atha ṣoḍaśo'dhyāyaḥ
agne̍ jā̱tānpraṇu̍dā naḥ sa̱patnā̱npratyajā̍tāñjātavedo nudasva |
adhi̍ no brūhi su̱manā̱ ahe̍l̤astava̍ syāma̱ śarmastri̱varū̍tha udbhau
||16.1||अग्ने॑ जा॒तान्प्रणु॑दा नः स॒पत्ना॒न्प्रत्यजा॑ताञ्जातवेदो नुदस्व ।
अधि॑ नो ब्रूहि सु॒मना॒ अहे॑ळस्तव॑ स्याम॒ शर्मस्त्रि॒वरू॑थ उद्भौ
saha̍sā jā̱tānpraṇu̍dā naḥ sa̱patnā̱npratyajā̍tānnuda jātavedaḥ |
adhi̍ no brūhi sumana̱syamā̍no va̱ya syā̍ma̱ praṇu̍dā naḥ sa̱patnā̍n |
ṣo̱l̤a̱śī stoma̱ ojo̱ dravi̍ṇaṃ catuścatvāri̱śa stomo̱ varco̱ dravi̍ṇam
||16.2||सह॑सा जा॒तान्प्रणु॑दा नः स॒पत्ना॒न्प्रत्यजा॑तान्नुद जातवेदः ।
अधि॑ नो ब्रूहि सुमन॒स्यमा॑नो व॒य स्या॑म॒ प्रणु॑दा नः स॒पत्ना॑न् ।
षो॒ळ॒शी स्तोम॒ ओजो॒ द्रवि॑णं चतुश्चत्वारि॒श स्तोमो॒ वर्चो॒ द्रवि॑णम्
a̱gneḥ purī̍ṣama̱syapso̱ nāma̱ tāṃ tvā̱ viśve̍ a̱bhigṛ̍ṇantu de̱vāḥ |
stoma̍pṛṣṭhā ghṛ̱tava̍tī̱ha sī̍da pra̱jāva̍da̱sme dravi̱ṇāya̍jasva
||16.3||अ॒ग्नेः पुरी॑षम॒स्यप्सो॒ नाम॒ तां त्वा॒ विश्वे॑ अ॒भिगृ॑णन्तु दे॒वाः ।
स्तोम॑पृष्ठा घृ॒तव॑ती॒ह सी॑द प्र॒जाव॑द॒स्मे द्रवि॒णाय॑जस्व
eva̱śchando̱ vari̍va̱śchanda̍ḥ śa̱mbhūśchanda̍ḥ pa̍ri̱bhūśchanda̍ḥ | ā̱cchacchando̱ mana̱śchando vyaca̱śchanda̍ḥ
||16.4||एव॒श्छन्दो॒ वरि॑व॒श्छन्दः॑ श॒म्भूश्छन्दः॑ प॑रि॒भूश्छन्दः॑ । आ॒च्छच्छन्दो॒ मन॒श्छन्दो व्यच॒श्छन्दः॑
sindhu̱śchanda̍ḥ samu̱draśchanda̍ḥ sari̱raṃ chanda̍ḥ |
ka̱kup chanda̍strika̱kup chanda̍ḥ kā̱vyaṃ chando̍ aṅa ku̱paṃ chanda̍ḥ
||16.5||सिन्धु॒श्छन्दः॑ समु॒द्रश्छन्दः॑ सरि॒रं छन्दः॑ ।
क॒कुप् छन्द॑स्त्रिक॒कुप् छन्दः॑ का॒व्यं छन्दो॑ अङ कु॒पं छन्दः॑
a̱kṣara̍paṅkti̱śchanda̍ḥ pa̱dapa̍ṅkti̱śchando̍ viṣṭā̱rapa̍ṅkti̱śchanda̍ḥ kṣu̱robhrāja̱śchanda̍ḥ |
ā̱cchacchanda̍ḥ pra̱cchacchanda̍ḥ sa̱ṃyacchando̍ vi̱yacchanda̍ḥ
||16.6||अ॒क्षर॑पङ्क्ति॒श्छन्दः॑ प॒दप॑ङ्क्ति॒श्छन्दो॑ विष्टा॒रप॑ङ्क्ति॒श्छन्दः॑ क्षु॒रोभ्राज॒श्छन्दः॑ ।
आ॒च्छच्छन्दः॑ प्र॒च्छच्छन्दः॑ सं॒यच्छन्दो॑ वि॒यच्छन्दः॑
bṛ̱hacchando̍ rathanta̱raṃ chando̍ nikā̱yaśchando̍ viva̱dhaśchanda̍ḥ |
gira̱śchando̱ bhraja̱śchanda̍ḥ sa̱stup chando̍'nu̱ṣṭup chanda̍ḥ
||16.7||बृ॒हच्छन्दो॑ रथन्त॒रं छन्दो॑ निका॒यश्छन्दो॑ विव॒धश्छन्दः॑ ।
गिर॒श्छन्दो॒ भ्रज॒श्छन्दः॑ स॒स्तुप् छन्दो॑ऽनु॒ष्टुप् छन्दः॑
eva̱śchando̱ vari̍va̱śchando̱ vaya̱śchando̍ vaya̱skṛcchanda̍ḥ |
viṣpa̍rdhā̱śchando̍ viśā̱laṃ chanda̍ścha̱diśchando̍ dūroha̱ṇaṃ chanda̍ḥ | ta̱ndraṃ chando̍ aṅkā̱ṅkaṃ chanda̍ḥ
||16.8||एव॒श्छन्दो॒ वरि॑व॒श्छन्दो॒ वय॒श्छन्दो॑ वय॒स्कृच्छन्दः॑ ।
विष्प॑र्धा॒श्छन्दो॑ विशा॒लं छन्द॑श्छ॒दिश्छन्दो॑ दूरोह॒णं छन्दः॑ । त॒न्द्रं छन्दो॑ अङ्का॒ङ्कं छन्दः॑
ra̱śminā̍ sa̱tyāya̍ sa̱tyaṃ ji̍nva̱ preti̍nā̱ dharma̍ṇā̱ dharma̍ṃ jinva |
anvi̍tyā di̱vā diva̍ṃ jinva sa̱ndhinā̱ntari̍kṣeṇā̱ntari̍kṣaṃ jinva
||16.9||र॒श्मिना॑ स॒त्याय॑ स॒त्यं जि॑न्व॒ प्रेति॑ना॒ धर्म॑णा॒ धर्मं॑ जिन्व ।
अन्वि॑त्या दि॒वा दिवं॑ जिन्व स॒न्धिना॒न्तरि॑क्षेणा॒न्तरि॑क्षं जिन्व
pra̱ti̱dhinā̍ pṛthi̱vyā pṛ̍thi̱vīṃ ji̍nva viṣṭa̱mbhena̱ vṛṣṭyā̱ vṛṣṭi̍ṃ jinva |
pra̱vayāhnāha̍rjinvānu̱yā rātryā̱ rātrī̍ṃ jinva
||16.10||प्र॒ति॒धिना॑ पृथि॒व्या पृ॑थि॒वीं जि॑न्व विष्ट॒म्भेन॒ वृष्ट्या॒ वृष्टिं॑ जिन्व ।
