मुख्यं गम्यताम्

Try searching

Quick links

Crawlable search page

Vājasaneyi Saṃhitā (Kāṇva) — Chapter 23 (60 mantras)

VS (Kāṇva) 23 — Kāṇva Saṃhitā, adhyāya 23. Vedic svara-marked text.

3
Trayoviṃśo'dhyāyaḥ

atha trayoviṃśo'dhyāyaḥ|

i̱maṃ me̍ varuṇa śru̱dhī hava̍ma̱dyā ca̍ mṛl̤aya | tvāma̍va̱syurā ca̍ke

||23.1||

इ॒मं मे॑ वरुण श्रु॒धी हव॑म॒द्या च॑ मृळय । त्वाम॑व॒स्युरा च॑के

||

tattvā̍ yāmi̱ brahma̍ṇā̱ vanda̍māna̱stadā śā̍ste̱ yaja̍māno ha̱virbhi̍ḥ |

ahe̍l̤amāno varuṇe̱ha bo̱dhyuru̍śasa̱ mā na̱ āyu̱ḥ pra mo̍ṣīḥ

||23.2||

॥

तत्त्वा॑ यामि॒ ब्रह्म॑णा॒ वन्द॑मान॒स्तदा शा॑स्ते॒ यज॑मानो ह॒विर्भिः॑ ।

अहे॑ळमानो वरुणे॒ह बो॒ध्युरु॑शस॒ मा न॒ आयुः॒ प्र मो॑षीः

tvaṃ no̍ agne̱ varu̍ṇasya vi̱dvān de̱vasya̱ hel̤o̱ ava̍ yāsisīṣṭhāḥ |

yaji̍ṣṭho̱ vahni̍tama̱ḥ śośu̍cāno̱ viśvā̱ dveṣā̍si̱ pra mu̍mugdhya̱smat

||23.3||

त्वं नो॑ अग्ने॒ वरु॑णस्य वि॒द्वान् दे॒वस्य॒ हेळो॒ अव॑ यासिसीष्ठाः ।

यजि॑ष्ठो॒ वह्नि॑तमः॒ शोशु॑चानो॒ विश्वा॒ द्वेषा॑सि॒ प्र मु॑मुग्ध्य॒स्मत्

sa tvaṃ no̍ agne'va̱mo bha̍vo̱tī nedi̍ṣṭho a̱syā u̱ṣaso̱ vyu̍ṣṭau |

ava̍ yakṣva no̱ varu̍ṇa̱ rarā̍ṇo vī̱hi mṛ̍l̤ī̱ka su̱havo̍ na edhi

||23.4||

स त्वं नो॑ अग्नेऽव॒मो भ॑वो॒ती नेदि॑ष्ठो अ॒स्या उ॒षसो॒ व्यु॑ष्टौ ।

अव॑ यक्ष्व नो॒ वरु॑ण॒ ररा॑णो वी॒हि मृ॑ळी॒क सु॒हवो॑ न एधि

ma̱hīmū̱ ṣu mā̱tara̍ suvra̱tānā̍mṛ̱tasya̱ patnī̱mava̍se huvema |

tu̱vi̱kṣa̱trāma̱jara̍ntīmurū̱cī su̱śarmā̍ṇa̱madi̍ti su̱praṇī̍tim

||23.5||

म॒हीमू॒ षु मा॒तर॑ सुव्र॒ताना॑मृ॒तस्य॒ पत्नी॒मव॑से हुवेम ।

तु॒वि॒क्ष॒त्राम॒जर॑न्तीमुरू॒ची सु॒शर्मा॑ण॒मदि॑ति सु॒प्रणी॑तिम्

su̱trāmā̍ṇaṃ pṛthi̱vīṃ dyāma̍ne̱hasa̍ su̱śarmā̍ṇa̱madi̍ti su̱praṇī̍tim |

de̱vīṃ nāva̍ svari̱trāmanā̍gasa̱masra̍vantī̱mā ru̍hemā sva̱staye̍

||23.6||

सु॒त्रामा॑णं पृथि॒वीं द्याम॑ने॒हस॑ सु॒शर्मा॑ण॒मदि॑ति सु॒प्रणी॑तिम् ।

दे॒वीं नाव॑ स्वरि॒त्रामना॑गस॒मस्र॑वन्ती॒मा रु॑हेमा स्व॒स्तये॑

su̱nāva̱mā ru̍heya̱masra̍vantī̱manā̍gasam | śa̱tāri̍trā sva̱staye̍

||23.7||

सु॒नाव॒मा रु॑हेय॒मस्र॑वन्ती॒मना॑गसम् । श॒तारि॑त्रा स्व॒स्तये॑

ā no̍ mitrāvaruṇā ghṛ̱tairgavyū̍timukṣatam | madhvā̱ rajā̍si sukratū

||23.8||

आ नो॑ मित्रावरुणा घृ॒तैर्गव्यू॑तिमुक्षतम् । मध्वा॒ रजा॑सि सुक्रतू

pra bā̱havā̍ sisṛtaṃ jī̱vase̍ na̱ ā no̱ gavyū̍timukṣataṃ ghṛ̱tena̍ |

ā mā̱ jane̍ śravayataṃ yuvānā śru̱taṃ me̍ mitrāvaruṇā̱ have̱mā

||23.9||

प्र बा॒हवा॑ सिसृतं जी॒वसे॑ न॒ आ नो॒ गव्यू॑तिमुक्षतं घृ॒तेन॑ ।

आ मा॒ जने॑ श्रवयतं युवाना श्रु॒तं मे॑ मित्रावरुणा॒ हवे॒मा

śaṃ no̍ bhavantu vā̱jino̱ have̍ṣu de̱vatā̍tā mi̱tadra̍vaḥ sva̱rkāḥ |

ja̱mbhaya̱nto'hi̱ṃ vṛka̱ rakṣā̍si̱ sane̍mya̱smadyu̍yava̱nnamī̍vāḥ

||23.10||

शं नो॑ भवन्तु वा॒जिनो॒ हवे॑षु दे॒वता॑ता मि॒तद्र॑वः स्व॒र्काः ।

ज॒म्भय॒न्तोऽहिं॒ वृक॒ रक्षा॑सि॒ सने॑म्य॒स्मद्यु॑यव॒न्नमी॑वाः

te no̱ arva̍nto havana̱śruto̱ hava̱ṃ viśve̍ śṛṇvatu vā̱jino̍ mi̱tadra̍vaḥ |

sa̱ha̱sra̱sā me̱dhasā̍tā iva̱ tmanā̍ ma̱ho ye dhana̍ sami̱theṣu̍ jabhri̱re

||23.11||

ते नो॒ अर्व॑न्तो हवन॒श्रुतो॒ हवं॒ विश्वे॑ शृण्वतु वा॒जिनो॑ मि॒तद्र॑वः ।

स॒ह॒स्र॒सा मे॒धसा॑ता इव॒ त्मना॑ म॒हो ये धन॑ समि॒थेषु॑ जभ्रि॒रे

vāje̍vāje'vata vājino no̱ dhane̍ṣu viprā amṛtā ṛtajñāḥ |

a̱sya madhva̍ḥ pibata mā̱daya̍dhvaṃ tṛ̱ptā yā̍ta pa̱thibhi̍rdeva̱yānai̍ḥ

||23.12||

वाजे॑वाजेऽवत वाजिनो नो॒ धने॑षु विप्रा अमृता ऋतज्ञाः ।

अ॒स्य मध्वः॑ पिबत मा॒दय॑ध्वं तृ॒प्ता या॑त प॒थिभि॑र्देव॒यानैः॑

sami̍ddho a̱gniḥ sa̱midhā̱ susa̍middho̱ vare̍ṇyaḥ | gā̱ya̱trī chanda̍ indri̱yaṃ tryavi̱rgaurvayo̍ dadhuḥ

