ̍ṇe dha̱ruṇa̍ṃ di̱vaḥ | ājā̍ na̱ṣṭaṃ yathā̍ pa̱śum
पू॒षा राजा॑न॒माघृ॑णि॒रप॑गूह्लं॒ गुहा॑ हि॒तम् । अवि॑न्दच्चि॒त्रब॑र्हिषम्
॥१४॥pū̱ṣā rājā̍na̱māghṛ̍ṇi̱rapa̍gūhla̱ṃ guhā̍ hi̱tam | avi̍ndacci̱traba̍rhiṣam
उ॒तो स मह्य॒मिन्दु॑भि॒: षड् यु॒क्ताँ अ॑नु॒सेषि॑धत् । गोभि॒र्यवं॒ न च॑र्कृषत्
॥१५॥u̱to sa mahya̱mindu̍bhi̱: ṣaḍ yu̱ktām̐ a̍nu̱seṣi̍dhat | gobhi̱ryava̱ṃ na ca̍rkṛṣat
अ॒म्बयो॑ य॒न्त्यध्व॑भिर्जा॒मयो॑ अध्वरीय॒ताम् । पृ॒ञ्च॒तीर्मधु॑ना॒ पय॑:
॥१६॥a̱mbayo̍ ya̱ntyadhva̍bhirjā̱mayo̍ adhvarīya̱tām | pṛ̱ñca̱tīrmadhu̍nā̱ paya̍:
अ॒मूर्या उप॒ सूर्ये॒ याभि॑र्वा॒ सूर्य॑: स॒ह । ता नो॑ हिन्वन्त्वध्व॒रम्
॥१७॥a̱mūryā upa̱ sūrye̱ yābhi̍rvā̱ sūrya̍: sa̱ha | tā no̍ hinvantvadhva̱ram
अ॒पो दे॒वीरुप॑ ह्वये॒ यत्र॒ गाव॒: पिब॑न्ति नः । सिन्धु॑भ्य॒: कर्त्वं॑ ह॒विः
॥१८॥a̱po de̱vīrupa̍ hvaye̱ yatra̱ gāva̱: piba̍nti naḥ | sindhu̍bhya̱: kartva̍ṃ ha̱viḥ
अ॒प्स्व१न्तर॒मृत॑म॒प्सु भे॑ष॒जम॒पामु॒त प्रश॑स्तये । देवा॒ भव॑त वा॒जिन॑:
॥१९॥a̱psva1ntara̱mṛta̍ma̱psu bhe̍ṣa̱jama̱pāmu̱ta praśa̍staye | devā̱ bhava̍ta vā̱jina̍:
अ॒प्सु मे॒ सोमो॑ अब्रवीद॒न्तर्विश्वा॑नि भेष॒जा । अ॒ग्निं च॑ वि॒श्वश॑म्भुव॒माप॑श्च वि॒श्वभे॑षजीः
॥२०॥a̱psu me̱ somo̍ abravīda̱ntarviśvā̍ni bheṣa̱jā | a̱gniṃ ca̍ vi̱śvaśa̍mbhuva̱māpa̍śca vi̱śvabhe̍ṣajīḥ
आप॑: पृणी॒त भे॑ष॒जं वरू॑थं त॒न्वे॒ ३ मम॑ । ज्योक् च॒ सूर्यं॑ दृ॒शे
॥२१॥āpa̍: pṛṇī̱ta bhe̍ṣa̱jaṃ varū̍thaṃ ta̱nve̱ 3 mama̍ | jyok ca̱ sūrya̍ṃ dṛ̱śe
इ॒दमा॑प॒: प्र व॑हत॒ यत् किं च॑ दुरि॒तं मयि॑ । यद् वा॒हम॑भिदु॒द्रोह॒ यद्वा॑ शे॒प उ॒तानृ॑तम्
॥२२॥i̱damā̍pa̱: pra va̍hata̱ yat kiṃ ca̍ duri̱taṃ mayi̍ | yad vā̱hama̍bhidu̱droha̱ yadvā̍ śe̱pa u̱tānṛ̍tam
आपो॑ अ॒द्यान्व॑चारिषं॒ रसे॑न॒ सम॑गस्महि । पय॑स्वानग्न॒ आ ग॑हि॒ तं मा॒ सं सृ॑ज॒ वर्च॑सा
॥२३॥āpo̍ a̱dyānva̍cāriṣa̱ṃ rase̍na̱ sama̍gasmahi | paya̍svānagna̱ ā ga̍hi̱ taṃ mā̱ saṃ sṛ̍ja̱ varca̍sā
सं मा॑ग्ने॒ वर्च॑सा सृज॒ सं प्र॒जया॒ समायु॑षा । वि॒द्युर्मे॑ अस्य दे॒वा इन्द्रो॑ विद्यात् स॒ह ऋषि॑भिः
॥२४॥saṃ mā̍gne̱ varca̍sā sṛja̱ saṃ pra̱jayā̱ samāyu̍ṣā | vi̱dyurme̍ asya de̱vā indro̍ vidyāt sa̱ha ṛṣi̍bhiḥ