अध्ययनम्
- अनुक्रमणिका
- मूलम्
१५ तान्वः पार्थ्यः। विश्वेदेवाः। प्रस्तारपंक्तिः २,३,१३ अनुष्टुप् , ९ अक्षरैः पंक्तिः, ११ न्यङ्कुसारिणी, १५ पुरस्ताद्बृहती ।
महि॑ द्यावापृथिवी भूतमु॒र्वी नारी॑ य॒ह्वी न रोद॑सी॒ सदं॑ नः । तेभि॑र्नः पातं॒ सह्य॑स ए॒भिर्न॑: पातं शू॒षणि॑
॥१॥mahi̍ dyāvāpṛthivī bhūtamu̱rvī nārī̍ ya̱hvī na roda̍sī̱ sada̍ṃ naḥ | tebhi̍rnaḥ pāta̱ṃ sahya̍sa e̱bhirna̍: pātaṃ śū̱ṣaṇi̍
य॒ज्ञेय॑ज्ञे॒ स मर्त्यो॑ दे॒वान्त्स॑पर्यति । यः सु॒म्नैर्दी॑र्घ॒श्रुत्त॑म आ॒विवा॑सत्येनान्
॥२॥ya̱jñeya̍jñe̱ sa martyo̍ de̱vāntsa̍paryati | yaḥ su̱mnairdī̍rgha̱śrutta̍ma ā̱vivā̍satyenān
विश्वे॑षामिरज्यवो दे॒वानां॒ वार्म॒हः । विश्वे॒ हि वि॒श्वम॑हसो॒ विश्वे॑ य॒ज्ञेषु॑ य॒ज्ञिया॑:
॥३॥viśve̍ṣāmirajyavo de̱vānā̱ṃ vārma̱haḥ | viśve̱ hi vi̱śvama̍haso̱ viśve̍ ya̱jñeṣu̍ ya̱jñiyā̍:
ते घा॒ राजा॑नो अ॒मृत॑स्य म॒न्द्रा अ॑र्य॒मा मि॒त्रो वरु॑ण॒: परि॑ज्मा । कद्रु॒द्रो नृ॒णां स्तु॒तो म॒रुत॑: पू॒षणो॒ भग॑:
॥४॥te ghā̱ rājā̍no a̱mṛta̍sya ma̱ndrā a̍rya̱mā mi̱tro varu̍ṇa̱: pari̍jmā | kadru̱dro nṛ̱ṇāṃ stu̱to ma̱ruta̍: pū̱ṣaṇo̱ bhaga̍:
उ॒त नो॒ नक्त॑म॒पां वृ॑षण्वसू॒ सूर्या॒मासा॒ सद॑नाय सध॒न्या॑ । सचा॒ यत्साद्ये॑षा॒महि॑र्बु॒ध्नेषु॑ बु॒ध्न्य॑:
॥५॥u̱ta no̱ nakta̍ma̱pāṃ vṛ̍ṣaṇvasū̱ sūryā̱māsā̱ sada̍nāya sadha̱nyā̍ | sacā̱ yatsādye̍ṣā̱mahi̍rbu̱dhneṣu̍ bu̱dhnya̍:
उ॒त नो॑ दे॒वाव॒श्विना॑ शु॒भस्पती॒ धाम॑भिर्मि॒त्रावरु॑णा उरुष्यताम् । म॒हः स रा॒य एष॒तेऽति॒ धन्वे॑व दुरि॒ता
॥६॥u̱ta no̍ de̱vāva̱śvinā̍ śu̱bhaspatī̱ dhāma̍bhirmi̱trāvaru̍ṇā uruṣyatām | ma̱haḥ sa rā̱ya eṣa̱te'ti̱ dhanve̍va duri̱tā
उ॒त नो॑ रु॒द्रा चि॑न्मृळताम॒श्विना॒ विश्वे॑ दे॒वासो॒ रथ॒स्पति॒र्भग॑: । ऋ॒भुर्वाज॑ ऋभुक्षण॒: परि॑ज्मा विश्ववेदसः
॥७॥u̱ta no̍ ru̱drā ci̍nmṛl̤atāma̱śvinā̱ viśve̍ de̱vāso̱ ratha̱spati̱rbhaga̍: | ṛ̱bhurvāja̍ ṛbhukṣaṇa̱: pari̍jmā viśvavedasaḥ
ऋ॒भुॠ॑भु॒क्षा ऋ॒भुर्वि॑ध॒तो मद॒ आ ते॒ हरी॑ जूजुवा॒नस्य॑ वा॒जिना॑ । दु॒ष्टरं॒ यस्य॒ साम॑ चि॒दृध॑ग्य॒ज्ञो न मानु॑षः
