varapradānam
skaṃda uvāca
jagajjananyāḥ pārvatyāḥ purogaste purāriṇā ||
yathākhyāyi kathā puṇyā tathā te kathayāmyaham
||1||जगज्जनन्याः पार्वत्याः पुरोगस्ते पुरारिणा ॥
यथाख्यायि कथा पुण्या तथा ते कथयाम्यहम्
purā mahīmimāṃ sarvāṃ sasamudrādrikānanām ||
sasaritkāṃ sārṇavāṃ ca sagrāmapurapattanām
||2||पुरा महीमिमां सर्वां ससमुद्राद्रिकाननाम् ॥
ससरित्कां सार्णवां च सग्रामपुरपत्तनाम्
paribhramya mahātejā mahāmarṣo mahātapāḥ ||
durvāsāḥ saṃpariprāptaḥ śaṃbhorānaṃdakānanam
||3||परिभ्रम्य महातेजा महामर्षो महातपाः ॥
दुर्वासाः संपरिप्राप्तः शंभोरानंदकाननम्
vilokyākrīḍamakhilaṃ bahuprāsādamaṃḍitam ||
bahukuṃḍataḍāgaṃ ca śaṃbhostoṣamupāgamat ||
padepade munīnāṃ ca jitakāla mahābhiyām ||
dṛṣṭoṭajāni ramyāṇi durvāsā vismitobhavat
||5||विलोक्याक्रीडमखिलं बहुप्रासादमंडितम् ॥
बहुकुंडतडागं च शंभोस्तोषमुपागमत् ॥
पदेपदे मुनीनां च जितकाल महाभियाम् ॥
दृष्टोटजानि रम्याणि दुर्वासा विस्मितोभवत्
sarvartukusumānvṛkṣānsucchāyasnigdhapallavān ||
saphalānsulatāśliṣṭāndṛṣṭvā prītimagānmuniḥ
||6||सर्वर्तुकुसुमान्वृक्षान्सुच्छायस्निग्धपल्लवान् ॥
सफलान्सुलताश्लिष्टान्दृष्ट्वा प्रीतिमगान्मुनिः
durvāsāścātihṛṣṭobhddṛṣṭvā pāśupatottamān ||
bhūtibhūṣitasarvāṃgāñjaṭājaṭitamaulikān
||7||दुर्वासाश्चातिहृष्टोभू्द्दृष्ट्वा पाशुपतोत्तमान् ॥
भूतिभूषितसर्वांगाञ्जटाजटितमौलिकान्
kaupīnamātra vasanānsmarāri dhyāna tatparān ||
kakṣīkṛtamahālābūnhuḍutkārajitāṃbudān
||8||कौपीनमात्र वसनान्स्मरारि ध्यान तत्परान् ॥
कक्षीकृतमहालाबून्हुडुत्कारजितांबुदान्
karaṃḍadaṃḍapānīya pātramātraparigrahān ||
kvacittridaṃḍino dṛṣṭvā niḥsaṃgā niṣparigrahān
||9||करंडदंडपानीय पात्रमात्रपरिग्रहान् ॥
क्वचित्त्रिदंडिनो दृष्ट्वा निःसंगा निष्परिग्रहान्
kālādapi nirātaṃkānviśveśaśaraṇaṃ gatān ||
kvacidvedarahasyajñānābālyabrahmacāriṇaḥ
||10||कालादपि निरातंकान्विश्वेशशरणं गतान् ॥
क्वचिद्वेदरहस्यज्ञानाबाल्यब्रह्मचारिणः
nityaṃ bhāgīrathīsnānaparipiṃgalamūrdhajān
||5||नित्यं भागीरथीस्नानपरिपिंगलमूर्धजान्
vilokya kāśyāṃ durvāsā brāhmaṇānmumudetarām
||11||विलोक्य काश्यां दुर्वासा ब्राह्मणान्मुमुदेतराम्
paśuṣvapi ca yā tuṣṭirmṛgeṣvapi ca yā dyutiḥ ||
tiryakṣvapi ca yā hṛṣṭiḥ kāśyāṃ nānyatra sā sphuṭam
||12||पशुष्वपि च या तुष्टिर्मृगेष्वपि च या द्युतिः ॥