||23.13||

समि॑द्धो अ॒ग्निः स॒मिधा॒ सुस॑मिद्धो॒ वरे॑ण्यः । गा॒य॒त्री छन्द॑ इन्द्रि॒यं त्र्यवि॒र्गौर्वयो॑ दधुः

tanū̱napā̱cchuci̍vratastanū̱pāśca̱ sara̍svatī | u̱ṣṇihā̱ chanda̍ indri̱yaṃ di̍tya̱vāḍ gaurvayo̍ dadhuḥ

||23.14||

तनू॒नपा॒च्छुचि॑व्रतस्तनू॒पाश्च॒ सर॑स्वती । उ॒ष्णिहा॒ छन्द॑ इन्द्रि॒यं दि॑त्य॒वाड् गौर्वयो॑ दधुः

il̤ā̍bhira̱gnirīḍya̱ḥ somo̍ de̱vo ama̍rtyaḥ | a̱nu̱ṣṭupchanda̍ indri̱yaṃ pañcā̍vi̱rgaurvayo̍ dadhuḥ

||23.15||

इळा॑भिर॒ग्निरीड्यः॒ सोमो॑ दे॒वो अम॑र्त्यः । अ॒नु॒ष्टुप्छन्द॑ इन्द्रि॒यं पञ्चा॑वि॒र्गौर्वयो॑ दधुः

su̱ba̱rhira̱gniḥ pū̍ṣa̱ṇvāntstī̱rṇaba̍rhi̱rama̍rtyaḥ | bṛ̱ha̱tī chanda̍ indri̱yaṃ tri̍va̱tso gaurvayo̍ dadhuḥ

||23.16||

सु॒ब॒र्हिर॒ग्निः पू॑ष॒ण्वान्त्स्ती॒र्णब॑र्हि॒रम॑र्त्यः । बृ॒ह॒ती छन्द॑ इन्द्रि॒यं त्रि॑व॒त्सो गौर्वयो॑ दधुः

duro̍ de̱vīrdiśo̍ ma̱hīrbra̱hmā de̱vo bṛha̱spati̍ḥ | pa̱ṅktiśchanda̍ i̱hendri̱yaṃ tu̍rya̱vāḍ gaurvayo̍ dadhuḥ

||23.17||

दुरो॑ दे॒वीर्दिशो॑ म॒हीर्ब्र॒ह्मा दे॒वो बृह॒स्पतिः॑ । प॒ङ्क्तिश्छन्द॑ इ॒हेन्द्रि॒यं तु॑र्य॒वाड् गौर्वयो॑ दधुः

u̱ṣe ya̱hvī su̱peśa̍sā̱ viśve̍ de̱vā ama̍rtyāḥ | tri̱ṣṭup chanda̍ i̱hendri̱yaṃ pa̍ṣṭha̱vāḍ gaurvayo̍ dadhuḥ

||23.18||

उ॒षे य॒ह्वी सु॒पेश॑सा॒ विश्वे॑ दे॒वा अम॑र्त्याः । त्रि॒ष्टुप् छन्द॑ इ॒हेन्द्रि॒यं प॑ष्ठ॒वाड् गौर्वयो॑ दधुः

dai̍vyā̱ hotā̍rā bhi̱ṣajendre̍ṇa sa̱yujā̍ yu̱jā | jaga̍tī̱ chanda̍ indri̱yama̍na̱ḍvān gaurvayo̍ dadhuḥ

||23.19||

दै॑व्या॒ होता॑रा भि॒षजेन्द्रे॑ण स॒युजा॑ यु॒जा । जग॑ती॒ छन्द॑ इन्द्रि॒यम॑न॒ड्वान् गौर्वयो॑ दधुः

ti̱sra il̤ā̱ sara̍svatī̱ bhāra̍tī ma̱ruto̱ viśa̍ḥ | vi̱rāṭ chanda̍ i̱hendri̱yaṃ dhe̱nurgaurna vayo̍ dadhuḥ

||23.20||

ति॒स्र इळा॒ सर॑स्वती॒ भार॑ती म॒रुतो॒ विशः॑ । वि॒राट् छन्द॑ इ॒हेन्द्रि॒यं धे॒नुर्गौर्न वयो॑ दधुः

tvaṣṭā̍ tu̱rīpo̱ adbhu̍ta indrā̱gnī pu̍ṣṭi̱vardha̍nā | dvipa̍dā̱ chanda̍ indri̱yamu̱kṣā gaurna vayo̍ dadhuḥ

||23.21||

त्वष्टा॑ तु॒रीपो॒ अद्भु॑त इन्द्रा॒ग्नी पु॑ष्टि॒वर्ध॑ना । द्विप॑दा॒ छन्द॑ इन्द्रि॒यमु॒क्षा गौर्न वयो॑ दधुः

śa̱mi̱tā no̱ vana̱spati̍ḥ savi̱tā pra̍su̱van bhaga̍m |

ka̱kup chanda̍ i̱hendri̱yaṃ va̱śā ve̱hadvayo̍ dadhuḥ

||23.22||

श॒मि॒ता नो॒ वन॒स्पतिः॑ सवि॒ता प्र॑सु॒वन् भग॑म् ।

क॒कुप् छन्द॑ इ॒हेन्द्रि॒यं व॒शा वे॒हद्वयो॑ दधुः

svāhā̍ ya̱jñaṃ varu̍ṇaḥ sukṣa̱tro bhe̍ṣa̱jaṃ ka̍rat |

ati̍cchandā indri̱yaṃ bṛ̱hadṛ̍ṣa̱bho gau̱rvayo̍ dadhuḥ

||23.23||

स्वाहा॑ य॒ज्ञं वरु॑णः सुक्ष॒त्रो भे॑ष॒जं क॑रत् ।

अति॑च्छन्दा इन्द्रि॒यं बृ॒हदृ॑ष॒भो गौ॒र्वयो॑ दधुः

va̱sa̱ntena̍ ṛ̱tunā̍ de̱vā vasa̍vastri̱vṛtā̍ stu̱tāḥ | ra̱thanta̱reṇa̱ teja̍sā ha̱virindre̱ vayo̍ dadhuḥ

||23.24||

व॒स॒न्तेन॑ ऋ॒तुना॑ दे॒वा वस॑वस्त्रि॒वृता॑ स्तु॒ताः । र॒थन्त॒रेण॒ तेज॑सा ह॒विरिन्द्रे॒ वयो॑ दधुः

grī̱ṣmeṇa̍ ṛ̱tunā̍ de̱vā ru̱drāḥ pa̍ñcada̱śe stu̱tāḥ | bṛ̱ha̱tā yaśa̍sā̱ bala̍ ha̱virindre̱ vayo̍ dadhuḥ

||23.25||

ग्री॒ष्मेण॑ ऋ॒तुना॑ दे॒वा रु॒द्राः प॑ञ्चद॒शे स्तु॒ताः । बृ॒ह॒ता यश॑सा॒ बल॑ ह॒विरिन्द्रे॒ वयो॑ दधुः

