अध्ययनम्
- अनुक्रमणिका
- मूलम्
१८ भौमोऽत्रिः। विश्वे देवाः, ११ रुद्रः। त्रिष्टुप्, १७ एकपदा विराट्।
प्र शंत॑मा॒ वरु॑णं॒ दीधि॑ती॒ गीर्मि॒त्रं भग॒मदि॑तिं नू॒नम॑श्याः ।
पृष॑द्योनि॒: पञ्च॑होता शृणो॒त्वतू॑र्तपन्था॒ असु॑रो मयो॒भुः
॥१॥pra śaṃta̍mā̱ varu̍ṇa̱ṃ dīdhi̍tī̱ gīrmi̱traṃ bhaga̱madi̍tiṃ nū̱nama̍śyāḥ |
pṛṣa̍dyoni̱: pañca̍hotā śṛṇo̱tvatū̍rtapanthā̱ asu̍ro mayo̱bhuḥ
प्रति॑ मे॒ स्तोम॒मदि॑तिर्जगृभ्यात् सू॒नुं न मा॒ता हृद्यं॑ सु॒शेव॑म् ।
ब्रह्म॑ प्रि॒यं दे॒वहि॑तं॒ यदस्त्य॒हं मि॒त्रे वरु॑णे॒ यन्म॑यो॒भु
॥२॥prati̍ me̱ stoma̱madi̍tirjagṛbhyāt sū̱nuṃ na mā̱tā hṛdya̍ṃ su̱śeva̍m |
brahma̍ pri̱yaṃ de̱vahi̍ta̱ṃ yadastya̱haṃ mi̱tre varu̍ṇe̱ yanma̍yo̱bhu
उदी॑रय क॒वित॑मं कवी॒नामु॒नत्तै॑नम॒भि मध्वा॑ घृ॒तेन॑ ।
स नो॒ वसू॑नि॒ प्रय॑ता हि॒तानि॑ च॒न्द्राणि॑ दे॒वः स॑वि॒ता सु॑वाति
॥३॥udī̍raya ka̱vita̍maṃ kavī̱nāmu̱nattai̍nama̱bhi madhvā̍ ghṛ̱tena̍ |
sa no̱ vasū̍ni̱ praya̍tā hi̱tāni̍ ca̱ndrāṇi̍ de̱vaḥ sa̍vi̱tā su̍vāti
समि॑न्द्र णो॒ मन॑सा नेषि॒ गोभि॒: सं सू॒रिभि॑र्हरिव॒: सं स्व॒स्ति ।
सं ब्रह्म॑णा दे॒वहि॑तं॒ यदस्ति॒ सं दे॒वानां॑ सुम॒त्या य॒ज्ञिया॑नाम्
॥४॥sami̍ndra ṇo̱ mana̍sā neṣi̱ gobhi̱: saṃ sū̱ribhi̍rhariva̱: saṃ sva̱sti |
saṃ brahma̍ṇā de̱vahi̍ta̱ṃ yadasti̱ saṃ de̱vānā̍ṃ suma̱tyā ya̱jñiyā̍nām
दे॒वो भग॑: सवि॒ता रा॒यो अंश॒ इन्द्रो॑ वृ॒त्रस्य॑ सं॒जितो॒ धना॑नाम् ।
ऋ॒भु॒क्षा वाज॑ उ॒त वा॒ पुरं॑धि॒रव॑न्तु नो अ॒मृता॑सस्तु॒रास॑:
॥५॥de̱vo bhaga̍: savi̱tā rā̱yo aṃśa̱ indro̍ vṛ̱trasya̍ sa̱ṃjito̱ dhanā̍nām |
ṛ̱bhu̱kṣā vāja̍ u̱ta vā̱ pura̍ṃdhi̱rava̍ntu no a̱mṛtā̍sastu̱rāsa̍:
म॒रुत्व॑तो॒ अप्र॑तीतस्य जि॒ष्णोरजू॑र्यत॒: प्र ब्र॑वामा कृ॒तानि॑ ।
न ते॒ पूर्वे॑ मघव॒न् नाप॑रासो॒ न वी॒र्यं१ नूत॑न॒: कश्च॒नाप॑
॥६॥ma̱rutva̍to̱ apra̍tītasya ji̱ṣṇorajū̍ryata̱: pra bra̍vāmā kṛ̱tāni̍ |
na te̱ pūrve̍ maghava̱n nāpa̍rāso̱ na vī̱ryaṃ1 nūta̍na̱: kaśca̱nāpa̍
उप॑ स्तुहि प्रथ॒मं र॑त्न॒धेयं॒ बृह॒स्पतिं॑ सनि॒तारं॒ धना॑नाम् ।