तिर्यक्ष्वपि च या हृष्टिः काश्यां नान्यत्र सा स्फुटम्
idaṃ suśreyaso vyuṣṭiḥ kvāmareṣu triviṣṭape ||
yatratyeṣvapi tiryakṣu paramānaṃdavardhinī
||13||इदं सुश्रेयसो व्युष्टिः क्वामरेषु त्रिविष्टपे ॥
यत्रत्येष्वपि तिर्यक्षु परमानंदवर्धिनी
varametepi paśava ānaṃdavanacāriṇaḥ ||
sadānaṃdāḥ punardevānanaṃdanavanāśritāḥ
||14||वरमेतेपि पशव आनंदवनचारिणः ॥
सदानंदाः पुनर्देवाननंदनवनाश्रिताः
varaṃ kāśīpurīvāsī mlecchopi hi śubhāyatiḥ ||
nānyatratyo dīkṣitopi sa hi mukterabhājanam
||15||वरं काशीपुरीवासी म्लेच्छोपि हि शुभायतिः ॥
नान्यत्रत्यो दीक्षितोपि स हि मुक्तेरभाजनम्
vaiśveśvarī purī caiṣā yathā me cittahāriṇī ||
sarvāpi na tathā kṣoṇī na svargo naiva nāgabhūḥ
||16||वैश्वेश्वरी पुरी चैषा यथा मे चित्तहारिणी ॥
सर्वापि न तथा क्षोणी न स्वर्गो नैव नागभूः
sthairyaṃ babaṃdha na kvāpi bhramato me manogatiḥ ||
sarvasminnapi bhūbhāge yathā sthairyamagādiha
||17||स्थैर्यं बबंध न क्वापि भ्रमतो मे मनोगतिः ॥
सर्वस्मिन्नपि भूभागे यथा स्थैर्यमगादिह
ramyā purī bhavedeṣā brahmāṃḍādakhilādapi ||
pariṣṭutyeti durvāsāścetovṛttimavāpa ha
||18||रम्या पुरी भवेदेषा ब्रह्मांडादखिलादपि ॥
परिष्टुत्येति दुर्वासाश्चेतोवृत्तिमवाप ह
tapyamānopi hi tapaḥ suciraṃ sa mahātapāḥ ||
yadā nāpa phalaṃ kiṃciccukopa ca tadā bhṛśam
||19||तप्यमानोपि हि तपः सुचिरं स महातपाः ॥
यदा नाप फलं किंचिच्चुकोप च तदा भृशम्
dhikca māṃ tāpasaṃ duṣṭaṃ dhikca me duścaraṃ tapaḥ ||
dhikca kṣetramidaṃ śaṃbhoḥ sarveṣāṃ ca pratārakam
||20||धिक्च मां तापसं दुष्टं धिक्च मे दुश्चरं तपः ॥
धिक्च क्षेत्रमिदं शंभोः सर्वेषां च प्रतारकम्
yathā na muktiratra syātkasyāpi karavai tathā ||
iti śaptuṃ yadodyuktaḥ saṃjahāsa tadā śivaḥ
||21||यथा न मुक्तिरत्र स्यात्कस्यापि करवै तथा ॥
इति शप्तुं यदोद्युक्तः संजहास तदा शिवः
tatra liṃgamabhūdekaṃ khyātaṃ prahasiteśvaram ||
talliṃgadarśanātpuṃsāmānaṃdaḥ syātpadepade
||22||तत्र लिंगमभूदेकं ख्यातं प्रहसितेश्वरम् ॥
तल्लिंगदर्शनात्पुंसामानंदः स्यात्पदेपदे
uvāca vismayāviṣṭo manasyeva maheśitā ||
īdṛśebhyastapasvibhyo namostviti punaḥpunaḥ
||23||उवाच विस्मयाविष्टो मनस्येव महेशिता ॥
ईदृशेभ्यस्तपस्विभ्यो नमोस्त्विति पुनःपुनः
yatraiva hi tapasyaṃti yatraiva vihitāśramāḥ ||
labdhapratiṣṭhā yatraiva tatraivāmarṣiṇo dvijāḥ
