अध्ययनम्
- अनुक्रमणिका
- मूलम्
११ बार्हस्पत्यो भरद्वाज: । मरुत:। त्रिष्टुप् ।
वपु॒र्नु तच्चि॑कि॒तुषे॑ चिदस्तु समा॒नं नाम॑ धे॒नु पत्य॑मानम् ।
मर्ते॑ष्व॒न्यद्दो॒हसे॑ पी॒पाय॑ स॒कृच्छु॒क्रं दु॑दुहे॒ पृश्नि॒रूध॑:
॥१॥vapu̱rnu tacci̍ki̱tuṣe̍ cidastu samā̱naṃ nāma̍ dhe̱nu patya̍mānam |
marte̍ṣva̱nyaddo̱hase̍ pī̱pāya̍ sa̱kṛcchu̱kraṃ du̍duhe̱ pṛśni̱rūdha̍:
ये अ॒ग्नयो॒ न शोशु॑चन्निधा॒ना द्विर्यत्त्रिर्म॒रुतो॑ वावृ॒धन्त॑ ।
अ॒रे॒णवो॑ हिर॒ण्यया॑स एषां सा॒कं नृ॒म्णैः पौंस्ये॑भिश्च भूवन्
॥२॥ye a̱gnayo̱ na śośu̍cannidhā̱nā dviryattrirma̱ruto̍ vāvṛ̱dhanta̍ |
a̱re̱ṇavo̍ hira̱ṇyayā̍sa eṣāṃ sā̱kaṃ nṛ̱mṇaiḥ pauṃsye̍bhiśca bhūvan
रु॒द्रस्य॒ ये मी॒ळ्हुष॒: सन्ति॑ पु॒त्रा याँश्चो॒ नु दाधृ॑वि॒र्भर॑ध्यै ।
वि॒दे हि मा॒ता म॒हो म॒ही षा सेत्पृश्नि॑: सु॒भ्वे॒३ गर्भ॒माधा॑त्
॥३॥ru̱drasya̱ ye mī̱l̤huṣa̱: santi̍ pu̱trā yām̐śco̱ nu dādhṛ̍vi̱rbhara̍dhyai |
vi̱de hi mā̱tā ma̱ho ma̱hī ṣā setpṛśni̍: su̱bhve̱3 garbha̱mādhā̍t
न य ईष॑न्ते ज॒नुषोऽया॒ न्व१न्तः सन्तो॑ऽव॒द्यानि॑ पुना॒नाः ।
निर्यद्दु॒ह्रे शुच॒योऽनु॒ जोष॒मनु॑ श्रि॒या त॒न्व॑मु॒क्षमा॑णाः
॥४॥na ya īṣa̍nte ja̱nuṣo'yā̱ nva1ntaḥ santo̍'va̱dyāni̍ punā̱nāḥ |
niryaddu̱hre śuca̱yo'nu̱ joṣa̱manu̍ śri̱yā ta̱nva̍mu̱kṣamā̍ṇāḥ
म॒क्षू न येषु॑ दो॒हसे॑ चिद॒या आ नाम॑ धृ॒ष्णु मारु॑तं॒ दधा॑नाः ।
न ये स्तौ॒ना अ॒यासो॑ म॒ह्ना नू चि॑त्सु॒दानु॒रव॑ यासदु॒ग्रान्
॥५॥ma̱kṣū na yeṣu̍ do̱hase̍ cida̱yā ā nāma̍ dhṛ̱ṣṇu māru̍ta̱ṃ dadhā̍nāḥ |
na ye stau̱nā a̱yāso̍ ma̱hnā nū ci̍tsu̱dānu̱rava̍ yāsadu̱grān
त इदु॒ग्राः शव॑सा धृ॒ष्णुषे॑णा उ॒भे यु॑जन्त॒ रोद॑सी सु॒मेके॑ ।