va̱rṣābhi̍rṛ̱tunā̍di̱tyā stome̍ saptada̱śe stu̱tāḥ |

vai̱rū̱peṇa̍ vi̱śauja̍sā ha̱virindre̱ vayo̍ dadhuḥ

||23.26||

व॒र्षाभि॑रृ॒तुना॑दि॒त्या स्तोमे॑ सप्तद॒शे स्तु॒ताः ।

वै॒रू॒पेण॑ वि॒शौज॑सा ह॒विरिन्द्रे॒ वयो॑ दधुः

śā̱ra̱dena̍ ṛ̱tunā̍ de̱vā e̍kaviśa ṛ̱bhava̍ stu̱tāḥ |

vai̱rā̱jena̍ śri̱yā śriya̍ ha̱virindre̱ vayo̍ dadhuḥ

||23.27||

शा॒र॒देन॑ ऋ॒तुना॑ दे॒वा ए॑कविश ऋ॒भव॑ स्तु॒ताः ।

वै॒रा॒जेन॑ श्रि॒या श्रिय॑ ह॒विरिन्द्रे॒ वयो॑ दधुः

he̱ma̱ntena̍ ṛ̱tunā̍ de̱vāstri̍ṇa̱ve ma̱ruta̍ stu̱tāḥ | bale̍na̱ śakva̱rīḥ saho̍ ha̱virindre̱ vayo̍ dadhuḥ

||23.28||

हे॒म॒न्तेन॑ ऋ॒तुना॑ दे॒वास्त्रि॑ण॒वे म॒रुत॑ स्तु॒ताः । बले॑न॒ शक्व॒रीः सहो॑ ह॒विरिन्द्रे॒ वयो॑ दधुः

śai̱śi̱reṇa̍ ṛ̱tunā̍ de̱vāstra̍yastri̱śe̱'mṛtā̍ stu̱tāḥ |

sa̱tyena̍ re̱vatī̍ḥ kṣa̱tra ha̱virindre̱ vayo̍ dadhuḥ

||23.29||

शै॒शि॒रेण॑ ऋ॒तुना॑ दे॒वास्त्र॑यस्त्रि॒शे॒ऽमृता॑ स्तु॒ताः ।

स॒त्येन॑ रे॒वतीः॑ क्ष॒त्र ह॒विरिन्द्रे॒ वयो॑ दधुः

hotā̍ yakṣatsa̱midhā̱gnimi̱l̤aspa̱de̱'śvinendra̱ sara̍svatīma̱jo dhū̱mro na go̱dhūmai̱ḥ kuva̍lairbheṣa̱jaṃ madhu̍ |

śaṣpai̱rna teja̍ indri̱yaṃ paya̱ḥ soma̍ḥ pari̱srutā̍ ghṛ̱taṃ madhu̱ vyantvājya̍sya̱ hota̱ryaja̍

||23.30||

होता॑ यक्षत्स॒मिधा॒ग्निमि॒ळस्प॒दे॒ऽश्विनेन्द्र॒ सर॑स्वतीम॒जो धू॒म्रो न गो॒धूमैः॒ कुव॑लैर्भेष॒जं मधु॑ ।

शष्पै॒र्न तेज॑ इन्द्रि॒यं पयः॒ सोमः॑ परि॒स्रुता॑ घृ॒तं मधु॒ व्यन्त्वाज्य॑स्य॒ होत॒र्यज॑

hotā̍ yakṣa̱ttanū̱napā̱tsara̍svatī̱mavi̍rme̱ṣo na bhe̍ṣa̱jaṃ pa̱thā madhu̍matā̱ bhara̍nna̱śvinendrā̍ya vī̱rya̍ṃm |

bada̍rairupa̱vākā̍bhirbheṣa̱jaṃ tokma̍bhi̱ḥ paya̱ḥ soma̍ḥ pari̱srutā̍ ghṛ̱taṃ madhu̱ vyantvā̍sya̱ hota̍ryaja

||23.31||

होता॑ यक्ष॒त्तनू॒नपा॒त्सर॑स्वती॒मवि॑र्मे॒षो न भे॑ष॒जं प॒था मधु॑मता॒ भर॑न्न॒श्विनेन्द्रा॑य वी॒र्यं॑म् ।

बद॑रैरुप॒वाका॑भिर्भेष॒जं तोक्म॑भिः॒ पयः॒ सोमः॑ परि॒स्रुता॑ घृ॒तं मधु॒ व्यन्त्वा॑स्य॒ होत॑र्यज

hotā̍ yakṣa̱nnarā̱śasa̱ṃ na na̱gnahu̱ṃ pati̱ sura̍yā bheṣa̱jaṃ me̱ṣaḥ sara̍svatī bhi̱ṣagratho̱ na ca̱ndryaśvino̍rva̱pā indra̍sya

vī̱ryam | bada̍rairupa̱vākā̍bhirbheṣa̱jaṃ tokma̍bhi̱ḥ paya̱ḥ soma̍ḥ pari̱srutā̍ ghṛ̱taṃ madhu̱ vyantvājya̍sya̱ hota̱ryaja̍

||23.32||

होता॑ यक्ष॒न्नरा॒शसं॒ न न॒ग्नहुं॒ पति॒ सुर॑या भेष॒जं मे॒षः सर॑स्वती भि॒षग्रथो॒ न च॒न्द्र्यश्विनो॑र्व॒पा इन्द्र॑स्य

वी॒र्यम् । बद॑रैरुप॒वाका॑भिर्भेष॒जं तोक्म॑भिः॒ पयः॒ सोमः॑ परि॒स्रुता॑ घृ॒तं मधु॒ व्यन्त्वाज्य॑स्य॒ होत॒र्यज॑

hotā̍ yakṣa̱dil̤e̍l̤i̱ta ā̱juhvā̍na̱ḥ sara̍svatī̱mindra̱ṃ bale̍na va̱rdhaya̍nnṛṣa̱bheṇa̱ gave̍ndri̱yamaśvinendrā̍ya bheṣa̱jam |

yavai̍ḥ ka̱rkandhu̍bhi̱rmadhu̍ lā̱jairna māsa̍ra̱ṃ paya̱ḥ soma̍ḥ pari̱srutā̍ ghṛ̱taṃ madhu̱ vyantvājya̍sya̱ hota̱ryaja̍

||23.33||

होता॑ यक्ष॒दिळे॑ळि॒त आ॒जुह्वा॑नः॒ सर॑स्वती॒मिन्द्रं॒ बले॑न व॒र्धय॑न्नृष॒भेण॒ गवे॑न्द्रि॒यमश्विनेन्द्रा॑य भेष॒जम् ।

यवैः॑ क॒र्कन्धु॑भि॒र्मधु॑ ला॒जैर्न मास॑रं॒ पयः॒ सोमः॑ परि॒स्रुता॑ घृ॒तं मधु॒ व्यन्त्वाज्य॑स्य॒ होत॒र्यज॑

hotā̍ yakṣadba̱rhirūrṇa̍mradā bhi̱ṣaṅ nāsa̍tyā bhi̱ṣajā̱śvināśvā̱ śiśu̍matī bhi̱ṣagdhe̱nuḥ sara̍svatī bhi̱ṣak |

du̱ha indrā̍ya bheṣa̱jaṃ paya̱ḥ soma̍ḥ pari̱srutā̍ ghṛ̱taṃ madhu̱ vyantvājya̍sya̱ hota̱ryaja̍

||23.34||

होता॑ यक्षद्ब॒र्हिरूर्ण॑म्रदा भि॒षङ् नास॑त्या भि॒षजा॒श्विनाश्वा॒ शिशु॑मती भि॒षग्धे॒नुः सर॑स्वती भि॒षक् ।