||24||यत्रैव हि तपस्यंति यत्रैव विहिताश्रमाः ॥
लब्धप्रतिष्ठा यत्रैव तत्रैवामर्षिणो द्विजाः
manākciṃtitamātraṃ tu cellabhaṃte na tāpasāḥ ||
krudhā tadaiva jīyaṃte hāriṇyā tapasāṃ śriyaḥ
||25||मनाक्चिंतितमात्रं तु चेल्लभंते न तापसाः ॥
क्रुधा तदैव जीयंते हारिण्या तपसां श्रियः
tathāpi tāpasā mānyāḥ svaśreyovṛddhikāṃkṣibhiḥ ||
akrodhanāḥ krodhanā vā kā ciṃtā hi tapasvinām
||26||तथापि तापसा मान्याः स्वश्रेयोवृद्धिकांक्षिभिः ॥
अक्रोधनाः क्रोधना वा का चिंता हि तपस्विनाम्
iti yāvanmaheśāno manasyeva viciṃtayet ||
tāvattatkrodhajo vahnirvyānaśe vyomamaṃḍalam
||27||इति यावन्महेशानो मनस्येव विचिंतयेत् ॥
तावत्तत्क्रोधजो वह्निर्व्यानशे व्योममंडलम्
tatkodhānaladhūmoghairvyāpitaṃ yannabhoṃgaṇam ||
taddadhāti nabhodyāpi nīlimānaṃ mahattaram
||28||तत्कोधानलधूमोघैर्व्यापितं यन्नभोंगणम् ॥
तद्दधाति नभोद्यापि नीलिमानं महत्तरम्
tato gaṇāḥ parikṣubdhāḥ pralayārṇava nīravat ||
āḥ kimetatkimetadvai bhāṣamāṇāḥ parasparam
||29||ततो गणाः परिक्षुब्धाः प्रलयार्णव नीरवत् ॥
आः किमेतत्किमेतद्वै भाषमाणाः परस्परम्
garjaṃtastarjayaṃtaśca prodyatā yudhapāṇayaḥ ||
pramathāḥ paritasthuste parito dhāma śāṃbhavam
||30||गर्जंतस्तर्जयंतश्च प्रोद्यता युधपाणयः ॥
प्रमथाः परितस्थुस्ते परितो धाम शांभवम्
ko yamaḥ kothavā kālaḥ ko mṛtyuḥ kastathāṃtakaḥ ||
ko vā vidhātā ke lekhāḥ kuddheṣvasmāsu kaḥ paraḥ
||31||को यमः कोथवा कालः को मृत्युः कस्तथांतकः ॥
को वा विधाता के लेखाः कुद्धेष्वस्मासु कः परः
agniṃ pibāmo jalavaccūrṇīkurmokhilāngirīn ||
saptāpi cārṇavāṃstūrṇaṃ karavāma marusthalīm
||32||अग्निं पिबामो जलवच्चूर्णीकुर्मोखिलान्गिरीन् ॥
सप्तापि चार्णवांस्तूर्णं करवाम मरुस्थलीम्
pātālaṃ cānayāmordhvamadho dadhmothavā divam ||
ekameva hi vā grāsaṃ gaganaṃ karavāmahe
||33||पातालं चानयामोर्ध्वमधो दध्मोथवा दिवम् ॥
एकमेव हि वा ग्रासं गगनं करवामहे
brahmāṃḍabhāṃḍamathavā sphoṭayāmaḥ kṣaṇena hi ||
āsphālayāmo vānyonyaṃ kālaṃ mṛtyuṃ ca tālavat
||34||ब्रह्मांडभांडमथवा स्फोटयामः क्षणेन हि ॥
आस्फालयामो वान्योन्यं कालं मृत्युं च तालवत्
grasāmo vātha bhuvanaṃ muktvā vārāṇasīṃ purīm ||
yatra muktā bhavaṃtyeva mṛtamātreṇa jaṃtavaḥ
||35||ग्रसामो वाथ भुवनं मुक्त्वा वाराणसीं पुरीम् ॥
यत्र मुक्ता भवंत्येव मृतमात्रेण जंतवः