प्र॒वयाह्नाह॑र्जिन्वानु॒या रात्र्या॒ रात्रीं॑ जिन्व
u̱śijā̱ vasu̍bhyo̱ vasū̍ñjinva prake̱tenā̍di̱tyebhya̍ ādi̱tyāñji̍nva |
tantu̍nā rā̱yaspoṣe̍ṇa rā̱yaspoṣa̍ṃ jinva sasa̱rpeṇa̍ śru̱tāya̍ śru̱taṃ ji̍nva
||16.11||उ॒शिजा॒ वसु॑भ्यो॒ वसू॑ञ्जिन्व प्रके॒तेना॑दि॒त्येभ्य॑ आदि॒त्याञ्जि॑न्व ।
तन्तु॑ना रा॒यस्पोषे॑ण रा॒यस्पोषं॑ जिन्व सस॒र्पेण॑ श्रु॒ताय॑ श्रु॒तं जि॑न्व
ai̱l̤enauṣa̍dhībhi̱roṣa̍dhīrjinvotta̱mena̍ ta̱nūbhi̍sta̱nūrji̍nva |
va̱yo̱dhasādhī̍te̱nādhī̍taṃ jinvābhi̱jitā̱ teja̍sā̱ tejo̍ jinva
||16.12||ऐ॒ळेनौष॑धीभि॒रोष॑धीर्जिन्वोत्त॒मेन॑ त॒नूभि॑स्त॒नूर्जि॑न्व ।
व॒यो॒धसाधी॑ते॒नाधी॑तं जिन्वाभि॒जिता॒ तेज॑सा॒ तेजो॑ जिन्व
pra̱ti̱pada̍si prati̱pade̍ tvānu̱pada̍syanu̱pade̍ tvā | sa̱mpada̍si sa̱mpade̍ tvā̱ tejo̍'si̱ teja̍se tvā
||16.13||प्र॒ति॒पद॑सि प्रति॒पदे॑ त्वानु॒पद॑स्यनु॒पदे॑ त्वा । स॒म्पद॑सि स॒म्पदे॑ त्वा॒ तेजो॑ऽसि॒ तेज॑से त्वा
tri̱vṛda̍si tri̱vṛte̍ tvā pra̱vṛda̍si pra̱vṛte̍ tvā | vi̱vṛda̍si vi̱vṛte̍ tvā sa̱vṛda̍si sa̱vṛte̍ tvā
||16.14||त्रि॒वृद॑सि त्रि॒वृते॑ त्वा प्र॒वृद॑सि प्र॒वृते॑ त्वा । वि॒वृद॑सि वि॒वृते॑ त्वा स॒वृद॑सि स॒वृते॑ त्वा
ā̱kra̱mo̍'syākra̱māya̍ tvā saṅkra̱mo̍'si saṅkra̱māya̍ tvā |
u̱tkra̱mo̍'syutkra̱māya̱ tvotkrā̍ntira̱syutkrā̍ntyai tvā |
adhi̍patino̱rjorja̍ṃ jinva̱ veṣa̍śrīḥ kṣa̱trāya̍ kṣa̱traṃ ji̍nva
||16.15||आ॒क्र॒मो॑ऽस्याक्र॒माय॑ त्वा सङ्क्र॒मो॑ऽसि सङ्क्र॒माय॑ त्वा ।
उ॒त्क्र॒मो॑ऽस्युत्क्र॒माय॒ त्वोत्क्रा॑न्तिर॒स्युत्क्रा॑न्त्यै त्वा ।
अधि॑पतिनो॒र्जोर्जं॑ जिन्व॒ वेष॑श्रीः क्ष॒त्राय॑ क्ष॒त्रं जि॑न्व
rājñya̍si̱ prācī̱ digvasa̍vaste de̱vā adhi̍patayaḥ | a̱gnirhe̍tī̱nāṃ pra̍tidha̱rtā
||16.16||राज्ञ्य॑सि॒ प्राची॒ दिग्वस॑वस्ते दे॒वा अधि॑पतयः । अ॒ग्निर्हे॑ती॒नां प्र॑तिध॒र्ता
tri̱vṛt tvā̱ stoma̍ḥ pṛthi̱vyā śra̍ya̱tvājya̍mu̱kthamavya̍thāyai stabhnātu |
ra̱tha̱nta̱ra sāma̱ prati̍ṣṭhityā a̱ntari̍kṣe
||16.17||त्रि॒वृत् त्वा॒ स्तोमः॑ पृथि॒व्या श्र॑य॒त्वाज्य॑मु॒क्थमव्य॑थायै स्तभ्नातु ।
र॒थ॒न्त॒र साम॒ प्रति॑ष्ठित्या अ॒न्तरि॑क्षे
ṛṣa̍yastvā prathama̱jā de̱veṣu̍ di̱vo mātra̍yā vari̱mṇā pra̍thantu |
vi̱dha̱rtā cā̱yamadhi̍patiśca̱ te tvā̱ sarve̍ saṃvidā̱nā nāka̍sya
pṛ̱ṣṭhe sva̱rge lo̱ke yaja̍mānaṃ ca sādayantu
||16.18||ऋष॑यस्त्वा प्रथम॒जा दे॒वेषु॑ दि॒वो मात्र॑या वरि॒म्णा प्र॑थन्तु ।
वि॒ध॒र्ता चा॒यमधि॑पतिश्च॒ ते त्वा॒ सर्वे॑ संविदा॒ना नाक॑स्य
पृ॒ष्ठे स्व॒र्गे लो॒के यज॑मानं च सादयन्तु
vi̱rāl̤a̍si̱ dakṣi̍ṇā̱ digru̱drāste̍ de̱vā adhi̍patayaḥ | indro̍ hetī̱nāṃ pra̍tidha̱rtā
||16.19||वि॒राळ॑सि॒ दक्षि॑णा॒ दिग्रु॒द्रास्ते॑ दे॒वा अधि॑पतयः । इन्द्रो॑ हेती॒नां प्र॑तिध॒र्ता
pa̱ñca̱da̱śastvā̱ stoma̍ḥ pṛthi̱vyā śra̍yatu̱ pra uga̍mu̱kthamavya̍thāyai stabhnātu |
bṛ̱hatsāma̱ prati̍ṣṭhityā a̱ntari̍kṣe
||16.20||प॒ञ्च॒द॒शस्त्वा॒ स्तोमः॑ पृथि॒व्या श्र॑यतु॒ प्र उग॑मु॒क्थमव्य॑थायै स्तभ्नातु ।
बृ॒हत्साम॒ प्रति॑ष्ठित्या अ॒न्तरि॑क्षे
ṛṣa̍yastvā prathama̱jā de̱veṣu̍ di̱vo mātra̍yā vari̱mṇā pra̍thantu |
vi̱dha̱rtā cā̱yamadhi̍patiśca̱ te tvā̱ sarve̍ saṃvidāṃnā nāka̍sya
pṛ̱ṣṭhe sva̱rge lo̱ke yaja̍mānaṃ ca sādayantu
||16.21||ऋष॑यस्त्वा प्रथम॒जा दे॒वेषु॑ दि॒वो मात्र॑या वरि॒म्णा प्र॑थन्तु ।