दु॒ह इन्द्रा॑य भेष॒जं पयः॒ सोमः॑ परि॒स्रुता॑ घृ॒तं मधु॒ व्यन्त्वाज्य॑स्य॒ होत॒र्यज॑

hotā̍ yakṣa̱dduro̱ diśa̍ḥ kava̱ṣyo̱ na vyaca̍svatīra̱śvibhyā̱ṃ na duro̱ diśa̱ indro̱ na roda̍sī̱ dughe̍ du̱he dhe̱nuḥ sara̍svatya̱śvinendrā̍ya bheṣa̱jam |

śu̱kraṃ na jyoti̍rindri̱yaṃ paya̱ḥ soma̍ḥ pari̱srutā̍ ghṛ̱taṃ madhu̱ vyantvājya̍sya̱ hota̱ryaja̍

||23.35||

होता॑ यक्ष॒द्दुरो॒ दिशः॑ कव॒ष्यो॒ न व्यच॑स्वतीर॒श्विभ्यां॒ न दुरो॒ दिश॒ इन्द्रो॒ न रोद॑सी॒ दुघे॑ दु॒हे धे॒नुः सर॑स्वत्य॒श्विनेन्द्रा॑य भेष॒जम् ।

शु॒क्रं न ज्योति॑रिन्द्रि॒यं पयः॒ सोमः॑ परि॒स्रुता॑ घृ॒तं मधु॒ व्यन्त्वाज्य॑स्य॒ होत॒र्यज॑

hotā̍ yakṣatsu̱peśa̍so̱ṣe nakta̱ṃ divā̱śvinā̱ sama̍ñjāte̱ sara̍svatyā̱ tviṣi̱mindre̱ na bhe̍ṣa̱jam |

śye̱no na raja̍sā hṛ̱dā śri̱yā na māsa̍ra̱ṃ paya̱ḥ soma̍ḥ pari̱srutā̍ ghṛ̱taṃ madhu̱ vyantvājya̍sya̱ hota̱ryaja

||23.36||

होता॑ यक्षत्सु॒पेश॑सो॒षे नक्तं॒ दिवा॒श्विना॒ सम॑ञ्जाते॒ सर॑स्वत्या॒ त्विषि॒मिन्द्रे॒ न भे॑ष॒जम् ।

श्ये॒नो न रज॑सा हृ॒दा श्रि॒या न मास॑रं॒ पयः॒ सोमः॑ परि॒स्रुता॑ घृ॒तं मधु॒ व्यन्त्वाज्य॑स्य॒ होत॒र्यज

hotā̍ yakṣa̱ddaivyā̱ hotā̍rā bhi̱ṣajā̱śvinendra̱ṃ na jāgṛ̍vi̱ divā̱ nakta̱ṃ na bhe̍ṣa̱jaiḥ |

śūṣa̱ sara̍svatī bhi̱ṣak sīse̍na duha indri̱yaṃ paya̱ḥ soma̍ḥ pari̱srutā̍

ghṛ̱taṃ madhu̱ vyantvājya̍sya̱ hota̱ryaja̍

||23.37||

होता॑ यक्ष॒द्दैव्या॒ होता॑रा भि॒षजा॒श्विनेन्द्रं॒ न जागृ॑वि॒ दिवा॒ नक्तं॒ न भे॑ष॒जैः ।

शूष॒ सर॑स्वती भि॒षक् सीसे॑न दुह इन्द्रि॒यं पयः॒ सोमः॑ परि॒स्रुता॑

घृ॒तं मधु॒ व्यन्त्वाज्य॑स्य॒ होत॒र्यज॑

hotā̍ yakṣatti̱sro de̱vīrna bhe̍ṣa̱jaṃ traya̍stri̱dhāta̍vo̱'paso̍ rū̱pamindre̍ hira̱ṇyaya̍ma̱śvinel̤ā̱ na bhāra̍tī |

vā̱cā sara̍svatī̱ maha̱ indrā̍ya duha indri̱yaṃ paya̱ḥ soma̍ḥ pari̱srutā̍

ghṛ̱taṃ madhu̱ vyantvājya̍sya̱ hota̱ryaja̍

||23.38||

होता॑ यक्षत्ति॒स्रो दे॒वीर्न भे॑ष॒जं त्रय॑स्त्रि॒धात॑वो॒ऽपसो॑ रू॒पमिन्द्रे॑ हिर॒ण्यय॑म॒श्विनेळा॒ न भार॑ती ।

वा॒चा सर॑स्वती॒ मह॒ इन्द्रा॑य दुह इन्द्रि॒यं पयः॒ सोमः॑ परि॒स्रुता॑

घृ॒तं मधु॒ व्यन्त्वाज्य॑स्य॒ होत॒र्यज॑

hotā̍ yakṣat sureta̍samṛṣa̱bhaṃ naryā̍pasa̱ṃ tvaṣṭā̍ra̱mindra̍ma̱śvinā̍ bheṣa̱ja̱ṃ

na sara̍svatī̱mojo̱ na jū̱tiri̍ndri̱yaṃ vṛko̱ na ra̍bha̱so bhi̱ṣak | yaśa̱ḥ sura̍yā bheṣa̱ja śri̱yā na māsa̍ra̱ṃ paya̱ḥ soma̍ḥ

pari̱srutā̍ ghṛ̱taṃ madhu̱ vyantvājya̍sya̱ hota̱ryaja̍

||23.39||

होता॑ यक्षत् सुरेत॑समृष॒भं नर्या॑पसं॒ त्वष्टा॑र॒मिन्द्र॑म॒श्विना॑ भेष॒जं॒

न सर॑स्वती॒मोजो॒ न जू॒तिरि॑न्द्रि॒यं वृको॒ न र॑भ॒सो भि॒षक् । यशः॒ सुर॑या भेष॒ज श्रि॒या न मास॑रं॒ पयः॒ सोमः॑

परि॒स्रुता॑ घृ॒तं मधु॒ व्यन्त्वाज्य॑स्य॒ होत॒र्यज॑

hotā̍ yakṣa̱dvana̱spati̍ śami̱tāra̍ śa̱takra̍tuṃ bhī̱maṃ na ma̱nyu rājā̍naṃ vyā̱ghraṃ nama̍sā̱śvinā̍ |

bhāma̱ sara̍svatī bhi̱ṣagindrā̍ya duha indri̱yaṃ paya̱ḥ soma̍ḥ

pari̱srutā̍ ghṛ̱taṃ madhu̱ vyantvājya̍sya̱ hota̱ryaja̍

||23.40||

होता॑ यक्ष॒द्वन॒स्पति॑ शमि॒तार॑ श॒तक्र॑तुं भी॒मं न म॒न्यु राजा॑नं व्या॒घ्रं नम॑सा॒श्विना॑ ।