kuto'yaṃ dhūmasaṃbhāro jvālāvalyaḥ kutastvamūḥ ||
ko vā mṛtyuṃjayaṃ rudraṃ no vidyānmadamohitaḥ
||36||कुतोऽयं धूमसंभारो ज्वालावल्यः कुतस्त्वमूः ॥
को वा मृत्युंजयं रुद्रं नो विद्यान्मदमोहितः
iti pāriṣadāḥ śaṃbhormahābhaya bhayapradāḥ ||
jalpaṃtaḥ kalpayāmāsuḥ prākāraṃ gaganaspṛśam
||37||इति पारिषदाः शंभोर्महाभय भयप्रदाः ॥
जल्पंतः कल्पयामासुः प्राकारं गगनस्पृशम्
śakalīkṛtya bahuśaḥ śilāvatpralayānalam ||
naṃdī ca naṃdiṣeṇaśca somanaṃdī mahodaraḥ
||38||शकलीकृत्य बहुशः शिलावत्प्रलयानलम् ॥
नंदी च नंदिषेणश्च सोमनंदी महोदरः
mahāhanurmahāgrīvo mahākālo jitāṃtakaḥ ||
mṛtyuprakaṃpano bhīmo ghaṃṭākarṇo mahābalaḥ
||39||महाहनुर्महाग्रीवो महाकालो जितांतकः ॥
मृत्युप्रकंपनो भीमो घंटाकर्णो महाबलः
kṣobhaṇo drāvaṇo jṛṃbhī pacāsyaḥ paṃcalocanaḥ ||
dviśirāstriśirāḥ somaḥ paṃcahasto daśānanaḥ
||40||क्षोभणो द्रावणो जृंभी पचास्यः पंचलोचनः ॥
द्विशिरास्त्रिशिराः सोमः पंचहस्तो दशाननः
caṃḍo bhṛṃgiriṭistuṃḍī pracaṃḍastāṃḍavapriyaḥ ||
piciṃḍilaḥ sthūlaśirāḥ sthūlakeśo gabhastimān
||41||चंडो भृंगिरिटिस्तुंडी प्रचंडस्तांडवप्रियः ॥
पिचिंडिलः स्थूलशिराः स्थूलकेशो गभस्तिमान्
kṣemakaḥ kṣemadhanvā ca vīrabhadro raṇapriyaḥ ||
caṃḍapāṇiḥ śūlapāṇiḥ pāśapāṇiḥ karodaraḥ
||42||क्षेमकः क्षेमधन्वा च वीरभद्रो रणप्रियः ॥
चंडपाणिः शूलपाणिः पाशपाणिः करोदरः
dīrghagrīvotha piṃgākṣaḥ piṃgalaḥ piṃgamūrdhajaḥ ||
bahunetro laṃbakarṇaḥ kharvaḥ parvatavigrahaḥ
||43||दीर्घग्रीवोथ पिंगाक्षः पिंगलः पिंगमूर्धजः ॥
बहुनेत्रो लंबकर्णः खर्वः पर्वतविग्रहः
gokarṇo gajakarṇaśca kokilākhyo gajānanaḥ ||
ahaṃ vai naigameyaśca vikaṭāsyoṭṭahāsakaḥ
||44||गोकर्णो गजकर्णश्च कोकिलाख्यो गजाननः ॥
अहं वै नैगमेयश्च विकटास्योट्टहासकः
sīrapāṇiḥ śivārāvo vaiṇiko veṇuvādanaḥ ||
durādharṣo duḥsahaśca garjano riputarjanaḥ
||45||सीरपाणिः शिवारावो वैणिको वेणुवादनः ॥
दुराधर्षो दुःसहश्च गर्जनो रिपुतर्जनः
ityādayo gaṇeśānāḥ śatakoṭi durāsadāḥ ||
kāśyāṃ nivārayāmāsurapi prābhaṃjanīṃ gatim
||46||इत्यादयो गणेशानाः शतकोटि दुरासदाः ॥
काश्यां निवारयामासुरपि प्राभंजनीं गतिम्
kṣubdheṣu teṣu vīreṣu cakaṃpe bhuvanatrayam ||
durvāsasaśca kopāgni jvālābhirvyākulīkṛtam
||47||क्षुब्धेषु तेषु वीरेषु चकंपे भुवनत्रयम् ॥
दुर्वाससश्च कोपाग्नि ज्वालाभिर्व्याकुलीकृतम्