वि॒ध॒र्ता चा॒यमधि॑पतिश्च॒ ते त्वा॒ सर्वे॑ संविदांना नाक॑स्य
पृ॒ष्ठे स्व॒र्गे लो॒के यज॑मानं च सादयन्तु
sa̱mrāl̤a̍si pra̱tīcī̱ digā̍di̱tyāste̍ de̱vā adhi̍patayaḥ | varu̍ṇo hetī̱nāṃ pra̍tidha̱rtā
||16.22||स॒म्राळ॑सि प्र॒तीची॒ दिगा॑दि॒त्यास्ते॑ दे॒वा अधि॑पतयः । वरु॑णो हेती॒नां प्र॑तिध॒र्ता
sa̱ptada̱śastvā̱ stoma̍ḥ pṛthi̱vyā śra̍yatu marutva̱tīya̍mu̱kthamavya̍thāyai stabhnātu |
vai̱rū̱pa sāma̱ prati̍ṣṭhityā a̱ntari̍kṣe
||16.23||स॒प्तद॒शस्त्वा॒ स्तोमः॑ पृथि॒व्या श्र॑यतु मरुत्व॒तीय॑मु॒क्थमव्य॑थायै स्तभ्नातु ।
वै॒रू॒प साम॒ प्रति॑ष्ठित्या अ॒न्तरि॑क्षे
ṛṣa̍yastvā prathama̱jā de̱veṣu̍ di̱vo mātra̍yā vari̱mṇā pra̍thantu |
vi̱dha̱rtā cā̱yamadhi̍patiśca̱ te tvā̱ sarve̍ saṃvidā̱nā nāka̍sya
pṛ̱ṣṭhe sva̱rge lo̱ke yaja̍mānaṃ ca sādayantu
||16.24||ऋष॑यस्त्वा प्रथम॒जा दे॒वेषु॑ दि॒वो मात्र॑या वरि॒म्णा प्र॑थन्तु ।
वि॒ध॒र्ता चा॒यमधि॑पतिश्च॒ ते त्वा॒ सर्वे॑ संविदा॒ना नाक॑स्य
पृ॒ष्ठे स्व॒र्गे लो॒के यज॑मानं च सादयन्तु
sva̱rāl̤a̱syudī̍cī̱ diṅ ma̱ruta̍ste de̱vā adhi̍patayaḥ | somo̍ hetī̱nāṃ pra̍tidha̱rtā
||16.25||स्व॒राळ॒स्युदी॑ची॒ दिङ् म॒रुत॑स्ते दे॒वा अधि॑पतयः । सोमो॑ हेती॒नां प्र॑तिध॒र्ता
e̱ka̱vi̱śastvā̱ stoma̍ḥ pṛthi̱vyā śra̍yatu̱ niṣke̍valyamu̱kthamavya̍thāyai stabhnātu |
vai̱rā̱ja sāma̱ prati̍ṣṭhityā a̱ntari̍kṣe
||16.26||ए॒क॒वि॒शस्त्वा॒ स्तोमः॑ पृथि॒व्या श्र॑यतु॒ निष्के॑वल्यमु॒क्थमव्य॑थायै स्तभ्नातु ।
वै॒रा॒ज साम॒ प्रति॑ष्ठित्या अ॒न्तरि॑क्षे
ṛṣa̍yastvā prathama̱jā de̱veṣu̍ di̱vo mātra̍yā vari̱mṇā pra̍thantu |
vi̱dha̱rtā cā̱yamadhi̍patiśca̱ te tvā̱ sarve̍ saṃvidā̱nā nāka̍sya pṛ̱ṣṭhe sva̱rge lo̱ke yaja̍mānaṃ ca sādayantu
||16.27||ऋष॑यस्त्वा प्रथम॒जा दे॒वेषु॑ दि॒वो मात्र॑या वरि॒म्णा प्र॑थन्तु ।
वि॒ध॒र्ता चा॒यमधि॑पतिश्च॒ ते त्वा॒ सर्वे॑ संविदा॒ना नाक॑स्य पृ॒ष्ठे स्व॒र्गे लो॒के यज॑मानं च सादयन्तु
adhi̍patnyasi bṛha̱tī digviśve̍ te de̱vā adhi̍patayaḥ | bṛha̱spati̍rhetī̱nāṃ pra̍tidha̱rtā
||16.28||अधि॑पत्न्यसि बृह॒ती दिग्विश्वे॑ ते दे॒वा अधि॑पतयः । बृह॒स्पति॑र्हेती॒नां प्र॑तिध॒र्ता
tri̱ṇa̱va̱tra̱ya̱stri̱śau tvā̱ stomau̍ pṛthi̱vyā śra̍yatāṃ vaiśvadevāgnimāru̱te u̱kthe avya̍thāyai stabhnītām |
śā̱kva̱ra̱rai̱va̱te sāma̍nī̱ prati̍ṣṭhityā a̱ntari̍kṣe
||16.29||त्रि॒ण॒व॒त्र॒य॒स्त्रि॒शौ त्वा॒ स्तोमौ॑ पृथि॒व्या श्र॑यतां वैश्वदेवाग्निमारु॒ते उ॒क्थे अव्य॑थायै स्तभ्नीताम् ।
शा॒क्व॒र॒रै॒व॒ते साम॑नी॒ प्रति॑ष्ठित्या अ॒न्तरि॑क्षे
ṛṣa̍yastvā prathama̱jā de̱veṣu̍ di̱vo mātra̍yā vari̱mṇā pra̍thantu |
vidha̱rtā cā̱yamadhi̍patiśca̱ te tvā̱ sarve̍ saṃvidā̱nā nāka̍sya
pṛ̱ṣṭhe sva̱rge lo̱ke yaja̍mānaṃ ca sādayantu
||16.30||ऋष॑यस्त्वा प्रथम॒जा दे॒वेषु॑ दि॒वो मात्र॑या वरि॒म्णा प्र॑थन्तु ।
विध॒र्ता चा॒यमधि॑पतिश्च॒ ते त्वा॒ सर्वे॑ संविदा॒ना नाक॑स्य
पृ॒ष्ठे स्व॒र्गे लो॒के यज॑मानं च सादयन्तु
a̱yaṃ pu̱ro hari̍keśa̱ḥ sūrya̍raśmi̱stasya̍ rathagṛ̱tsaśca̱ rathau̍jāśca senānīgrāma̱ṇyau̍ |
pu̱ñji̱ka̱stha̱lā ca̍ kratustha̱lā cā̍psa̱rasau̍ da̱ṅkṣṇava̍ḥ pa̱śavo̍ he̱tiḥ pau̍ruṣeyo va̱dhaḥ prahe̍tiḥ
||16.31||अ॒यं पु॒रो हरि॑केशः॒ सूर्य॑रश्मि॒स्तस्य॑ रथगृ॒त्सश्च॒ रथौ॑जाश्च सेनानीग्राम॒ण्यौ॑ ।
