अध्ययनम्
- अनुक्रमणिका
- मूलम्
१५ ऋजिश्वा भारद्वाज: । विश्वे देवा: ।त्रिष्टुप् ।
हु॒वे वो॑ दे॒वीमदि॑तिं॒ नमो॑भिर्मृळी॒काय॒ वरु॑णं मि॒त्रम॒ग्निम् ।
अ॒भि॒क्ष॒दाम॑र्य॒मणं॑ सु॒शेवं॑ त्रा॒तॄन्दे॒वान्त्स॑वि॒तारं॒ भगं॑ च
॥१॥hu̱ve vo̍ de̱vīmadi̍ti̱ṃ namo̍bhirmṛl̤ī̱kāya̱ varu̍ṇaṃ mi̱trama̱gnim |
a̱bhi̱kṣa̱dāma̍rya̱maṇa̍ṃ su̱śeva̍ṃ trā̱tṝnde̱vāntsa̍vi̱tāra̱ṃ bhaga̍ṃ ca
सु॒ज्योति॑षः सूर्य॒ दक्ष॑पितॄननागा॒स्त्वे सु॑महो वीहि दे॒वान् ।
द्वि॒जन्मा॑नो॒ य ऋ॑त॒साप॑: स॒त्याः स्व॑र्वन्तो यज॒ता अ॑ग्निजि॒ह्वाः
॥२॥su̱jyoti̍ṣaḥ sūrya̱ dakṣa̍pitṝnanāgā̱stve su̍maho vīhi de̱vān |
dvi̱janmā̍no̱ ya ṛ̍ta̱sāpa̍: sa̱tyāḥ sva̍rvanto yaja̱tā a̍gniji̱hvāḥ
उ॒त द्या॑वापृथिवी क्ष॒त्रमु॒रु बृ॒हद्रो॑दसी शर॒णं सु॑षुम्ने ।
म॒हस्क॑रथो॒ वरि॑वो॒ यथा॑ नो॒ऽस्मे क्षया॑य धिषणे अने॒हः
॥३॥u̱ta dyā̍vāpṛthivī kṣa̱tramu̱ru bṛ̱hadro̍dasī śara̱ṇaṃ su̍ṣumne |
ma̱haska̍ratho̱ vari̍vo̱ yathā̍ no̱'sme kṣayā̍ya dhiṣaṇe ane̱haḥ
आ नो॑ रु॒द्रस्य॑ सू॒नवो॑ नमन्ताम॒द्या हू॒तासो॒ वस॒वोऽधृ॑ष्टाः ।
यदी॒मर्भे॑ मह॒ति वा॑ हि॒तासो॑ बा॒धे म॒रुतो॒ अह्वा॑म दे॒वान्
॥४॥ā no̍ ru̱drasya̍ sū̱navo̍ namantāma̱dyā hū̱tāso̱ vasa̱vo'dhṛ̍ṣṭāḥ |
yadī̱marbhe̍ maha̱ti vā̍ hi̱tāso̍ bā̱dhe ma̱ruto̱ ahvā̍ma de̱vān
मि॒म्यक्ष॒ येषु॑ रोद॒सी नु दे॒वी सिष॑क्ति पू॒षा अ॑भ्यर्ध॒यज्वा॑ ।
श्रु॒त्वा हवं॑ मरुतो॒ यद्ध॑ या॒थ भूमा॑ रेजन्ते॒ अध्व॑नि॒ प्रवि॑क्ते
॥५॥mi̱myakṣa̱ yeṣu̍ roda̱sī nu de̱vī siṣa̍kti pū̱ṣā a̍bhyardha̱yajvā̍ |
śru̱tvā hava̍ṃ maruto̱ yaddha̍ yā̱tha bhūmā̍ rejante̱ adhva̍ni̱ pravi̍kte
अ॒भि त्यं वी॒रं गिर्व॑णसम॒र्चेन्द्रं॒ ब्रह्म॑णा जरित॒र्नवे॑न ।
श्रव॒दिद्धव॒मुप॑ च॒ स्तवा॑नो॒ रास॒द्वाजाँ॒ उप॑ म॒हो गृ॑णा॒नः
॥६॥a̱bhi tyaṃ vī̱raṃ girva̍ṇasama̱rcendra̱ṃ brahma̍ṇā jarita̱rnave̍na |
śrava̱diddhava̱mupa̍ ca̱ stavā̍no̱ rāsa̱dvājā̱m̐ upa̍ ma̱ho gṛ̍ṇā̱naḥ
ओ॒मान॑मापो मानुषी॒रमृ॑क्तं॒ धात॑ तो॒काय॒ तन॑याय॒ शं योः ।
यू॒यं हि ष्ठा भि॒षजो॑ मा॒तृत॑मा॒ विश्व॑स्य स्था॒तुर्जग॑तो॒ जनि॑त्रीः
॥७॥o̱māna̍māpo mānuṣī̱ramṛ̍kta̱ṃ dhāta̍ to̱kāya̱ tana̍yāya̱ śaṃ yoḥ |
yū̱yaṃ hi ṣṭhā bhi̱ṣajo̍ mā̱tṛta̍mā̱ viśva̍sya sthā̱turjaga̍to̱ jani̍trīḥ
आ नो॑ दे॒वः स॑वि॒ता त्राय॑माणो॒ हिर॑ण्यपाणिर्यज॒तो ज॑गम्यात् ।
यो दत्र॑वाँ उ॒षसो॒ न प्रती॑कं व्यूर्णु॒ते दा॒शुषे॒ वार्या॑णि