tadā viviśatuḥ kāśyāṃ sūryācaṃdramasāvapi ||
na gaṇairakṛtānujñau tattejaḥ śamitaprabhau
||48||तदा विविशतुः काश्यां सूर्याचंद्रमसावपि ॥
न गणैरकृतानुज्ञौ तत्तेजः शमितप्रभौ
nivārya pramathānīkamatikṣubdhamumādhavaḥ ||
madaṃśa eva hi munīrānasūye ya eṣa vai
||49||निवार्य प्रमथानीकमतिक्षुब्धमुमाधवः ॥
मदंश एव हि मुनीरानसूये य एष वै
atho durvāsase liṃgādāvirāsītkṛpānidhiḥ ||
mahātejomayaḥ śaṃbhurmuniśāpātpurīmavan
||50||अथो दुर्वाससे लिंगादाविरासीत्कृपानिधिः ॥
महातेजोमयः शंभुर्मुनिशापात्पुरीमवन्
mābhūcchāpo muneḥ kāśyāṃ nirvāṇapratibaṃdhakaḥ ||
ityanukrośato devastasya pratyakṣatāṃ gataḥ
||51||माभूच्छापो मुनेः काश्यां निर्वाणप्रतिबंधकः ॥
इत्यनुक्रोशतो देवस्तस्य प्रत्यक्षतां गतः
uvāca ca prasannosmi mahākrodhana tāpasa ||
varayasva varaḥ kaste mayā deyo viśaṃkitaḥ
||52||उवाच च प्रसन्नोस्मि महाक्रोधन तापस ॥
वरयस्व वरः कस्ते मया देयो विशंकितः
tato vilajjitogastya śāpodyatakaro muniḥ ||
aparāddhaṃ bahu mayā krodhāṃdheneti durdhiyā
||53||ततो विलज्जितोगस्त्य शापोद्यतकरो मुनिः ॥
अपराद्धं बहु मया क्रोधांधेनेति दुर्धिया
uvāca ceti bahuśo dhiṅmāṃ krodhavaśaṃgatam ||
trailokyābhayadāṃ kāśīṃ śaptumudyatacetasam
||54||उवाच चेति बहुशो धिङ्मां क्रोधवशंगतम् ॥
त्रैलोक्याभयदां काशीं शप्तुमुद्यतचेतसम्
duḥkhārṇava nimagnānāṃ yātāyāteti khedinām ||
karmapāśitakaṃṭhānāṃ kāśyekā muktisādhanam
||55||दुःखार्णव निमग्नानां यातायातेति खेदिनाम् ॥
कर्मपाशितकंठानां काश्येका मुक्तिसाधनम्
sarveṣāṃ jaṃtujātānāṃ jananyekaikkāśikā|
mahāmṛtastanyadātrī netrī ca paramaṃ padam
||56||सर्वेषां जंतुजातानां जनन्येकैक्काशिका।
महामृतस्तन्यदात्री नेत्री च परमं पदम्
jananyā saha no kāśī labhedupamitiṃ kvacit ||
dhārayejjananī garbhe kāśī garbhādvimocayet
||57||जनन्या सह नो काशी लभेदुपमितिं क्वचित् ॥
धारयेज्जननी गर्भे काशी गर्भाद्विमोचयेत्
evaṃbhūtāṃ tu yaḥ kāśīmanyopi hi śapiṣyati ||
tasyaiva śāpo bhavitā na tu kāśyāḥ kathaṃcana
||58||एवंभूतां तु यः काशीमन्योपि हि शपिष्यति ॥
तस्यैव शापो भविता न तु काश्याः कथंचन
iti durvāsaso vākyaṃ śrutvā devastrilocanaḥ ||
atīva tuṣito jātaḥ kāśīstavana labdhamut
||59||इति दुर्वाससो वाक्यं श्रुत्वा देवस्त्रिलोचनः ॥
अतीव तुषितो जातः काशीस्तवन लब्धमुत्
yaḥ kāśīṃ stauti medhāvī yaḥ kāśīṃ hṛdi dhārayet ||