पु॒ञ्जि॒क॒स्थ॒ला च॑ क्रतुस्थ॒ला चा॑प्स॒रसौ॑ द॒ङ्क्ष्णवः॑ प॒शवो॑ हे॒तिः पौ॑रुषेयो व॒धः प्रहे॑तिः
tebhyo̱ namo̍ astu̱ te no̍ mṛl̤ayantu̱ te no̍'vantu |
te yaṃ dvi̱ṣmo yaśca̍ no̱ dveṣṭi̱ tame̍ṣā̱ṃ jambhe̍ dadhmaḥ
||16.32||तेभ्यो॒ नमो॑ अस्तु॒ ते नो॑ मृळयन्तु॒ ते नो॑ऽवन्तु ।
ते यं द्वि॒ष्मो यश्च॑ नो॒ द्वेष्टि॒ तमे॑षां॒ जम्भे॑ दध्मः
a̱yaṃ da̍kṣi̱ṇā vi̱śvaka̍rmā̱ tasya̍ rathasva̱naśca̱ rathe̍citraśca senānīgrāma̱ṇyau̍ |
me̱na̱kā ca̍ sahaja̱nyā cā̍psa̱rasau̍ yātu̱dhānā̍ he̱tī rakṣā̍si̱ prahe̍tiḥ
||16.33||अ॒यं द॑क्षि॒णा वि॒श्वक॑र्मा॒ तस्य॑ रथस्व॒नश्च॒ रथे॑चित्रश्च सेनानीग्राम॒ण्यौ॑ ।
मे॒न॒का च॑ सहज॒न्या चा॑प्स॒रसौ॑ यातु॒धाना॑ हे॒ती रक्षा॑सि॒ प्रहे॑तिः
tebhyo̱ namo̍ astu̱ te no̍ mṛl̤ayantu̱ te no̍'vantu | te yaṃ dvi̱ṣmo yaśca̍ no̱ dveṣṭi̱ tame̍ṣā̱ṃ jambhe̍ dadhmaḥ
||16.34||तेभ्यो॒ नमो॑ अस्तु॒ ते नो॑ मृळयन्तु॒ ते नो॑ऽवन्तु । ते यं द्वि॒ष्मो यश्च॑ नो॒ द्वेष्टि॒ तमे॑षां॒ जम्भे॑ दध्मः
a̱yaṃ pa̱ścādvi̱śvavya̍cā̱stasya̱ ratha̍prota̱ścāsa̍marathaśca senānīgrāma̱ṇyau̍ |
pra̱mloca̍ntī cānu̱mloca̍ntī cāpsa̱rasau̍ vyā̱ghrā he̱tiḥ sa̱rpā prahe̍tiḥ
||16.35||अ॒यं प॒श्चाद्वि॒श्वव्य॑चा॒स्तस्य॒ रथ॑प्रोत॒श्चास॑मरथश्च सेनानीग्राम॒ण्यौ॑ ।
प्र॒म्लोच॑न्ती चानु॒म्लोच॑न्ती चाप्स॒रसौ॑ व्या॒घ्रा हे॒तिः स॒र्पा प्रहे॑तिः
tebhyo̱ namo̍ astu̱ te no̍ mṛl̤ayantu̱ te no̍'vantu |
te yaṃ dvi̱ṣmo yaśca̍ no̱ dveṣṭi̱ tame̍ṣā̱ṃ jambhe̍ dadhmaḥ
||16.36||तेभ्यो॒ नमो॑ अस्तु॒ ते नो॑ मृळयन्तु॒ ते नो॑ऽवन्तु ।
ते यं द्वि॒ष्मो यश्च॑ नो॒ द्वेष्टि॒ तमे॑षां॒ जम्भे॑ दध्मः
a̱yamu̍tta̱rātsa̱ṃyadva̍su̱stasya̱ tārkṣya̱ścāri̍ṣṭanemiśca senānīgrāma̱ṇyau̍ |
vi̱śvācī̍ ca ghṛ̱tācī̍ cāpsa̱rasā̱ āpo̍ he̱tirvāta̱ḥ prahe̍tiḥ
||16.37||अ॒यमु॑त्त॒रात्सं॒यद्व॑सु॒स्तस्य॒ तार्क्ष्य॒श्चारि॑ष्टनेमिश्च सेनानीग्राम॒ण्यौ॑ ।
वि॒श्वाची॑ च घृ॒ताची॑ चाप्स॒रसा॒ आपो॑ हे॒तिर्वातः॒ प्रहे॑तिः
tebhyo̱ namo̍ astu̱ te no̍ mṛl̤ayantu̱ te no̍'vantu |
te yaṃ dvi̱ṣmo yaśca̍ no̱ dveṣṭi̱ tame̍ṣā̱ṃ jambhe̍ dadhmaḥ
||16.38||तेभ्यो॒ नमो॑ अस्तु॒ ते नो॑ मृळयन्तु॒ ते नो॑ऽवन्तु ।
ते यं द्वि॒ष्मो यश्च॑ नो॒ द्वेष्टि॒ तमे॑षां॒ जम्भे॑ दध्मः
a̱yamu̱parya̱rvāgva̍su̱stasya̍ sena̱jicca̍ su̱ṣeṇa̍śca senānīgrāma̱ṇyau̍ |
u̱rvaśī̍ ca pū̱rvaci̍ttiścāpsa̱rasā̍ ava̱sphūrja̍nhe̱tirvi̱dyutprahe̍ti̱
||16.39||अ॒यमु॒पर्य॒र्वाग्व॑सु॒स्तस्य॑ सेन॒जिच्च॑ सु॒षेण॑श्च सेनानीग्राम॒ण्यौ॑ ।
उ॒र्वशी॑ च पू॒र्वचि॑त्तिश्चाप्स॒रसा॑ अव॒स्फूर्ज॑न्हे॒तिर्वि॒द्युत्प्रहे॑ति॒
tebhyo̱ namo̍ astu̱ te no̍ mṛl̤ayantu̱ te no̍'vantu|
te yaṃ dvi̱ṣmo yaśca̍ no̱ dveṣṭi̱ tame̍ṣā̱ṃ jambhe̍ dadhmaḥ
||16.40||तेभ्यो॒ नमो॑ अस्तु॒ ते नो॑ मृळयन्तु॒ ते नो॑ऽवन्तु।
ते यं द्वि॒ष्मो यश्च॑ नो॒ द्वेष्टि॒ तमे॑षां॒ जम्भे॑ दध्मः
a̱gnirmū̱rdhā di̱vaḥ ka̱kutpati̍ḥ pṛthi̱vyā a̱yam | a̱pā retā̍si jinvati
||16.41||अ॒ग्निर्मू॒र्धा दि॒वः क॒कुत्पतिः॑ पृथि॒व्या अ॒यम् । अ॒पा रेता॑सि जिन्वति
a̱yama̱gniḥ sa̍ha̱sriṇo̱ vāja̍sya śa̱tina̱spati̍ḥ | mū̱rdhā ka̱vī ra̍yī̱ṇām
||16.42||अ॒यम॒ग्निः स॑ह॒स्रिणो॒ वाज॑स्य श॒तिन॒स्पतिः॑ । मू॒र्धा क॒वी र॑यी॒णाम्
