skipLink.label

उदाहरणानि

शीघ्र मार्गाः

पूर्ण पृष्ठसूची

सूक्तम् 22 — कुह (15 मन्त्राः)

RV 10.22 — ऋग्वेद शाकल संहिता, मण्डल 10, सूक्तम् 22 (कुह), 15 मन्त्राः। स्वरचिह्नित पाठः। IAST

MD
अध्ययनम्
अनुक्रमणिका
मूलम्
सूक्त 22

१५ ऐन्द्रो विमदः प्राजापत्यो वा, वासुक्रो वसुकृद्वा। इन्द्रः। पुरस्ताद्बृहती ५,७,९ अनुष्टुप्, १५ त्रिष्टुप् ।

कुह॑ श्रु॒त इन्द्र॒: कस्मि॑न्न॒द्य जने॑ मि॒त्रो न श्रू॑यते । ऋषी॑णां वा॒ यः क्षये॒ गुहा॑ वा॒ चर्कृ॑षे गि॒रा

॥१॥

kuha̍ śru̱ta indra̱: kasmi̍nna̱dya jane̍ mi̱tro na śrū̍yate | ṛṣī̍ṇāṃ vā̱ yaḥ kṣaye̱ guhā̍ vā̱ carkṛ̍ṣe gi̱rā

इ॒ह श्रु॒त इन्द्रो॑ अ॒स्मे अ॒द्य स्तवे॑ व॒ज्र्यृची॑षमः । मि॒त्रो न यो जने॒ष्वा यश॑श्च॒क्रे असा॒म्या

॥२॥

i̱ha śru̱ta indro̍ a̱sme a̱dya stave̍ va̱jryṛcī̍ṣamaḥ | mi̱tro na yo jane̱ṣvā yaśa̍śca̱kre asā̱myā

म॒हो यस्पति॒: शव॑सो॒ असा॒म्या म॒हो नृ॒म्णस्य॑ तूतु॒जिः । भ॒र्ता वज्र॑स्य धृ॒ष्णोः पि॒ता पु॒त्रमि॑व प्रि॒यम्

॥३॥

ma̱ho yaspati̱: śava̍so̱ asā̱myā ma̱ho nṛ̱mṇasya̍ tūtu̱jiḥ | bha̱rtā vajra̍sya dhṛ̱ṣṇoḥ pi̱tā pu̱trami̍va pri̱yam

यु॒जा॒नो अश्वा॒ वात॑स्य॒ धुनी॑ दे॒वो दे॒वस्य॑ वज्रिवः । स्यन्ता॑ प॒था वि॒रुक्म॑ता सृजा॒नः स्तो॒ष्यध्व॑नः

॥४॥

yu̱jā̱no aśvā̱ vāta̍sya̱ dhunī̍ de̱vo de̱vasya̍ vajrivaḥ | syantā̍ pa̱thā vi̱rukma̍tā sṛjā̱naḥ sto̱ṣyadhva̍naḥ

त्वं त्या चि॒द्वात॒स्याश्वागा॑ ऋ॒ज्रा त्मना॒ वह॑ध्यै । ययो॑र्दे॒वो न मर्त्यो॑ य॒न्ता नकि॑र्वि॒दाय्य॑:

॥५॥

tvaṃ tyā ci̱dvāta̱syāśvāgā̍ ṛ̱jrā tmanā̱ vaha̍dhyai | yayo̍rde̱vo na martyo̍ ya̱ntā naki̍rvi̱dāyya̍:

अध॒ ग्मन्तो॒शना॑ पृच्छते वां॒ कद॑र्था न॒ आ गृ॒हम् । आ ज॑ग्मथुः परा॒काद्दि॒वश्च॒ ग्मश्च॒ मर्त्य॑म्

॥६॥

adha̱ gmanto̱śanā̍ pṛcchate vā̱ṃ kada̍rthā na̱ ā gṛ̱ham | ā ja̍gmathuḥ parā̱kāddi̱vaśca̱ gmaśca̱ martya̍m

आ न॑ इन्द्र पृक्षसे॒ऽस्माकं॒ ब्रह्मोद्य॑तम् । तत्त्वा॑ याचाम॒हेऽव॒: शुष्णं॒ यद्धन्नमा॑नुषम्

॥७॥

ā na̍ indra pṛkṣase̱'smāka̱ṃ brahmodya̍tam | tattvā̍ yācāma̱he'va̱: śuṣṇa̱ṃ yaddhannamā̍nuṣam