भाम॒ सर॑स्वती भि॒षगिन्द्रा॑य दुह इन्द्रि॒यं पयः॒ सोमः॑

परि॒स्रुता॑ घृ॒तं मधु॒ व्यन्त्वाज्य॑स्य॒ होत॒र्यज॑

hotā̍ yakṣada̱gni svāhājya̍sya sto̱kānā̱ svāhā̱ meda̍sā̱ṃ

pṛtha̱k svāhā̱ chāga̍ma̱śvibhyā̱ svāhā̍ me̱ṣa sara̍svatyai |

svāha̍ ṛṣa̱bhamindrā̍ya si̱hāya̱ saha̍sa indri̱ya svāhā̱gniṃ na bhe̍ṣa̱ja svāhā̱ soma̍mindri̱yam |

svāhendra̍ su̱trāmā̍ṇa savi̱tāra̱ṃ varu̍ṇaṃ bhi̱ṣajā̱ṃ pati̱ svāhā̱ vana̱spati̍ṃ pri̱yaṃ pātho̱ na bhe̍ṣa̱jam |

svāhā̍ de̱vā ā̍jya̱pā ju̍ṣā̱ṇo a̱gnirbhe̍ṣa̱jaṃ paya̱ḥ soma̍ḥ

pari̱srutā̍ ghṛ̱taṃ madhu̱ vyantvājya̍sya̱ hota̱ryaja̍

||23.41||

होता॑ यक्षद॒ग्नि स्वाहाज्य॑स्य स्तो॒काना॒ स्वाहा॒ मेद॑सां॒

पृथ॒क् स्वाहा॒ छाग॑म॒श्विभ्या॒ स्वाहा॑ मे॒ष सर॑स्वत्यै ।

स्वाह॑ ऋष॒भमिन्द्रा॑य सि॒हाय॒ सह॑स इन्द्रि॒य स्वाहा॒ग्निं न भे॑ष॒ज स्वाहा॒ सोम॑मिन्द्रि॒यम् ।

स्वाहेन्द्र॑ सु॒त्रामा॑ण सवि॒तारं॒ वरु॑णं भि॒षजां॒ पति॒ स्वाहा॒ वन॒स्पतिं॑ प्रि॒यं पाथो॒ न भे॑ष॒जम् ।

स्वाहा॑ दे॒वा आ॑ज्य॒पा जु॑षा॒णो अ॒ग्निर्भे॑ष॒जं पयः॒ सोमः॑

परि॒स्रुता॑ घृ॒तं मधु॒ व्यन्त्वाज्य॑स्य॒ होत॒र्यज॑

hotā̍ yakṣada̱śvinau̱ chāga̍sya va̱pāyā̱ meda̍so ju̱ṣetā̍ ha̱virhota̱ryaja̍ |

hotā̍ yakṣa̱tsara̍svatīṃ me̱ṣasya̍ va̱pāyā̱ meda̍so ju̱ṣatā̍ ha̱virhota̱ryaja̍ |

hotā̍ yakṣa̱dindra̍mṛṣa̱bhasya̍ va̱pāyā̱ meda̍so ju̱ṣatā̍ ha̱virhota̱ryaja̍

||23.42||

होता॑ यक्षद॒श्विनौ॒ छाग॑स्य व॒पाया॒ मेद॑सो जु॒षेता॑ ह॒विर्होत॒र्यज॑ ।

होता॑ यक्ष॒त्सर॑स्वतीं मे॒षस्य॑ व॒पाया॒ मेद॑सो जु॒षता॑ ह॒विर्होत॒र्यज॑ ।

होता॑ यक्ष॒दिन्द्र॑मृष॒भस्य॑ व॒पाया॒ मेद॑सो जु॒षता॑ ह॒विर्होत॒र्यज॑

hotā̍ yakṣada̱śvinau̱ sara̍svatī̱mindra̍ su̱trāmā̍ṇami̱me somā̍ḥ

su̱rāmā̍ṇa̱śchāgai̱rna me̱ṣairṛ̍ṣa̱bhaiḥ su̱tāḥ |

śaṣpai̱rna tokma̍bhirlā̱jairmaha̍svanto̱ madā̱ māsa̍reṇa̱ pari̍ṣkṛtāḥ

śu̱krāḥ paya̍svanto̱'mṛtā̱ḥ prasthi̍tā vo madhu̱ścyuta̱stāna̱śvinā̱ sara̍sva̱tīndra̍ḥ

su̱trāmā̍ vṛtra̱hā ju̱ṣantā̍ so̱myaṃ madhu̱ | piba̍ntu̱ mada̍ntu̱ vyantu̱ hota̱ryaja̍

||23.43||

होता॑ यक्षद॒श्विनौ॒ सर॑स्वती॒मिन्द्र॑ सु॒त्रामा॑णमि॒मे सोमाः॑

सु॒रामा॑ण॒श्छागै॒र्न मे॒षैरृ॑ष॒भैः सु॒ताः ।

शष्पै॒र्न तोक्म॑भिर्ला॒जैर्मह॑स्वन्तो॒ मदा॒ मास॑रेण॒ परि॑ष्कृताः

शु॒क्राः पय॑स्वन्तो॒ऽमृताः॒ प्रस्थि॑ता वो मधु॒श्च्युत॒स्तान॒श्विना॒ सर॑स्व॒तीन्द्रः॑

सु॒त्रामा॑ वृत्र॒हा जु॒षन्ता॑ सो॒म्यं मधु॒ । पिब॑न्तु॒ मद॑न्तु॒ व्यन्तु॒ होत॒र्यज॑

hotā̍ yakṣada̱śvinau̱ chāga̍sya ha̱viṣa̱ āttā̍ma̱dya ma̍dhya̱to meda̱ udbhṛ̍taṃ pu̱rā dveṣo̍bhyaḥ pu̱rā pau̍ruṣeyyā gṛ̱bhaḥ| ghastā̍ṃ nū̱naṃ ghā̱se a̍jrāṇā̱ṃ yava̍saprathamānā su̱matkṣa̍rāṇā śataru̱driyā̍ṇāmagniṣvā̱ttānā̱ṃ pīvo̍pavasanānām | pā̱rśva̱taḥ śro̍ṇi̱taḥ śi̍tāma̱ta u̍tsāda̱to'ṅgā̍daṅgā̱dava̍ttānā̱ṃ kara̍ta e̱vāśvinā̍ ju̱ṣetā̍ ha̱virhota̍ryaja | hotā̍ yakṣa̱tsara̍svatīṃ me̱ṣasya̍ ha̱viṣa̱ āva̍yada̱dya ma̍dhya̱to meda̱ udbhṛ̍taṃ pu̱rā dveṣo̍bhyaḥ pu̱rā pau̍ruṣeyyā gṛ̱bhaḥ | ghasa̍nnū̱naṃ ghā̱se a̍jrāṇā̱ṃ yava̍saprathamānā su̱matkṣa̍rāṇā śataru̱driyā̍ṇāmagniṣvā̱ttānā̱ṃ pīvo̍pavasanānām | pā̱rśva̱taḥ śro̍ṇi̱taḥ śi̍tāma̱ta u̍tsāda̱to'ṅgā̍daṅgā̱dava̍ttānā̱ṃ kara̍de̱va sara̍svatī ju̱ṣatā̍ ha̱virhota̍ryaja | hotā̍ yakṣa̱dindra̍mṛṣa̱bhasya̍ ha̱viṣa̱ āva̍yada̱dya ma̍dhya̱to meda̱ udbhṛ̍taṃ pu̱rā dveṣo̍bhyaḥ pu̱rā pau̍ruṣeyyā gṛ̱bhaḥ | ghasa̍nnū̱naṃ ghā̱se a̍jrāṇā̱ṃ yava̍saprathamānā su̱matkṣa̍rāṇā śataru̱driyā̍ṇāmagniṣvā̱ttānā̱ṃ pīvo̍pavasānām | pā̱rśva̱taḥ śro̍ṇi̱taḥ śi̍tāma̱ta u̍tsāda̱to'ṅgā̍daṅgā̱dava̍ttānā̱ṃ kara̍de̱vamindro̍ ju̱ṣatā̍ ha̱virhota̱ryaja̍