tvāma̍gne̱ puṣka̍rā̱dadhyatha̍rvā̱ nira̍manthata | mū̱rdhno viśva̍sya vā̱ghata̍ḥ
||16.43||त्वाम॑ग्ने॒ पुष्क॑रा॒दध्यथ॑र्वा॒ निर॑मन्थत । मू॒र्ध्नो विश्व॑स्य वा॒घतः॑
bhuvo̍ ya̱jñasya̱ raja̍saśca ne̱tā yatrā̍ ni̱yudbhi̱ḥ saca̍se śi̱vābhi̍ḥ |
di̱vi mū̱rdhāna̍ṃ dadhiṣe sva̱rṣāṃ ji̱hvāma̍gne cakṛṣe havya̱vāha̍m
||16.44||भुवो॑ य॒ज्ञस्य॒ रज॑सश्च ने॒ता यत्रा॑ नि॒युद्भिः॒ सच॑से शि॒वाभिः॑ ।
दि॒वि मू॒र्धानं॑ दधिषे स्व॒र्षां जि॒ह्वाम॑ग्ने चकृषे हव्य॒वाह॑म्
abo̍dhya̱gniḥ sa̱midhā̱ janā̍nā̱ṃ prati̍ dhe̱numi̍vāya̱tīmu̱ṣāsa̍m |
ya̱hvā i̍va̱ pra va̱yāmu̱jjihā̍nā̱ḥ pra bhā̱nava̍ḥ sisrate̱ nāka̱maccha̍
||16.45||अबो॑ध्य॒ग्निः स॒मिधा॒ जना॑नां॒ प्रति॑ धे॒नुमि॑वाय॒तीमु॒षास॑म् ।
य॒ह्वा इ॑व॒ प्र व॒यामु॒ज्जिहा॑नाः॒ प्र भा॒नवः॑ सिस्रते॒ नाक॒मच्छ॑
avo̍cāma ka̱vaye̱ medhyā̍ya̱ vaco̍ va̱ndāru̍ vṛṣa̱bhāya̱ vṛṣṇe̍ |
gavi̍ṣṭhiro̱ nama̍sā̱ stoma̍ma̱gnau di̱vī̍va ru̱kmamu̍ru̱vyañca̍maśret
||16.46||अवो॑चाम क॒वये॒ मेध्या॑य॒ वचो॑ व॒न्दारु॑ वृष॒भाय॒ वृष्णे॑ ।
गवि॑ष्ठिरो॒ नम॑सा॒ स्तोम॑म॒ग्नौ दि॒वी॑व रु॒क्ममु॑रु॒व्यञ्च॑मश्रेत्
a̱yami̱ha pra̍tha̱mo dhā̍yi dhā̱tṛbhi̱rhotā̱ yaji̍ṣṭho adhva̱reṣvīḍya̍ḥ |
yamapna̍vāno̱ bhṛga̍vo viruru̱curvane̍ṣu ci̱traṃ vi̱bhva̍ṃ vi̱śevi̍śe
||16.47||अ॒यमि॒ह प्र॑थ॒मो धा॑यि धा॒तृभि॒र्होता॒ यजि॑ष्ठो अध्व॒रेष्वीड्यः॑ ।
यमप्न॑वानो॒ भृग॑वो विरुरु॒चुर्वने॑षु चि॒त्रं वि॒भ्वं॑ वि॒शेवि॑शे
jana̍sya go̱pā a̍janiṣṭa̱ jāgṛ̍vira̱gniḥ su̱dakṣa̍ḥ suvi̱tāya̱ navya̍se |
ghṛ̱tapra̍tīko bṛha̱tā di̍vi̱spṛśā̍ dyu̱madvi bhā̍ti bhara̱tebhya̱ḥ śuci̍ḥ
||16.48||जन॑स्य गो॒पा अ॑जनिष्ट॒ जागृ॑विर॒ग्निः सु॒दक्षः॑ सुवि॒ताय॒ नव्य॑से ।
घृ॒तप्र॑तीको बृह॒ता दि॑वि॒स्पृशा॑ द्यु॒मद्वि भा॑ति भर॒तेभ्यः॒ शुचिः॑
tvāma̍gne̱ aṅgi̍raso̱ guhā̍ hi̱tamanva̍vindacchiśriyā̱ṇaṃ vane̍vane |
sa jā̍yase ma̱thyamā̍na̱ḥ saho̍ ma̱hattvāmā̍hu̱ḥ saha̍saspu̱trama̍ṅgiraḥ
||16.49||त्वाम॑ग्ने॒ अङ्गि॑रसो॒ गुहा॑ हि॒तमन्व॑विन्दच्छिश्रिया॒णं वने॑वने ।
स जा॑यसे म॒थ्यमा॑नः॒ सहो॑ म॒हत्त्वामा॑हुः॒ सह॑सस्पु॒त्रम॑ङ्गिरः
sakhā̍ya̱ḥ saṃ va̍ḥ sa̱myañca̱miṣa̱ stoma̍ṃ cā̱gnaye̍ | varṣi̍ṣṭhāya kṣitī̱nāmū̱rjo naptre̱ saha̍svate
||16.50||सखा॑यः॒ सं वः॑ स॒म्यञ्च॒मिष॒ स्तोमं॑ चा॒ग्नये॑ । वर्षि॑ष्ठाय क्षिती॒नामू॒र्जो नप्त्रे॒ सह॑स्वते
sasa̱midyu̍vase vṛṣa̱nnagne̱ viśvā̍nya̱rya ā | i̱l̤aspa̱de sami̍dhyase̱ sa no̱ vasū̱nyā bha̍ra
||16.51||सस॒मिद्यु॑वसे वृष॒न्नग्ने॒ विश्वा॑न्य॒र्य आ । इ॒ळस्प॒दे समि॑ध्यसे॒ स नो॒ वसू॒न्या भ॑र
tvāma̍gne ha̱viṣma̍nto de̱vaṃ martā̍sa īl̤ate | manye̍ tvā jā̱tave̍dasa̱ sa ha̱vyā va̍kṣyānu̱ṣak
||16.52||त्वाम॑ग्ने ह॒विष्म॑न्तो दे॒वं मर्ता॑स ईळते । मन्ये॑ त्वा जा॒तवे॑दस॒ स ह॒व्या व॑क्ष्यानु॒षक्
tvāṃ ci̍traśravastama̱ hava̍nte vi̱kṣu ja̱ntava̍ḥ | śo̱ciṣke̍śaṃ purupri̱yāgne̍ ha̱vyāya̱ vol̤aha̍ve
||16.53||त्वां चि॑त्रश्रवस्तम॒ हव॑न्ते वि॒क्षु ज॒न्तवः॑ । शो॒चिष्के॑शं पुरुप्रि॒याग्ने॑ ह॒व्याय॒ वोळह॑वे
e̱nā vo̍ a̱gniṃ nama̍so̱rjo napā̍ta̱māhu̍ve | pri̱yaṃ ceti̍ṣṭhamara̱ti sva̍dhva̱raṃ viśva̍sya dū̱tama̱mṛta̍m
||16.54||ए॒ना वो॑ अ॒ग्निं नम॑सो॒र्जो नपा॑त॒माहु॑वे । प्रि॒यं चेति॑ष्ठमर॒ति स्व॑ध्व॒रं विश्व॑स्य दू॒तम॒मृत॑म्
