Study
- Anukramaṇī
- Source
11 gāthino viśvāmitraḥ| agniḥ| triṣṭup|
pratya̱gniru̱ṣasa̱śceki̍tā̱no'bo̍dhi̱ vipra̍: pada̱vīḥ ka̍vī̱nām |
pṛ̱thu̱pājā̍ deva̱yadbhi̱: sami̱ddho'pa̱ dvārā̱ tama̍so̱ vahni̍rāvaḥ
||1||प्रत्य॒ग्निरु॒षस॒श्चेकि॑ता॒नोऽबो॑धि॒ विप्र॑: पद॒वीः क॑वी॒नाम् ।
पृ॒थु॒पाजा॑ देव॒यद्भि॒: समि॒द्धोऽप॒ द्वारा॒ तम॑सो॒ वह्नि॑रावः
predva̱gnirvā̍vṛdhe̱ stome̍bhirgī̱rbhiḥ sto̍tṝ̱ṇāṃ na̍ma̱sya̍ u̱kthaiḥ |
pū̱rvīrṛ̱tasya̍ sa̱ṃdṛśa̍ścakā̱naḥ saṃ dū̱to a̍dyaudu̱ṣaso̍ viro̱ke
||2||प्रेद्व॒ग्निर्वा॑वृधे॒ स्तोमे॑भिर्गी॒र्भिः स्तो॑तॄ॒णां न॑म॒स्य॑ उ॒क्थैः ।
पू॒र्वीर्ऋ॒तस्य॑ सं॒दृश॑श्चका॒नः सं दू॒तो अ॑द्यौदु॒षसो॑ विरो॒के
adhā̍yya̱gnirmānu̍ṣīṣu vi̱kṣva1pāṃ garbho̍ mi̱tra ṛ̱tena̱ sādha̍n |
ā ha̍rya̱to ya̍ja̱taḥ sānva̍sthā̱dabhū̍du̱ vipro̱ havyo̍ matī̱nām
||3||अधा॑य्य॒ग्निर्मानु॑षीषु वि॒क्ष्व१पां गर्भो॑ मि॒त्र ऋ॒तेन॒ साध॑न् ।
आ ह॑र्य॒तो य॑ज॒तः सान्व॑स्था॒दभू॑दु॒ विप्रो॒ हव्यो॑ मती॒नाम्
mi̱tro a̱gnirbha̍vati̱ yat sami̍ddho mi̱tro hotā̱ varu̍ṇo jā̱tave̍dāḥ |
mi̱tro a̍dhva̱ryuri̍ṣi̱ro damū̍nā mi̱traḥ sindhū̍nāmu̱ta parva̍tānām
||4||मि॒त्रो अ॒ग्निर्भ॑वति॒ यत् समि॑द्धो मि॒त्रो होता॒ वरु॑णो जा॒तवे॑दाः ।
मि॒त्रो अ॑ध्व॒र्युरि॑षि॒रो दमू॑ना मि॒त्रः सिन्धू॑नामु॒त पर्व॑तानाम्
pāti̍ pri̱yaṃ ri̱po agra̍ṃ pa̱daṃ veḥ pāti̍ ya̱hvaścara̍ṇa̱ṃ sūrya̍sya |
pāti̱ nābhā̍ sa̱ptaśī̍rṣāṇama̱gniḥ pāti̍ de̱vānā̍mupa̱māda̍mṛ̱ṣvaḥ
||5||पाति॑ प्रि॒यं रि॒पो अग्रं॑ प॒दं वेः पाति॑ य॒ह्वश्चर॑णं॒ सूर्य॑स्य ।
पाति॒ नाभा॑ स॒प्तशी॑र्षाणम॒ग्निः पाति॑ दे॒वाना॑मुप॒माद॑मृ॒ष्वः
ṛ̱bhuśca̍kra̱ īḍya̱ṃ cāru̱ nāma̱ viśvā̍ni de̱vo va̱yunā̍ni vi̱dvān |