अध॑ स्मैषु रोद॒सी स्वशो॑चि॒राम॑वत्सु तस्थौ॒ न रोक॑:
॥६॥ta idu̱grāḥ śava̍sā dhṛ̱ṣṇuṣe̍ṇā u̱bhe yu̍janta̱ roda̍sī su̱meke̍ |
adha̍ smaiṣu roda̱sī svaśo̍ci̱rāma̍vatsu tasthau̱ na roka̍:
अ॒ने॒नो वो॑ मरुतो॒ यामो॑ अस्त्वन॒श्वश्चि॒द्यमज॒त्यर॑थीः ।
अ॒न॒व॒सो अ॑नभी॒शू र॑ज॒स्तूर्वि रोद॑सी प॒थ्या॑ याति॒ साध॑न्
॥७॥a̱ne̱no vo̍ maruto̱ yāmo̍ astvana̱śvaści̱dyamaja̱tyara̍thīḥ |
a̱na̱va̱so a̍nabhī̱śū ra̍ja̱stūrvi roda̍sī pa̱thyā̍ yāti̱ sādha̍n
नास्य॑ व॒र्ता न त॑रु॒ता न्व॑स्ति॒ मरु॑तो॒ यमव॑थ॒ वाज॑सातौ ।
तो॒के वा॒ गोषु॒ तन॑ये॒ यम॒प्सु स व्र॒जं दर्ता॒ पार्ये॒ अध॒ द्योः
॥८॥nāsya̍ va̱rtā na ta̍ru̱tā nva̍sti̱ maru̍to̱ yamava̍tha̱ vāja̍sātau |
to̱ke vā̱ goṣu̱ tana̍ye̱ yama̱psu sa vra̱jaṃ dartā̱ pārye̱ adha̱ dyoḥ
प्र चि॒त्रम॒र्कं गृ॑ण॒ते तु॒राय॒ मारु॑ताय॒ स्वत॑वसे भरध्वम् ।
ये सहां॑सि॒ सह॑सा॒ सह॑न्ते॒ रेज॑ते अग्ने पृथि॒वी म॒खेभ्य॑:
॥९॥pra ci̱trama̱rkaṃ gṛ̍ṇa̱te tu̱rāya̱ māru̍tāya̱ svata̍vase bharadhvam |
ye sahā̍ṃsi̱ saha̍sā̱ saha̍nte̱ reja̍te agne pṛthi̱vī ma̱khebhya̍:
त्विषी॑मन्तो अध्व॒रस्ये॑व दि॒द्युत्तृ॑षु॒च्यव॑सो जु॒ह्वो॒३ नाग्नेः ।
अ॒र्चत्र॑यो॒ धुन॑यो॒ न वी॒रा भ्राज॑ज्जन्मानो म॒रुतो॒ अधृ॑ष्टाः
॥१०॥tviṣī̍manto adhva̱rasye̍va di̱dyuttṛ̍ṣu̱cyava̍so ju̱hvo̱3 nāgneḥ |
a̱rcatra̍yo̱ dhuna̍yo̱ na vī̱rā bhrāja̍jjanmāno ma̱ruto̱ adhṛ̍ṣṭāḥ
तं वृ॒धन्तं॒ मारु॑तं॒ भ्राज॑दृष्टिं रु॒द्रस्य॑ सू॒नुं ह॒वसा वि॑वासे ।
दि॒वः शर्धा॑य॒ शुच॑यो मनी॒षा गि॒रयो॒ नाप॑ उ॒ग्रा अ॑स्पृध्रन्
॥११॥taṃ vṛ̱dhanta̱ṃ māru̍ta̱ṃ bhrāja̍dṛṣṭiṃ ru̱drasya̍ sū̱nuṃ ha̱vasā vi̍vāse |
di̱vaḥ śardhā̍ya̱ śuca̍yo manī̱ṣā gi̱rayo̱ nāpa̍ u̱grā a̍spṛdhran