अ॒क॒र्मा दस्यु॑र॒भि नो॑ अम॒न्तुर॒न्यव्र॑तो॒ अमा॑नुषः । त्वं तस्या॑मित्रह॒न्वध॑र्दा॒सस्य॑ दम्भय

॥८॥

a̱ka̱rmā dasyu̍ra̱bhi no̍ ama̱ntura̱nyavra̍to̱ amā̍nuṣaḥ | tvaṃ tasyā̍mitraha̱nvadha̍rdā̱sasya̍ dambhaya

त्वं न॑ इन्द्र शूर॒ शूरै॑रु॒त त्वोता॑सो ब॒र्हणा॑ । पु॒रु॒त्रा ते॒ वि पू॒र्तयो॒ नव॑न्त क्षो॒णयो॑ यथा

॥९॥

tvaṃ na̍ indra śūra̱ śūrai̍ru̱ta tvotā̍so ba̱rhaṇā̍ | pu̱ru̱trā te̱ vi pū̱rtayo̱ nava̍nta kṣo̱ṇayo̍ yathā

त्वं तान्वृ॑त्र॒हत्ये॑ चोदयो॒ नॄन्का॑र्पा॒णे शू॑र वज्रिवः । गुहा॒ यदी॑ कवी॒नां वि॒शां नक्ष॑त्रशवसाम्

॥१०॥

tvaṃ tānvṛ̍tra̱hatye̍ codayo̱ nṝnkā̍rpā̱ṇe śū̍ra vajrivaḥ | guhā̱ yadī̍ kavī̱nāṃ vi̱śāṃ nakṣa̍traśavasām

म॒क्षू ता त॑ इन्द्र दा॒नाप्न॑स आक्षा॒णे शू॑र वज्रिवः । यद्ध॒ शुष्ण॑स्य द॒म्भयो॑ जा॒तं विश्वं॑ स॒याव॑भिः

॥११॥

ma̱kṣū tā ta̍ indra dā̱nāpna̍sa ākṣā̱ṇe śū̍ra vajrivaḥ | yaddha̱ śuṣṇa̍sya da̱mbhayo̍ jā̱taṃ viśva̍ṃ sa̱yāva̍bhiḥ

माकु॒ध्र्य॑गिन्द्र शूर॒ वस्वी॑र॒स्मे भू॑वन्न॒भिष्ट॑यः । व॒यंव॑यं त आसां सु॒म्ने स्या॑म वज्रिवः

॥१२॥

māku̱dhrya̍gindra śūra̱ vasvī̍ra̱sme bhū̍vanna̱bhiṣṭa̍yaḥ | va̱yaṃva̍yaṃ ta āsāṃ su̱mne syā̍ma vajrivaḥ

अ॒स्मे ता त॑ इन्द्र सन्तु स॒त्याऽहिं॑सन्तीरुप॒स्पृश॑: । वि॒द्याम॒ यासां॒ भुजो॑ धेनू॒नां न व॑ज्रिवः

॥१३॥

a̱sme tā ta̍ indra santu sa̱tyā'hi̍ṃsantīrupa̱spṛśa̍: | vi̱dyāma̱ yāsā̱ṃ bhujo̍ dhenū̱nāṃ na va̍jrivaḥ

अ॒ह॒स्ता यद॒पदी॒ वर्ध॑त॒ क्षाः शची॑भिर्वे॒द्याना॑म् । शुष्णं॒ परि॑ प्रदक्षि॒णिद्वि॒श्वाय॑वे॒ नि शि॑श्नथः

॥१४॥

a̱ha̱stā yada̱padī̱ vardha̍ta̱ kṣāḥ śacī̍bhirve̱dyānā̍m | śuṣṇa̱ṃ pari̍ pradakṣi̱ṇidvi̱śvāya̍ve̱ ni śi̍śnathaḥ

पिबा॑पि॒बेदि॑न्द्र शूर॒ सोमं॒ मा रि॑षण्यो वसवान॒ वसु॒: सन् ।

उ॒त त्रा॑यस्व गृण॒तो म॒घोनो॑ म॒हश्च॑ रा॒यो रे॒वत॑स्कृधी नः

॥१५॥

pibā̍pi̱bedi̍ndra śūra̱ soma̱ṃ mā ri̍ṣaṇyo vasavāna̱ vasu̱: san |

u̱ta trā̍yasva gṛṇa̱to ma̱ghono̍ ma̱haśca̍ rā̱yo re̱vata̍skṛdhī naḥ