viśva̍sya dū̱tama̱mṛta̱ṃ viśva̍sya dū̱tama̱mṛta̍m | sa yo̍jate aru̱ṣā vi̱śvabho̍jasā̱ sa du̍drava̱tsvā̍hutaḥ
||16.55||विश्व॑स्य दू॒तम॒मृतं॒ विश्व॑स्य दू॒तम॒मृत॑म् । स यो॑जते अरु॒षा वि॒श्वभो॑जसा॒ स दु॑द्रव॒त्स्वा॑हुतः
sa du̍drava̱t svā̍huta̱ḥ sa du̍drava̱t svā̍hutaḥ | su̱brahmā̍ ya̱jñaḥ su̱śamī̱ vasū̍nāṃ de̱va rādho̱ janā̍nām
||16.56||स दु॑द्रव॒त् स्वा॑हुतः॒ स दु॑द्रव॒त् स्वा॑हुतः । सु॒ब्रह्मा॑ य॒ज्ञः सु॒शमी॒ वसू॑नां दे॒व राधो॒ जना॑नाम्
agne̱ vāja̍sya̱ goma̍ta̱ īśā̍naḥ sahaso yaho | a̱sme dhe̍hi jātavedo̱ mahi̱ śrava̍ḥ
||16.57||अग्ने॒ वाज॑स्य॒ गोम॑त॒ ईशा॑नः सहसो यहो । अ॒स्मे धे॑हि जातवेदो॒ महि॒ श्रवः॑
sa i̍dhā̱no vasu̍ṣka̱vira̱gnirī̱ḍenyo̍ gi̱rā | re̱vada̱smabhya̍ṃ purvaṇīka dīdihi
||16.58||स इ॑धा॒नो वसु॑ष्क॒विर॒ग्निरी॒डेन्यो॑ गि॒रा । रे॒वद॒स्मभ्यं॑ पुर्वणीक दीदिहि
kṣa̱po rā̍jannu̱ta tmanāgne̱ vasto̍ru̱toṣasa̍ḥ | sa ti̍gmajambha ra̱kṣaso̍ daha̱ prati̍
||16.59||क्ष॒पो रा॑जन्नु॒त त्मनाग्ने॒ वस्तो॑रु॒तोषसः॑ । स ति॑ग्मजम्भ र॒क्षसो॑ दह॒ प्रति॑
bha̱dro no̍ a̱gnirāhu̍to bha̱drā rā̱tiḥ su̍bhaga bha̱dro a̍dhva̱raḥ | bha̱drā u̱ta praśa̍stayaḥ
||16.60||भ॒द्रो नो॑ अ॒ग्निराहु॑तो भ॒द्रा रा॒तिः सु॑भग भ॒द्रो अ॑ध्व॒रः । भ॒द्रा उ॒त प्रश॑स्तयः
bha̱drā u̱ta praśa̍stayo bha̱draṃ mana̍ḥ kṛṇuṣva vṛtra̱tūrye̍ | yenā̍ sa̱matsu̍ sā̱saha̍ḥ
||16.61||भ॒द्रा उ॒त प्रश॑स्तयो भ॒द्रं मनः॑ कृणुष्व वृत्र॒तूर्ये॑ । येना॑ स॒मत्सु॑ सा॒सहः॑
yenā̍ sa̱matsu̍ sā̱saho'va̍ sthi̱rā ta̍nuhi̱ bhūri̱ śardha̍tām | va̱nemā̍ te a̱bhiṣṭi̍bhiḥ
||16.62||येना॑ स॒मत्सु॑ सा॒सहोऽव॑ स्थि॒रा त॑नुहि॒ भूरि॒ शर्ध॑ताम् । व॒नेमा॑ ते अ॒भिष्टि॑भिः
a̱gniṃ taṃ ma̍nye̱ yo vasu̱rasta̱ṃ yaṃ yanti̍ dhe̱nava̍ḥ |
asta̱marva̍nta ā̱śavo'sta̱ṃ nityā̍so vā̱jina̱ iṣa̍ sto̱tṛbhya̱ ābha̍ra
||16.63||अ॒ग्निं तं म॑न्ये॒ यो वसु॒रस्तं॒ यं यन्ति॑ धे॒नवः॑ ।
अस्त॒मर्व॑न्त आ॒शवोऽस्तं॒ नित्या॑सो वा॒जिन॒ इष॑ स्तो॒तृभ्य॒ आभ॑र
so a̱gniryo vasu̍rgṛ̱ṇe saṃ yamā̱yanti̍ dhe̱nava̍ḥ |
samarva̍nto raghu̱druva̱ḥ sa su̍jā̱tāsa̍ḥ sū̱raya̱ iṣa̍ sto̱tṛbhya̱ ābha̍ra
||16.64||सो अ॒ग्निर्यो वसु॑र्गृ॒णे सं यमा॒यन्ति॑ धे॒नवः॑ ।
समर्व॑न्तो रघु॒द्रुवः॒ स सु॑जा॒तासः॑ सू॒रय॒ इष॑ स्तो॒तृभ्य॒ आभ॑र
u̱bhe su̍ścandra sa̱rpiṣo̱ darvī̍ śrīṇīṣa ā̱sani̍ |
u̱to na̱ utpu̍pūryā u̱ktheṣu̍ śavasaspata̱ iṣa̍ sto̱tṛbhya̱ ābha̍ra
||16.65||उ॒भे सु॑श्चन्द्र स॒र्पिषो॒ दर्वी॑ श्रीणीष आ॒सनि॑ ।
उ॒तो न॒ उत्पु॑पूर्या उ॒क्थेषु॑ शवसस्पत॒ इष॑ स्तो॒तृभ्य॒ आभ॑र
agne̱ tama̱dyāśva̱ṃ na stomai̱ḥ kratu̱ṃ na bha̱dra hṛ̍di̱spṛśa̍m | ṛ̱dhyāmā̍ ta̱ ohai̍ḥ
||16.66||अग्ने॒ तम॒द्याश्वं॒ न स्तोमैः॒ क्रतुं॒ न भ॒द्र हृ॑दि॒स्पृश॑म् । ऋ॒ध्यामा॑ त॒ ओहैः॑
adhā̱ hya̍gne̱ krato̍rbha̱drasya̱ dakṣa̍sya sā̱dhoḥ | ra̱thīrṛ̱tasya̍ bṛha̱to ba̱bhūtha̍
||16.67||अधा॒ ह्य॑ग्ने॒ क्रतो॑र्भ॒द्रस्य॒ दक्ष॑स्य सा॒धोः । र॒थीरृ॒तस्य॑ बृह॒तो ब॒भूथ॑
e̱bhirno̍ arkai̱rbhavā̍ no a̱rvāṅ sva̱rṇa jyoti̍ḥ | agne̱ viśve̍bhiḥ su̱manā̱ anī̍kaiḥ
||16.68||ए॒भिर्नो॑ अर्कै॒र्भवा॑ नो अ॒र्वाङ् स्व॒र्ण ज्योतिः॑ । अग्ने॒ विश्वे॑भिः सु॒मना॒ अनी॑कैः
a̱gni hotā̍raṃ manye̱ dāsva̍nta̱ṃ vasu̍ sū̱nu saha̍so jā̱tave̍dasa̱ṃ vipra̱ṃ na jā̱tave̍dasam |