||23.44||

होता॑ यक्षद॒श्विनौ॒ छाग॑स्य ह॒विष॒ आत्ता॑म॒द्य म॑ध्य॒तो मेद॒ उद्भृ॑तं पु॒रा द्वेषो॑भ्यः पु॒रा पौ॑रुषेय्या गृ॒भः। घस्तां॑ नू॒नं घा॒से अ॑ज्राणां॒ यव॑सप्रथमाना सु॒मत्क्ष॑राणा शतरु॒द्रिया॑णामग्निष्वा॒त्तानां॒ पीवो॑पवसनानाम् । पा॒र्श्व॒तः श्रो॑णि॒तः शि॑ताम॒त उ॑त्साद॒तोऽङ्गा॑दङ्गा॒दव॑त्तानां॒ कर॑त ए॒वाश्विना॑ जु॒षेता॑ ह॒विर्होत॑र्यज । होता॑ यक्ष॒त्सर॑स्वतीं मे॒षस्य॑ ह॒विष॒ आव॑यद॒द्य म॑ध्य॒तो मेद॒ उद्भृ॑तं पु॒रा द्वेषो॑भ्यः पु॒रा पौ॑रुषेय्या गृ॒भः । घस॑न्नू॒नं घा॒से अ॑ज्राणां॒ यव॑सप्रथमाना सु॒मत्क्ष॑राणा शतरु॒द्रिया॑णामग्निष्वा॒त्तानां॒ पीवो॑पवसनानाम् । पा॒र्श्व॒तः श्रो॑णि॒तः शि॑ताम॒त उ॑त्साद॒तोऽङ्गा॑दङ्गा॒दव॑त्तानां॒ कर॑दे॒व सर॑स्वती जु॒षता॑ ह॒विर्होत॑र्यज । होता॑ यक्ष॒दिन्द्र॑मृष॒भस्य॑ ह॒विष॒ आव॑यद॒द्य म॑ध्य॒तो मेद॒ उद्भृ॑तं पु॒रा द्वेषो॑भ्यः पु॒रा पौ॑रुषेय्या गृ॒भः । घस॑न्नू॒नं घा॒से अ॑ज्राणां॒ यव॑सप्रथमाना सु॒मत्क्ष॑राणा शतरु॒द्रिया॑णामग्निष्वा॒त्तानां॒ पीवो॑पवसानाम् । पा॒र्श्व॒तः श्रो॑णि॒तः शि॑ताम॒त उ॑त्साद॒तोऽङ्गा॑दङ्गा॒दव॑त्तानां॒ कर॑दे॒वमिन्द्रो॑ जु॒षता॑ ह॒विर्होत॒र्यज॑

hotā̍ yakṣa̱dvana̱spati̍ma̱bhi hi pi̱ṣṭata̍mayā̱ rabhi̍ṣṭayā raśa̱nayādhi̍ta |

yatrā̱śvino̱śchāga̍sya ha̱viṣa̍ḥ pri̱yā dhāmā̍ni̱ yatra̱ sara̍svatyā me̱ṣasya̍ ha̱viṣa̍ḥ pri̱yā dhāmā̍ni̱ yatrendra̍sya ṛṣa̱bhasya̍ ha̱viṣa̍ḥ pri̱yā dhāmā̍ni̱ | yatrā̱gneḥ pri̱yā dhāmā̍ni̱ yatra̱ soma̍sya pri̱yā dhāmā̍ni̱ yatrendra̍sya su̱trāmṇa̍ḥ pri̱yā dhāmā̍ni |

yatra̍ savi̱tuḥ pri̱yā dhāmā̍ni̱ yatra̱ varu̍ṇasya pri̱yā dhāmā̍ni̱ yatra̱ vana̱spate̍ḥ pri̱yā pāthā̍si ||

yatra̍ de̱vānā̍mājya̱pānā̍ṃ pri̱yā dhāmā̍ni̱ yatrā̱gnerhotu̍ḥ pri̱yā dhāmā̍ni |

tatrai̱tānpra̱stutye̍vopa̱stutye̍vo̱pāva̍srakṣa̱drabhī̍yasa iva kṛ̱tvī kara̍de̱vaṃ de̱vo vana̱spati̍rju̱ṣatā̍ ha̱virhota̱ryaja̍

||23.45||

होता॑ यक्ष॒द्वन॒स्पति॑म॒भि हि पि॒ष्टत॑मया॒ रभि॑ष्टया रश॒नयाधि॑त ।

यत्रा॒श्विनो॒श्छाग॑स्य ह॒विषः॑ प्रि॒या धामा॑नि॒ यत्र॒ सर॑स्वत्या मे॒षस्य॑ ह॒विषः॑ प्रि॒या धामा॑नि॒ यत्रेन्द्र॑स्य ऋष॒भस्य॑ ह॒विषः॑ प्रि॒या धामा॑नि॒ । यत्रा॒ग्नेः प्रि॒या धामा॑नि॒ यत्र॒ सोम॑स्य प्रि॒या धामा॑नि॒ यत्रेन्द्र॑स्य सु॒त्राम्णः॑ प्रि॒या धामा॑नि ।

यत्र॑ सवि॒तुः प्रि॒या धामा॑नि॒ यत्र॒ वरु॑णस्य प्रि॒या धामा॑नि॒ यत्र॒ वन॒स्पतेः॑ प्रि॒या पाथा॑सि ॥

यत्र॑ दे॒वाना॑माज्य॒पानां॑ प्रि॒या धामा॑नि॒ यत्रा॒ग्नेर्होतुः॑ प्रि॒या धामा॑नि ।

तत्रै॒तान्प्र॒स्तुत्ये॑वोप॒स्तुत्ये॑वो॒पाव॑स्रक्ष॒द्रभी॑यस इव कृ॒त्वी कर॑दे॒वं दे॒वो वन॒स्पति॑र्जु॒षता॑ ह॒विर्होत॒र्यज॑

hotā̍ yakṣada̱gni svi̍ṣṭa̱kṛta̱mayā̍l̤a̱gnira̱śvino̱śchāga̍sya ha̱viṣa̍ḥ pri̱yā dhāmā̱nyayā̱ṭa

sara̍svatyā me̱ṣasya̍ ha̱viṣa̍ḥ pri̱yā dhāmā̱nyayā̱l̤indra̍sya ṛṣa̱bhasya̍ ha̱viṣa̍ḥ pri̱yā dhāmā̍ni |

ayā̍l̤a̱gneḥ pri̱yā dhāmā̱nyayā̱ṭ soma̍sya pri̱yā dhāmā̱nyayā̱l̤indra̍sya su̱trāmṇa̍ḥ pri̱yā dhāmā̍ni |

ayā̍ṭ savi̱tuḥ pri̱yā dhāmā̱nyayā̱ḍ varu̍ṇasya pri̱yā dhāmā̱nyayā̱ḍ vana̱spate̍ḥ pri̱yā pāthā̍si |

ayā̍ḍ de̱vānā̍mājya̱pānā̍ṃ pri̱yā dhāmā̍ni̱ yakṣa̍da̱gnerhotu̍ḥ pri̱yā dhāmā̍ni |

yakṣa̱tsvaṃ ma̍hi̱māna̱māya̍jatā̱mejyā̱ iṣa̍ḥ kṛ̱ṇotu̱ so a̍dhva̱rā jā̱tave̍dā ju̱ṣatā̍ ha̱virhota̱ryaja̍

||23.46||

होता॑ यक्षद॒ग्नि स्वि॑ष्ट॒कृत॒मया॑ळ॒ग्निर॒श्विनो॒श्छाग॑स्य ह॒विषः॑ प्रि॒या धामा॒न्यया॒ट