॥८॥ṛ̱bhuṝ̍bhu̱kṣā ṛ̱bhurvi̍dha̱to mada̱ ā te̱ harī̍ jūjuvā̱nasya̍ vā̱jinā̍ | du̱ṣṭara̱ṃ yasya̱ sāma̍ ci̱dṛdha̍gya̱jño na mānu̍ṣaḥ
कृ॒धी नो॒ अह्र॑यो देव सवित॒: स च॑ स्तुषे म॒घोना॑म् ।
स॒हो न॒ इन्द्रो॒ वह्नि॑भि॒र्न्ये॑षां चर्षणी॒नां च॒क्रं र॒श्मिं न यो॑युवे
॥९॥kṛ̱dhī no̱ ahra̍yo deva savita̱: sa ca̍ stuṣe ma̱ghonā̍m |
sa̱ho na̱ indro̱ vahni̍bhi̱rnye̍ṣāṃ carṣaṇī̱nāṃ ca̱kraṃ ra̱śmiṃ na yo̍yuve
ऐषु॑ द्यावापृथिवी धातं म॒हद॒स्मे वी॒रेषु॑ वि॒श्वच॑र्षणि॒ श्रव॑: । पृ॒क्षं वाज॑स्य सा॒तये॑ पृ॒क्षं रा॒योत तु॒र्वणे॑
॥१०॥aiṣu̍ dyāvāpṛthivī dhātaṃ ma̱hada̱sme vī̱reṣu̍ vi̱śvaca̍rṣaṇi̱ śrava̍: | pṛ̱kṣaṃ vāja̍sya sā̱taye̍ pṛ̱kṣaṃ rā̱yota tu̱rvaṇe̍
ए॒तं शंस॑मिन्द्रास्म॒युष्ट्वं कूचि॒त्सन्तं॑ सहसावन्न॒भिष्ट॑ये । सदा॑ पाह्य॒भिष्ट॑ये मे॒दतां॑ वे॒दता॑ वसो
॥११॥e̱taṃ śaṃsa̍mindrāsma̱yuṣṭvaṃ kūci̱tsanta̍ṃ sahasāvanna̱bhiṣṭa̍ye | sadā̍ pāhya̱bhiṣṭa̍ye me̱datā̍ṃ ve̱datā̍ vaso
ए॒तं मे॒ स्तोमं॑ त॒ना न सूर्ये॑ द्यु॒तद्या॑मानं वावृधन्त नृ॒णाम् । सं॒वन॑नं॒ नाश्व्यं॒ तष्टे॒वान॑पच्युतम्
॥१२॥e̱taṃ me̱ stoma̍ṃ ta̱nā na sūrye̍ dyu̱tadyā̍mānaṃ vāvṛdhanta nṛ̱ṇām | sa̱ṃvana̍na̱ṃ nāśvya̱ṃ taṣṭe̱vāna̍pacyutam
वा॒वर्त॒ येषां॑ रा॒या यु॒क्तैषां॑ हिर॒ण्ययी॑ । ने॒मधि॑ता॒ न पौंस्या॒ वृथे॑व वि॒ष्टान्ता॑
॥१३॥vā̱varta̱ yeṣā̍ṃ rā̱yā yu̱ktaiṣā̍ṃ hira̱ṇyayī̍ | ne̱madhi̍tā̱ na pauṃsyā̱ vṛthe̍va vi̱ṣṭāntā̍
प्र तद्दु॒:शीमे॒ पृथ॑वाने वे॒ने प्र रा॒मे वो॑च॒मसु॑रे म॒घव॑त्सु । ये यु॒क्त्वाय॒ पञ्च॑ श॒तास्म॒यु प॒था वि॒श्राव्ये॑षाम्
॥१४॥pra taddu̱:śīme̱ pṛtha̍vāne ve̱ne pra rā̱me vo̍ca̱masu̍re ma̱ghava̍tsu | ye yu̱ktvāya̱ pañca̍ śa̱tāsma̱yu pa̱thā vi̱śrāvye̍ṣām
अधीन्न्वत्र॑ सप्त॒तिं च॑ स॒प्त च॑ । स॒द्यो दि॑दिष्ट॒ तान्व॑: स॒द्यो दि॑दिष्ट पा॒र्थ्यः स॒द्यो दि॑दिष्ट माय॒वः
॥१५॥adhīnnvatra̍ sapta̱tiṃ ca̍ sa̱pta ca̍ | sa̱dyo di̍diṣṭa̱ tānva̍: sa̱dyo di̍diṣṭa pā̱rthyaḥ sa̱dyo di̍diṣṭa māya̱vaḥ