ya ū̱rdhvayā̍ svadhva̱ro de̱vo de̱vācyā̍ kṛ̱pā |
ghṛ̱tasya̱ vibhrā̍ṣṭi̱manu̍vaṣṭi śo̱ciṣā̱juhvā̍nasya sa̱rpiṣa̍ḥ
||16.69||अ॒ग्नि होता॑रं मन्ये॒ दास्व॑न्तं॒ वसु॑ सू॒नु सह॑सो जा॒तवे॑दसं॒ विप्रं॒ न जा॒तवे॑दसम् ।
य ऊ॒र्ध्वया॑ स्वध्व॒रो दे॒वो दे॒वाच्या॑ कृ॒पा ।
घृ॒तस्य॒ विभ्रा॑ष्टि॒मनु॑वष्टि शो॒चिषा॒जुह्वा॑नस्य स॒र्पिषः॑
agne̱ tvaṃ no̱ anta̍ma u̱ta trā̱tā śi̱vo bha̍vā varū̱thya̍ḥ |
vasu̍ra̱gnirvasu̍śravā̱ acchā̍ nakṣi dyu̱matta̍ma ra̱yindā̍ḥ |
taṃ tvā̍ śociṣṭha dīdivaḥ su̱mnāya̍ nū̱namī̍mahe̱ sakhi̍bhyaḥ
||16.70||अग्ने॒ त्वं नो॒ अन्त॑म उ॒त त्रा॒ता शि॒वो भ॑वा वरू॒थ्यः॑ ।
वसु॑र॒ग्निर्वसु॑श्रवा॒ अच्छा॑ नक्षि द्यु॒मत्त॑म र॒यिन्दाः॑ ।
तं त्वा॑ शोचिष्ठ दीदिवः सु॒म्नाय॑ नू॒नमी॑महे॒ सखि॑भ्यः
yena̱ ṛṣa̍ya̱stapa̍sā sa̱tramāya̱nnindhā̍nā a̱gni sva̍rā̱bhara̍ntaḥ |
tasmi̍nna̱haṃ nida̍dhe̱ nāke̍ a̱gniṃ yamā̱hurmana̍va stī̱rṇaba̍rhiṣam
||16.71||येन॒ ऋष॑य॒स्तप॑सा स॒त्रमाय॒न्निन्धा॑ना अ॒ग्नि स्व॑रा॒भर॑न्तः ।
तस्मि॑न्न॒हं निद॑धे॒ नाके॑ अ॒ग्निं यमा॒हुर्मन॑व स्ती॒र्णब॑र्हिषम्
taṃ patnī̍bhi̱ranu̍ gacchema devāḥ putrai̱rbhrātṛ̍bhiru̱ta vā̱ hira̍ṇyaiḥ |
nāka̍ṃ gṛbhṇā̱nāḥ su̍kṛ̱tasya̍ lo̱ke tṛ̱tīye̍ pṛ̱ṣṭhe adhi̍roca̱ne di̱vaḥ
||16.72||तं पत्नी॑भि॒रनु॑ गच्छेम देवाः पुत्रै॒र्भ्रातृ॑भिरु॒त वा॒ हिर॑ण्यैः ।
नाकं॑ गृभ्णा॒नाः सु॑कृ॒तस्य॑ लो॒के तृ॒तीये॑ पृ॒ष्ठे अधि॑रोच॒ने दि॒वः
ā vā̱co madhya̍maruhadbhura̱ṇyura̱yama̱gniḥ satpa̍ti̱śceki̍tānaḥ |
pṛ̱ṣṭhe pṛ̍thi̱vyā nihi̍to̱ davi̍dyutadadhaspa̱daṃ kṛ̍ṇutā̱ṃ ye pṛ̍ta̱nyava̍ḥ
||16.73||आ वा॒चो मध्य॑मरुहद्भुर॒ण्युर॒यम॒ग्निः सत्प॑ति॒श्चेकि॑तानः ।
पृ॒ष्ठे पृ॑थि॒व्या निहि॑तो॒ दवि॑द्युतदधस्प॒दं कृ॑णुतां॒ ये पृ॑त॒न्यवः॑
a̱yama̱gnirvī̱rata̍mo vayo̱dhāḥ sa̍ha̱sriyo̍ dyotatā̱mapra̍yucchan |
vi̱bhrāja̍mānaḥ sari̱rasya̱ madhya̱ upa̱ prayā̍hi di̱vyāni̱ dhāma̍
||16.74||अ॒यम॒ग्निर्वी॒रत॑मो वयो॒धाः स॑ह॒स्रियो॑ द्योतता॒मप्र॑युच्छन् ।
वि॒भ्राज॑मानः सरि॒रस्य॒ मध्य॒ उप॒ प्रया॑हि दि॒व्यानि॒ धाम॑
sa̱ṃpracya̍vadhva̱mupa̍ sa̱ṃprayā̱tāgne pa̱tho de̍va̱yānā̍n kṛṇudhvam |
puna̍ḥ kṛṇvā̱nā pi̱tarā̱ yuvā̍nā̱nvātā̍sī̱t tvayi̱ tantu̍me̱tam
||16.75||सं॒प्रच्य॑वध्व॒मुप॑ सं॒प्रया॒ताग्ने प॒थो दे॑व॒याना॑न् कृणुध्वम् ।
पुनः॑ कृण्वा॒ना पि॒तरा॒ युवा॑ना॒न्वाता॑सी॒त् त्वयि॒ तन्तु॑मे॒तम्
udbu̍dhyasvāgne̱ prati̍jāgṛhi̱ tvami̍ṣṭāpū̱rte sa sṛ̍jethāma̱yaṃ ca̍ |
a̱smintsa̱dhasthe̱ adhyutta̍rasmi̱n viśve̍ devā̱ yaja̍mānāśca sīdata
||16.76||उद्बु॑ध्यस्वाग्ने॒ प्रति॑जागृहि॒ त्वमि॑ष्टापू॒र्ते स सृ॑जेथाम॒यं च॑ ।
अ॒स्मिन्त्स॒धस्थे॒ अध्युत्त॑रस्मि॒न् विश्वे॑ देवा॒ यज॑मानाश्च सीदत
yena̱ vaha̍si sa̱hasra̱ṃ yenā̍gne sarvaveda̱sam |
tene̱maṃ ya̱jñaṃ no̍ naya̱ sva̍rde̱veṣu̱ ganta̍ve
||16.77||येन॒ वह॑सि स॒हस्रं॒ येना॑ग्ने सर्ववेद॒सम् ।
तेने॒मं य॒ज्ञं नो॑ नय॒ स्व॑र्दे॒वेषु॒ गन्त॑वे
a̱yaṃ te̱ yoni̍rṛ̱tviyo̱ yato̍ jā̱to aro̍cathāḥ | taṃ jā̱nanna̍gna āro̱hāthā̍ no vardhayā ra̱yim
||16.78||अ॒यं ते॒ योनि॑रृ॒त्वियो॒ यतो॑ जा॒तो अरो॑चथाः । तं जा॒नन्न॑ग्न आरो॒हाथा॑ नो वर्धया र॒यिम्
tapa̍śca tapa̱sya̍śca śaiśi̱rā ṛ̱tū a̱gnera̍ntaḥ śle̱ṣo̍'si̱ |