सर॑स्वत्या मे॒षस्य॑ ह॒विषः॑ प्रि॒या धामा॒न्यया॒ळिन्द्र॑स्य ऋष॒भस्य॑ ह॒विषः॑ प्रि॒या धामा॑नि ।

अया॑ळ॒ग्नेः प्रि॒या धामा॒न्यया॒ट् सोम॑स्य प्रि॒या धामा॒न्यया॒ळिन्द्र॑स्य सु॒त्राम्णः॑ प्रि॒या धामा॑नि ।

अया॑ट् सवि॒तुः प्रि॒या धामा॒न्यया॒ड् वरु॑णस्य प्रि॒या धामा॒न्यया॒ड् वन॒स्पतेः॑ प्रि॒या पाथा॑सि ।

अया॑ड् दे॒वाना॑माज्य॒पानां॑ प्रि॒या धामा॑नि॒ यक्ष॑द॒ग्नेर्होतुः॑ प्रि॒या धामा॑नि ।

यक्ष॒त्स्वं म॑हि॒मान॒माय॑जता॒मेज्या॒ इषः॑ कृ॒णोतु॒ सो अ॑ध्व॒रा जा॒तवे॑दा जु॒षता॑ ह॒विर्होत॒र्यज॑

de̱vaṃ ba̱rhiḥ sara̍svatī sude̱vamindre̍ a̱śvinā̍ |

tejo̱ na cakṣu̍ra̱kṣyo̍rba̱rhiṣā̍ dadhurindri̱yaṃ va̍su̱vane̍ vasu̱dheya̍sya vyantu̱ yaja̍

||23.47||

दे॒वं ब॒र्हिः सर॑स्वती सुदे॒वमिन्द्रे॑ अ॒श्विना॑ ।

तेजो॒ न चक्षु॑र॒क्ष्यो॑र्ब॒र्हिषा॑ दधुरिन्द्रि॒यं व॑सु॒वने॑ वसु॒धेय॑स्य व्यन्तु॒ यज॑

de̱vīrdvāro̍ a̱śvinā̍ bhi̱ṣajendre̱ sara̍svatī |

prā̱ṇaṃ na vī̱rya̍ṃ na̱si dvāro̍ dadhurindri̱yaṃ va̍su̱vane̍ vasu̱dheya̍sya vyantu̱ yaja̍

||23.48||

दे॒वीर्द्वारो॑ अ॒श्विना॑ भि॒षजेन्द्रे॒ सर॑स्वती ।

प्रा॒णं न वी॒र्यं॑ न॒सि द्वारो॑ दधुरिन्द्रि॒यं व॑सु॒वने॑ वसु॒धेय॑स्य व्यन्तु॒ यज॑

de̱vī u̱ṣāsā̍ a̱śvinā̍ su̱trāmendre̱ sara̍svatī |

bala̱ṃ na vāca̍mā̱sya̍ u̱ṣābhyā̍ṃ dadhurindri̱yaṃ va̍su̱vane̍ vasu̱dheya̍sya vyantu̱ yaja̍

||23.49||

दे॒वी उ॒षासा॑ अ॒श्विना॑ सु॒त्रामेन्द्रे॒ सर॑स्वती ।

बलं॒ न वाच॑मा॒स्य॑ उ॒षाभ्यां॑ दधुरिन्द्रि॒यं व॑सु॒वने॑ वसु॒धेय॑स्य व्यन्तु॒ यज॑

de̱vī joṣṭrī̱ sara̍svatya̱śvinendra̍mavardhayan |

śrotra̱ṃ na karṇa̍yo̱ryaśo̱ joṣṭrī̍bhyāṃ dadhurindri̱yaṃ va̍su̱vane̍ vasu̱dheya̍sya vyantu̱ yaja̍

||23.50||

दे॒वी जोष्ट्री॒ सर॑स्वत्य॒श्विनेन्द्र॑मवर्धयन् ।

श्रोत्रं॒ न कर्ण॑यो॒र्यशो॒ जोष्ट्री॑भ्यां दधुरिन्द्रि॒यं व॑सु॒वने॑ वसु॒धेय॑स्य व्यन्तु॒ यज॑

de̱vī ū̱rjāhu̍tī̱ dughe̍ su̱dughendre̱ sara̍svatya̱śvinā̍ bhi̱ṣajā̍vataḥ |

śu̱kraṃ na jyoti̱ stana̍yo̱rāhu̍tī dhatta indri̱yaṃ va̍su̱vane̍ vasu̱dheya̍sya vyantu̱ yaja̍

||23.51||

दे॒वी ऊ॒र्जाहु॑ती॒ दुघे॑ सु॒दुघेन्द्रे॒ सर॑स्वत्य॒श्विना॑ भि॒षजा॑वतः ।

शु॒क्रं न ज्योति॒ स्तन॑यो॒राहु॑ती धत्त इन्द्रि॒यं व॑सु॒वने॑ वसु॒धेय॑स्य व्यन्तु॒ यज॑

de̱vā de̱vānā̍ṃ bhi̱ṣajā̱ hotā̍rā̱ indra̍ma̱śvinā̍ vaṣaṭkā̱raiḥ sara̍svatī̱ tviṣi̱ṃ na hṛda̍ye ma̱tim |

hotṛ̍bhyāṃ dadhurindri̱yaṃ va̍su̱vane̍ vasu̱dheya̍sya vyantu̱ yaja̍

||23.52||

दे॒वा दे॒वानां॑ भि॒षजा॒ होता॑रा॒ इन्द्र॑म॒श्विना॑ वषट्का॒रैः सर॑स्वती॒ त्विषिं॒ न हृद॑ये म॒तिम् ।

होतृ॑भ्यां दधुरिन्द्रि॒यं व॑सु॒वने॑ वसु॒धेय॑स्य व्यन्तु॒ यज॑

de̱vīsti̱srasti̱sro de̱vīra̱śvinel̤ā̱ sara̍svatī |

śūṣa̱ṃ na madhye̱ nābhyā̱mindrā̍ya dadhurindri̱yaṃ va̍su̱vane̍ vasu̱dheya̍sya vyantu̱ yaja̍

||23.53||

दे॒वीस्ति॒स्रस्ति॒स्रो दे॒वीर॒श्विनेळा॒ सर॑स्वती ।

शूषं॒ न मध्ये॒ नाभ्या॒मिन्द्रा॑य दधुरिन्द्रि॒यं व॑सु॒वने॑ वसु॒धेय॑स्य व्यन्तु॒ यज॑

de̱va indro̱ narā̱śasa̍strivarū̱thaḥ sara̍svatyā̱śvibhyā̍mīyate̱ ratha̍ḥ |

reto̱ na rū̱pama̱mṛta̍ṃ ja̱nitra̱mindrā̍ya̱ tvaṣṭā̱ dadha̍dindri̱yāṇi̍ vasu̱dheya̍sya vyantu̱ yaja̍

||23.54||

दे॒व इन्द्रो॒ नरा॒शस॑स्त्रिवरू॒थः सर॑स्वत्या॒श्विभ्या॑मीयते॒ रथः॑ ।

रेतो॒ न रू॒पम॒मृतं॑ ज॒नित्र॒मिन्द्रा॑य॒ त्वष्टा॒ दध॑दिन्द्रि॒याणि॑ वसु॒धेय॑स्य व्यन्तु॒ यज॑

de̱vo devai̱rvana̱spati̱rhira̍ṇyaparṇo a̱śvibhyā̱ sara̍svatyā supippa̱la indrā̍ya pacyate̱ madhu̍ |

ojo̱ na jū̱tirṛ̍ṣa̱bho na bhāma̱ṃ vana̱spati̍rno̱ dadha̍dindri̱yāṇi̍ vasu̱vane̍ vasu̱dheya̍sya vyantu̱ yaja̍

||23.55||

दे॒वो देवै॒र्वन॒स्पति॒र्हिर॑ण्यपर्णो अ॒श्विभ्या॒ सर॑स्वत्या सुपिप्प॒ल इन्द्रा॑य पच्यते॒ मधु॑ ।