tena taptaṃ tapastīvraṃ teneṣṭaṃ kratukoṭibhiḥ
||60||यः काशीं स्तौति मेधावी यः काशीं हृदि धारयेत् ॥
तेन तप्तं तपस्तीव्रं तेनेष्टं क्रतुकोटिभिः
jihvāgre vartate yasya kāśītyakṣarayugmakam ||
na tasya garbhavāsaḥ syātkvacideva sumedhasaḥ
||61||जिह्वाग्रे वर्तते यस्य काशीत्यक्षरयुग्मकम् ॥
न तस्य गर्भवासः स्यात्क्वचिदेव सुमेधसः
yo maṃtraṃ japati prātaḥ kāśī varṇadvayātmakam ||
sa tu lokadvayaṃ jitvā lokātītaṃ vrajetpadam
||62||यो मंत्रं जपति प्रातः काशी वर्णद्वयात्मकम् ॥
स तु लोकद्वयं जित्वा लोकातीतं व्रजेत्पदम्
ānusūyeya te jñānaṃ kāśīstavana puṇyataḥ ||
yathedānīṃ samutpannaṃ tathā na tapasaḥ purā
||63||आनुसूयेय ते ज्ञानं काशीस्तवन पुण्यतः ॥
यथेदानीं समुत्पन्नं तथा न तपसः पुरा
mune na me priyastadvaddīkṣito mama pūjakaḥ ||
yādṛkpriyataraḥ satyaṃ kāśīstavana lālasaḥ
||64||मुने न मे प्रियस्तद्वद्दीक्षितो मम पूजकः ॥
यादृक्प्रियतरः सत्यं काशीस्तवन लालसः
tādṛktuṣṭirna me dānaistādṛktuṣṭirna me makhaiḥ ||
na tuṣṭistapasā tādṛgyādṛśī kāśisaṃstavaiḥ
||65||तादृक्तुष्टिर्न मे दानैस्तादृक्तुष्टिर्न मे मखैः ॥
न तुष्टिस्तपसा तादृग्यादृशी काशिसंस्तवैः
ānaṃdakānanaṃ yena stutametatsucetasā ||
tenāhaṃ saṃstutaḥ samyaksarvaiḥ sūktaiḥ śrutīritaiḥ
||66||आनंदकाननं येन स्तुतमेतत्सुचेतसा ॥
तेनाहं संस्तुतः सम्यक्सर्वैः सूक्तैः श्रुतीरितैः
tava kāmāḥ samṛddhāḥ syurānusūyeya tāpasa ||
jñānaṃ te paramaṃ bhāvi mahāmohavināśanam
||67||तव कामाः समृद्धाः स्युरानुसूयेय तापस ॥
ज्ञानं ते परमं भावि महामोहविनाशनम्
aparaṃ ca varaṃ brūhi kiṃ dātavyaṃ tavānagha ||
tvādṛśā eva munayaḥ ślāghanīyā yataḥ satām
||68||अपरं च वरं ब्रूहि किं दातव्यं तवानघ ॥
त्वादृशा एव मुनयः श्लाघनीया यतः सताम्
yasyāstveva hi sāmarthyaṃ tapasaḥ kruddhyatīhasaḥ ||
kupitopyasamarthastu kiṃ kartā kṣīṇavṛttivat
||69||यस्यास्त्वेव हि सामर्थ्यं तपसः क्रुद्ध्यतीहसः ॥
कुपितोप्यसमर्थस्तु किं कर्ता क्षीणवृत्तिवत्
iti śrutvā pariṣṭutya durvāsāḥ kṛttivāsasam ||
varaṃ ca prārthayāmāsa parihṛṣṭa tanūruhaḥ
||70||इति श्रुत्वा परिष्टुत्य दुर्वासाः कृत्तिवाससम् ॥
वरं च प्रार्थयामास परिहृष्ट तनूरुहः
durvāsā uvāca
devadeva jagannātha karuṇākara śaṃkara ||
mahāparādhavidhvaṃsinnaṃdhakāre smarāṃtaka
||71||देवदेव जगन्नाथ करुणाकर शंकर ॥