kalpe̍tā̱ṃ dyāvā̍pṛthi̱vī kalpa̍ntā̱māpa̱ oṣa̍dhaya̱ḥ kalpa̍ntāma̱gnaya̱ḥ pṛtha̱ṅ mama̱ jyaiṣṭhyā̍ya̱ savra̍tāḥ |
ye a̱gnaya̱ḥ sama̍naso'nta̱rā dyāvā̍pṛthi̱vī i̱me |
śai̱śi̱rā ṛ̱tū a̍bhi̱kalpa̍mānā̱ indra̍miva de̱vā a̍bhi̱saṃvi̍śantu̱ tayā̍ de̱vata̍yāṅgira̱svad dhru̱ve sī̍datam |
pa̱rame̱ṣṭhī tvā̍ sādayatu di̱vaspṛ̱ṣṭhe jyoti̍ṣmatīm |
viśva̍smai prā̱ṇāyā̍pā̱nāya̍ vyā̱nāyā̱ viśva̱ṃ jyoti̍ryaccha|
sūrya̱ste'dhi̍pati̱stayā̍ de̱vata̍yāṅgira̱svad dhru̱vā sī̍da
||16.79||तप॑श्च तप॒स्य॑श्च शैशि॒रा ऋ॒तू अ॒ग्नेर॑न्तः श्ले॒षो॑ऽसि॒ ।
कल्पे॑तां॒ द्यावा॑पृथि॒वी कल्प॑न्ता॒माप॒ ओष॑धयः॒ कल्प॑न्ताम॒ग्नयः॒ पृथ॒ङ् मम॒ ज्यैष्ठ्या॑य॒ सव्र॑ताः ।
ये अ॒ग्नयः॒ सम॑नसोऽन्त॒रा द्यावा॑पृथि॒वी इ॒मे ।
शै॒शि॒रा ऋ॒तू अ॑भि॒कल्प॑माना॒ इन्द्र॑मिव दे॒वा अ॑भि॒संवि॑शन्तु॒ तया॑ दे॒वत॑याङ्गिर॒स्वद् ध्रु॒वे सी॑दतम् ।
प॒रमे॒ष्ठी त्वा॑ सादयतु दि॒वस्पृ॒ष्ठे ज्योति॑ष्मतीम् ।
विश्व॑स्मै प्रा॒णाया॑पा॒नाय॑ व्या॒नाया॒ विश्वं॒ ज्योति॑र्यच्छ।
सूर्य॒स्तेऽधि॑पति॒स्तया॑ दे॒वत॑याङ्गिर॒स्वद् ध्रु॒वा सी॑द
lo̱kaṃ pṛ̍ṇa chi̱draṃ pṛ̱ṇātho̍ sīda dhru̱vā tvam | i̱ndrā̱gnī tvā̱ bṛha̱spati̍ra̱smin yonā̍ asīṣadan
||16.80||लो॒कं पृ॑ण छि॒द्रं पृ॒णाथो॑ सीद ध्रु॒वा त्वम् । इ॒न्द्रा॒ग्नी त्वा॒ बृह॒स्पति॑र॒स्मिन् योना॑ असीषदन्
tā a̍sya̱ sūda̍dohasa̱ḥ soma̍ śrīṇanti̱ pṛśna̍yaḥ | janma̍nde̱vānā̱ṃ viśa̍stri̱ṣvāro̍ca̱ne di̱vaḥ
||16.81||ता अ॑स्य॒ सूद॑दोहसः॒ सोम॑ श्रीणन्ति॒ पृश्न॑यः । जन्म॑न्दे॒वानां॒ विश॑स्त्रि॒ष्वारो॑च॒ने दि॒वः
indra̱ṃ viśvā̍ avīvṛdhantsamu̱dravya̍casa̱ṃ gira̍ḥ | ra̱thīta̍ma ra̱thīnā̱ṃ vājā̍nā̱ satpa̍ti̱ṃ pati̍m
||16.82||इन्द्रं॒ विश्वा॑ अवीवृधन्त्समु॒द्रव्य॑चसं॒ गिरः॑ । र॒थीत॑म र॒थीनां॒ वाजा॑ना॒ सत्प॑तिं॒ पति॑म्
protha̱daśvo̱ na yava̍se'vi̱ṣyanya̱dā ma̱haḥ sa̱ṃvara̍ṇā̱dvyasthā̍t |
āda̍sya̱ vāto̱ anu̍vāti śo̱ciradha̍ sma te̱ vraja̍naṃ kṛ̱ṣṇama̍sti
||16.83||प्रोथ॒दश्वो॒ न यव॑सेऽवि॒ष्यन्य॒दा म॒हः सं॒वर॑णा॒द्व्यस्था॑त् ।
आद॑स्य॒ वातो॒ अनु॑वाति शो॒चिरध॑ स्म ते॒ व्रज॑नं कृ॒ष्णम॑स्ति
ā̱yoṣṭvā̱ sada̍ne sādayā̱myava̍taśchā̱yāyā samu̱drasya̱ hṛda̍ye |
ra̱śmī̱vatī̱ṃ bhāsva̍tī̱mā yā dyāṃ bhāsyāpṛ̍thi̱vīmorva̱ntari̍kṣam |
pa̱ra̱me̱ṣṭhī tvā̍ sādayatu di̱vaspṛ̱ṣṭhe vyaca̍svatī̱ṃ pratha̍svatī̱m | diva̍ṃ yaccha̱ diva̍ṃ dṛha̱ diva̱ṃ mā hi̍sīḥ |
viśva̍smai prā̱ṇāyā̍pā̱nāya̍ vyā̱nāyo̍dā̱nāya̍ prati̱ṣṭhāyai̍ ca̱ritrā̍ya |
sūrya̍stvā̱bhipā̍tu ma̱hyā sva̱styā cha̱rdiṣā̱ śaṃta̍mena̱ tayā̍ de̱vata̍yāṅgira̱svad dhru̱ve sī̍datam
||16.84||आ॒योष्ट्वा॒ सद॑ने सादया॒म्यव॑तश्छा॒याया समु॒द्रस्य॒ हृद॑ये ।
र॒श्मी॒वतीं॒ भास्व॑ती॒मा या द्यां भास्यापृ॑थि॒वीमोर्व॒न्तरि॑क्षम् ।
प॒र॒मे॒ष्ठी त्वा॑ सादयतु दि॒वस्पृ॒ष्ठे व्यच॑स्वतीं॒ प्रथ॑स्वती॒म् । दिवं॑ यच्छ॒ दिवं॑ दृह॒ दिवं॒ मा हि॑सीः ।
विश्व॑स्मै प्रा॒णाया॑पा॒नाय॑ व्या॒नायो॑दा॒नाय॑ प्रति॒ष्ठायै॑ च॒रित्रा॑य ।
सूर्य॑स्त्वा॒भिपा॑तु म॒ह्या स्व॒स्त्या छ॒र्दिषा॒ शंत॑मेन॒ तया॑ दे॒वत॑याङ्गिर॒स्वद् ध्रु॒वे सी॑दतम्
sa̱hasra̍sya pra̱māsi̍ sa̱hasra̍sya prati̱māsi̍ sa̱hasra̍syo̱nmāsi̍ sā̱ha̱sro̍'si sa̱hasrā̍ya tvā
||16.85||स॒हस्र॑स्य प्र॒मासि॑ स॒हस्र॑स्य प्रति॒मासि॑ स॒हस्र॑स्यो॒न्मासि॑ सा॒ह॒स्रो॑ऽसि स॒हस्रा॑य त्वा