ओजो॒ न जू॒तिरृ॑ष॒भो न भामं॒ वन॒स्पति॑र्नो॒ दध॑दिन्द्रि॒याणि॑ वसु॒वने॑ वसु॒धेय॑स्य व्यन्तु॒ यज॑

de̱vaṃ ba̱rhirvāri̍tīnāmadhva̱re stī̱rṇama̱śvibhyā̱mūrṇa̍mradā̱ḥ sara̍svatyā syo̱nami̍ndra te̱ sada̍ḥ |

ī̱śāyai̍ ma̱nyu rājā̍naṃ ba̱rhiṣā̍ dadhurindri̱yaṃ va̍su̱vane̍ vasu̱dheya̍sya vyantu̱ yaja̍

||23.56||

दे॒वं ब॒र्हिर्वारि॑तीनामध्व॒रे स्ती॒र्णम॒श्विभ्या॒मूर्ण॑म्रदाः॒ सर॑स्वत्या स्यो॒नमि॑न्द्र ते॒ सदः॑ ।

ई॒शायै॑ म॒न्यु राजा॑नं ब॒र्हिषा॑ दधुरिन्द्रि॒यं व॑सु॒वने॑ वसु॒धेय॑स्य व्यन्तु॒ यज॑

de̱vo a̱gniḥ svi̍ṣṭa̱kṛdde̱vānya̍kṣadyathāya̱tha hotā̍rā̱ indra̍ma̱śvinā̍

vā̱cā vāca̱ sara̍svatīma̱gni soma̍ sviṣṭa̱kṛt | svi̍ṣṭa̱ indra̍ḥ su̱trāmā̍ savi̱tā varu̍ṇo bhi̱ṣagi̱ṣṭo de̱vo vana̱spati̱ḥ svi̍ṣṭā de̱vā ā̍jya̱pāḥ | svi̍ṣṭo a̱gnira̱gninā̱ hotā̍ ho̱tre svi̍ṣṭa̱kṛdyaśo̱ na dadha̍dindri̱yamūrja̱mapa̍citi sva̱dhāṃ va̍su̱vane̍ vasu̱dheya̍sya vyantu̱ yaja̍

||23.57||

दे॒वो अ॒ग्निः स्वि॑ष्ट॒कृद्दे॒वान्य॑क्षद्यथाय॒थ होता॑रा॒ इन्द्र॑म॒श्विना॑

वा॒चा वाच॒ सर॑स्वतीम॒ग्नि सोम॑ स्विष्ट॒कृत् । स्वि॑ष्ट॒ इन्द्रः॑ सु॒त्रामा॑ सवि॒ता वरु॑णो भि॒षगि॒ष्टो दे॒वो वन॒स्पतिः॒ स्वि॑ष्टा दे॒वा आ॑ज्य॒पाः । स्वि॑ष्टो अ॒ग्निर॒ग्निना॒ होता॑ हो॒त्रे स्वि॑ष्ट॒कृद्यशो॒ न दध॑दिन्द्रि॒यमूर्ज॒मप॑चिति स्व॒धां व॑सु॒वने॑ वसु॒धेय॑स्य व्यन्तु॒ यज॑

a̱gnima̱dya hotā̍ramavṛṇītā̱yaṃ yaja̍māna̱ḥ paca̱n paktī̱ḥ

paca̍n puro̱l̤āśā̍n ba̱dhnanna̱śvibhyā̱ṃ chāga̱ sara̍svatyai me̱ṣamindrā̍ya ṛṣa̱bham |

su̱nvanna̱śvibhyā̱ sara̍svatyā̱ indrā̍ya su̱trāmṇe̍ surāso̱mān

||23.58||

अ॒ग्निम॒द्य होता॑रमवृणीता॒यं यज॑मानः॒ पच॒न् पक्तीः॒

पच॑न् पुरो॒ळाशा॑न् ब॒ध्नन्न॒श्विभ्यां॒ छाग॒ सर॑स्वत्यै मे॒षमिन्द्रा॑य ऋष॒भम् ।

सु॒न्वन्न॒श्विभ्या॒ सर॑स्वत्या॒ इन्द्रा॑य सु॒त्राम्णे॑ सुरासो॒मान्

sū̱pa̱sthā a̱dya de̱vo vana̱spati̍rabhavada̱śvibhyā̱ṃ chāge̍na̱ sara̍svatyai me̱ṣeṇendrā̍ya ṛṣa̱bheṇa̍ |

akṣa̱stān me̍da̱staḥ prati̍ paca̱tāgṛ̍bhīṣa̱tāvī̍vṛdhanta puro̱l̤āśai̱rapu̍ra̱śvinā̱ sara̍sva̱tīndra̍ḥ su̱trāmā̍ surāso̱mān

||23.59||

सू॒प॒स्था अ॒द्य दे॒वो वन॒स्पति॑रभवद॒श्विभ्यां॒ छागे॑न॒ सर॑स्वत्यै मे॒षेणेन्द्रा॑य ऋष॒भेण॑ ।

अक्ष॒स्तान् मे॑द॒स्तः प्रति॑ पच॒तागृ॑भीष॒तावी॑वृधन्त पुरो॒ळाशै॒रपु॑र॒श्विना॒ सर॑स्व॒तीन्द्रः॑ सु॒त्रामा॑ सुरासो॒मान्

tvāma̱dya ṛ̍ṣa ārṣeya ṛṣīṇāṃ napādavṛṇītā̱yaṃ yaja̍māno ba̱hubhya̱ ā saṃga̍tebhya e̱ṣa me̍ de̱veṣu̱ vasu̱ vāryā̍yakṣyata̱ iti̱ |

tā yā de̱vā de̍va̱ dānā̱nyadu̱stānya̍smā̱ ā ca̱ śāssvā ca̍ gurasveṣi̱taśca̍ hota̱rasi̍ bhadra̱vācyā̍ya̱

preṣi̍to̱ mānu̍ṣaḥ sūktavā̱kāya̍ sū̱ktā brū̍hi

||23.60||

त्वाम॒द्य ऋ॑ष आर्षेय ऋषीणां नपादवृणीता॒यं यज॑मानो ब॒हुभ्य॒ आ संग॑तेभ्य ए॒ष मे॑ दे॒वेषु॒ वसु॒ वार्या॑यक्ष्यत॒ इति॒ ।

ता या दे॒वा दे॑व॒ दाना॒न्यदु॒स्तान्य॑स्मा॒ आ च॒ शास्स्वा च॑ गुरस्वेषि॒तश्च॑ होत॒रसि॑ भद्र॒वाच्या॑य॒

प्रेषि॑तो॒ मानु॑षः सूक्तवा॒काय॑ सू॒क्ता ब्रू॑हि