॥८॥ā no̍ de̱vaḥ sa̍vi̱tā trāya̍māṇo̱ hira̍ṇyapāṇiryaja̱to ja̍gamyāt |
yo datra̍vām̐ u̱ṣaso̱ na pratī̍kaṃ vyūrṇu̱te dā̱śuṣe̱ vāryā̍ṇi
उ॒त त्वं सू॑नो सहसो नो अ॒द्या दे॒वाँ अ॒स्मिन्न॑ध्व॒रे व॑वृत्याः ।
स्याम॒हं ते॒ सद॒मिद्रा॒तौ तव॑ स्याम॒ग्नेऽव॑सा सु॒वीर॑:
॥९॥u̱ta tvaṃ sū̍no sahaso no a̱dyā de̱vām̐ a̱sminna̍dhva̱re va̍vṛtyāḥ |
syāma̱haṃ te̱ sada̱midrā̱tau tava̍ syāma̱gne'va̍sā su̱vīra̍:
उ॒त त्या मे॒ हव॒मा ज॑ग्म्यातं॒ नास॑त्या धी॒भिर्यु॒वम॒ङ्ग वि॑प्रा ।
अत्रिं॒ न म॒हस्तम॑सोऽमुमुक्तं॒ तूर्व॑तं नरा दुरि॒ताद॒भीके॑
॥१०॥u̱ta tyā me̱ hava̱mā ja̍gmyāta̱ṃ nāsa̍tyā dhī̱bhiryu̱vama̱ṅga vi̍prā |
atri̱ṃ na ma̱hastama̍so'mumukta̱ṃ tūrva̍taṃ narā duri̱tāda̱bhīke̍
ते नो॑ रा॒यो द्यु॒मतो॒ वाज॑वतो दा॒तारो॑ भूत नृ॒वत॑: पुरु॒क्षोः ।
द॒श॒स्यन्तो॑ दि॒व्याः पार्थि॑वासो॒ गोजा॑ता॒ अप्या॑ मृ॒ळता॑ च देवाः
॥११॥te no̍ rā̱yo dyu̱mato̱ vāja̍vato dā̱tāro̍ bhūta nṛ̱vata̍: puru̱kṣoḥ |
da̱śa̱syanto̍ di̱vyāḥ pārthi̍vāso̱ gojā̍tā̱ apyā̍ mṛ̱l̤atā̍ ca devāḥ
ते नो॑ रु॒द्रः सर॑स्वती स॒जोषा॑ मी॒ळ्हुष्म॑न्तो॒ विष्णु॑र्मृळन्तु वा॒युः ।
ऋ॒भु॒क्षा वाजो॒ दैव्यो॑ विधा॒ता प॒र्जन्या॒वाता॑ पिप्यता॒मिषं॑ नः
॥१२॥te no̍ ru̱draḥ sara̍svatī sa̱joṣā̍ mī̱l̤huṣma̍nto̱ viṣṇu̍rmṛl̤antu vā̱yuḥ |
ṛ̱bhu̱kṣā vājo̱ daivyo̍ vidhā̱tā pa̱rjanyā̱vātā̍ pipyatā̱miṣa̍ṃ naḥ
उ॒त स्य दे॒वः स॑वि॒ता भगो॑ नो॒ऽपां नपा॑दवतु॒ दानु॒ पप्रि॑: ।
त्वष्टा॑ दे॒वेभि॒र्जनि॑भिः स॒जोषा॒ द्यौर्दे॒वेभि॑: पृथि॒वी स॑मु॒द्रैः
॥१३॥u̱ta sya de̱vaḥ sa̍vi̱tā bhago̍ no̱'pāṃ napā̍davatu̱ dānu̱ papri̍: |
tvaṣṭā̍ de̱vebhi̱rjani̍bhiḥ sa̱joṣā̱ dyaurde̱vebhi̍: pṛthi̱vī sa̍mu̱draiḥ
उ॒त नोऽहि॑र्बु॒ध्न्य॑: शृणोत्व॒ज एक॑पात्पृथि॒वी स॑मु॒द्रः ।
विश्वे॑ दे॒वा ऋ॑ता॒वृधो॑ हुवा॒नाः स्तु॒ता मन्त्रा॑: कविश॒स्ता अ॑वन्तु
॥१४॥u̱ta no'hi̍rbu̱dhnya̍: śṛṇotva̱ja eka̍pātpṛthi̱vī sa̍mu̱draḥ |
viśve̍ de̱vā ṛ̍tā̱vṛdho̍ huvā̱nāḥ stu̱tā mantrā̍: kaviśa̱stā a̍vantu
ए॒वा नपा॑तो॒ मम॒ तस्य॑ धी॒भिर्भ॒रद्वा॑जा अ॒भ्य॑र्चन्त्य॒र्कैः ।
ग्ना हु॒तासो॒ वस॒वोऽधृ॑ष्टा॒ विश्वे॑ स्तु॒तासो॑ भूता यजत्राः
॥१५॥e̱vā napā̍to̱ mama̱ tasya̍ dhī̱bhirbha̱radvā̍jā a̱bhya̍rcantya̱rkaiḥ |
gnā hu̱tāso̱ vasa̱vo'dhṛ̍ṣṭā̱ viśve̍ stu̱tāso̍ bhūtā yajatrāḥ