sa̱sasya̱ carma̍ ghṛ̱tava̍t pa̱daṃ vestadida̱gnī ra̍kṣa̱tyapra̍yucchan
||6||ऋ॒भुश्च॑क्र॒ ईड्यं॒ चारु॒ नाम॒ विश्वा॑नि दे॒वो व॒युना॑नि वि॒द्वान् ।
स॒सस्य॒ चर्म॑ घृ॒तव॑त् प॒दं वेस्तदिद॒ग्नी र॑क्ष॒त्यप्र॑युच्छन्
ā yoni̍ma̱gnirghṛ̱tava̍ntamasthāt pṛ̱thupra̍gāṇamu̱śanta̍muśā̱naḥ |
dīdyā̍na̱: śuci̍rṛ̱ṣvaḥ pā̍va̱kaḥ puna̍:punarmā̱tarā̱ navya̍sī kaḥ
||7||आ योनि॑म॒ग्निर्घृ॒तव॑न्तमस्थात् पृ॒थुप्र॑गाणमु॒शन्त॑मुशा॒नः ।
दीद्या॑न॒: शुचि॑र्ऋ॒ष्वः पा॑व॒कः पुन॑:पुनर्मा॒तरा॒ नव्य॑सी कः
sa̱dyo jā̱ta oṣa̍dhībhirvavakṣe̱ yadī̱ vardha̍nti pra̱svo̍ ghṛ̱tena̍ |
āpa̍ iva pra̱vatā̱ śumbha̍mānā uru̱ṣyada̱gniḥ pi̱troru̱pasthe̍
||8||स॒द्यो जा॒त ओष॑धीभिर्ववक्षे॒ यदी॒ वर्ध॑न्ति प्र॒स्वो॑ घृ॒तेन॑ ।
आप॑ इव प्र॒वता॒ शुम्भ॑माना उरु॒ष्यद॒ग्निः पि॒त्रोरु॒पस्थे॑
udu̍ ṣṭu̱taḥ sa̱midhā̍ ya̱hvo a̍dyau̱d varṣma̍n di̱vo adhi̱ nābhā̍ pṛthi̱vyāḥ |
mi̱tro a̱gnirīḍyo̍ māta̱riśvā '' dū̱to va̍kṣad ya̱jathā̍ya de̱vān
||9||उदु॑ ष्टु॒तः स॒मिधा॑ य॒ह्वो अ॑द्यौ॒द् वर्ष्म॑न् दि॒वो अधि॒ नाभा॑ पृथि॒व्याः ।
मि॒त्रो अ॒ग्निरीड्यो॑ मात॒रिश्वा ऽऽ दू॒तो व॑क्षद् य॒जथा॑य दे॒वान्
uda̍stambhītsa̱midhā̱ nāka̍mṛ̱ṣvo̱3'gnirbhava̍nnutta̱mo ro̍ca̱nānā̍m |
yadī̱ bhṛgu̍bhya̱: pari̍ māta̱riśvā̱ guhā̱ santa̍ṃ havya̱vāha̍ṃ samī̱dhe
||10||उद॑स्तम्भीत्स॒मिधा॒ नाक॑मृ॒ष्वो॒३ऽग्निर्भव॑न्नुत्त॒मो रो॑च॒नाना॑म् ।
यदी॒ भृगु॑भ्य॒: परि॑ मात॒रिश्वा॒ गुहा॒ सन्तं॑ हव्य॒वाहं॑ समी॒धे
il̤ā̍magne puru̱daṃsa̍ṃ sa̱niṃ goḥ śa̍śvatta̱maṃ hava̍mānāya sādha |
syānna̍: sū̱nustana̍yo vi̱jāvā 'gne̱ sā te̍ suma̱tirbhū̍tva̱sme
||11||इळा॑मग्ने पुरु॒दंसं॑ स॒निं गोः श॑श्वत्त॒मं हव॑मानाय साध ।
स्यान्न॑: सू॒नुस्तन॑यो वि॒जावा ऽग्ने॒ सा ते॑ सुम॒तिर्भू॑त्व॒स्मे