महापराधविध्वंसिन्नंधकारे स्मरांतक
mṛtyuṃjayograbhūteśa mṛḍānīśa trilocana ||
yadi prasanno me nātha yadi deyo varo mama
||72||मृत्युंजयोग्रभूतेश मृडानीश त्रिलोचन ॥
यदि प्रसन्नो मे नाथ यदि देयो वरो मम
tadidaṃ kāmadaṃ nāma ligamastviha dhūrjaṭe ||
idaṃ ca palvalaṃ metra kāmakuṃḍākhyamastu vai
||73||तदिदं कामदं नाम लिगमस्त्विह धूर्जटे ॥
इदं च पल्वलं मेत्र कामकुंडाख्यमस्तु वै
devadeva uvāca
evamastu mahātejo mune paramakopana ||
yattvayā sthāpitaṃ liṃgaṃ durvāseśvarasaṃjñitam
||74||एवमस्तु महातेजो मुने परमकोपन ॥
यत्त्वया स्थापितं लिंगं दुर्वासेश्वरसंज्ञितम्
tadeva kāmakṛnnṛṇāṃ kāmeśvaramihāstviti ||
yaḥ pradoṣe trayodaśyāṃ śanivāsarasaṃyuji
||75||तदेव कामकृन्नृणां कामेश्वरमिहास्त्विति ॥
यः प्रदोषे त्रयोदश्यां शनिवासरसंयुजि
saṃsnāsyati naro dhīmānkāmakuṃḍe tvadāspade ||
tvatsthāpitaṃ ca kāmeśaṃ liṃgaṃ drakṣyati mānavaḥ
||76||संस्नास्यति नरो धीमान्कामकुंडे त्वदास्पदे ॥
त्वत्स्थापितं च कामेशं लिंगं द्रक्ष्यति मानवः
sa vai kāmakṛtāddoṣādyāmīṃ nāpsyati yātanām ||
bahavopi hi pāpmāno bahubhirjanmabhiḥ kṛtāḥ
||77||स वै कामकृताद्दोषाद्यामीं नाप्स्यति यातनाम् ॥
बहवोपि हि पाप्मानो बहुभिर्जन्मभिः कृताः
kāmatīrthāṃbu saṃsnānādyāsyaṃti vilayaṃ kṣaṇāt ||
kāmāḥ samṛddhimāpsyaṃti kāmeśvara niṣevaṇāt
||78||कामतीर्थांबु संस्नानाद्यास्यंति विलयं क्षणात् ॥
कामाः समृद्धिमाप्स्यंति कामेश्वर निषेवणात्
iti dattvā varāñśaṃbhustalliṃge layamāyayau ||
skaṃda uvāca ||
talliṃgārādhanātkāmāḥ prāptā durvāsasā bhṛśam
||79||इति दत्त्वा वराञ्शंभुस्तल्लिंगे लयमाययौ ॥
स्कंद उवाच ॥
तल्लिंगाराधनात्कामाः प्राप्ता दुर्वाससा भृशम्
tasmātsarvaprayatnena kāśyāṃ kāmeśvaraḥ sadā ||
pūjanīyaḥ prayatnena mahākāmābhilāṣukaiḥ
||80||तस्मात्सर्वप्रयत्नेन काश्यां कामेश्वरः सदा ॥
पूजनीयः प्रयत्नेन महाकामाभिलाषुकैः
kāmakuṃḍakṛtasnānairmahāpātakaśāṃtaye ||
idaṃ kāmeśvarākhyānaṃ yaḥ paṭhiṣyati puṇyavān ||
yaḥ śroṣyati ca medhāvī tau niṣpāpau bhaviṣyataḥ
||81||कामकुंडकृतस्नानैर्महापातकशांतये ॥
इदं कामेश्वराख्यानं यः पठिष्यति पुण्यवान् ॥
यः श्रोष्यति च मेधावी तौ निष्पापौ भविष्यतः
iti śrīskāṃde mahāpurāṇa ekāśītisāhasryāṃ sahitāyāṃ caturthe kāśīkhaṃḍa uttarārdhe durvāsaso varapradānaṃ nāma paṃcāśītitamo'dhyāyaḥ || 85 ||