यः शंस॑ते स्तुव॒ते शम्भ॑विष्ठः पुरू॒वसु॑रा॒गम॒ज्जोहु॑वानम्
॥७॥upa̍ stuhi pratha̱maṃ ra̍tna̱dheya̱ṃ bṛha̱spati̍ṃ sani̱tāra̱ṃ dhanā̍nām |
yaḥ śaṃsa̍te stuva̱te śambha̍viṣṭhaḥ purū̱vasu̍rā̱gama̱jjohu̍vānam
तवो॒तिभि॒: सच॑माना॒ अरि॑ष्टा॒ बृह॑स्पते म॒घवा॑नः सु॒वीरा॑: ।
ये अ॑श्व॒दा उ॒त वा॒ सन्ति॑ गो॒दा ये व॑स्त्र॒दाः सु॒भगा॒स्तेषु॒ राय॑:
॥८॥tavo̱tibhi̱: saca̍mānā̱ ari̍ṣṭā̱ bṛha̍spate ma̱ghavā̍naḥ su̱vīrā̍: |
ye a̍śva̱dā u̱ta vā̱ santi̍ go̱dā ye va̍stra̱dāḥ su̱bhagā̱steṣu̱ rāya̍:
वि॒स॒र्माणं॑ कृणुहि वि॒त्तमे॑षां॒ ये भु॒ञ्जते॒ अपृ॑णन्तो न उ॒क्थैः ।
अप॑व्रतान् प्रस॒वे वा॑वृधा॒नान् ब्र॑ह्म॒द्विष॒: सूर्या॑द् यावयस्व
॥९॥vi̱sa̱rmāṇa̍ṃ kṛṇuhi vi̱ttame̍ṣā̱ṃ ye bhu̱ñjate̱ apṛ̍ṇanto na u̱kthaiḥ |
apa̍vratān prasa̱ve vā̍vṛdhā̱nān bra̍hma̱dviṣa̱: sūryā̍d yāvayasva
य ओह॑ते र॒क्षसो॑ दे॒ववी॑तावच॒क्रेभि॒स्तं म॑रुतो॒ नि या॑त ।
यो व॒: शमीं॑ शशमा॒नस्य॒ निन्दा॑त्तु॒च्छ्यान् कामा॑न् करते सिष्विदा॒नः
॥१०॥ya oha̍te ra̱kṣaso̍ de̱vavī̍tāvaca̱krebhi̱staṃ ma̍ruto̱ ni yā̍ta |
yo va̱: śamī̍ṃ śaśamā̱nasya̱ nindā̍ttu̱cchyān kāmā̍n karate siṣvidā̱naḥ
तमु॑ ष्टुहि॒ यः स्वि॒षुः सु॒धन्वा॒ यो विश्व॑स्य॒ क्षय॑ति भेष॒जस्य॑ ।
यक्ष्वा॑ म॒हे सौ॑मन॒साय॑ रु॒द्रं नमो॑भिर्दे॒वमसु॑रं दुवस्य
॥११॥tamu̍ ṣṭuhi̱ yaḥ svi̱ṣuḥ su̱dhanvā̱ yo viśva̍sya̱ kṣaya̍ti bheṣa̱jasya̍ |
yakṣvā̍ ma̱he sau̍mana̱sāya̍ ru̱draṃ namo̍bhirde̱vamasu̍raṃ duvasya
दमू॑नसो अ॒पसो॒ ये सु॒हस्ता॒ वृष्ण॒: पत्नी॑र्न॒द्यो॑ विभ्वत॒ष्टाः ।
सर॑स्वती बृहद्दि॒वोत रा॒का द॑श॒स्यन्ती॑र्वरिवस्यन्तु शु॒भ्राः
॥१२॥damū̍naso a̱paso̱ ye su̱hastā̱ vṛṣṇa̱: patnī̍rna̱dyo̍ vibhvata̱ṣṭāḥ |
sara̍svatī bṛhaddi̱vota rā̱kā da̍śa̱syantī̍rvarivasyantu śu̱bhrāḥ
प्र सू म॒हे सु॑शर॒णाय॑ मे॒धां गिरं॑ भरे॒ नव्य॑सीं॒ जाय॑मानाम् ।
य आ॑ह॒ना दु॑हि॒तुर्व॒क्षणा॑सु रू॒पा मि॑ना॒नो अकृ॑णोदि॒दं न॑:
॥१३॥pra sū ma̱he su̍śara̱ṇāya̍ me̱dhāṃ gira̍ṃ bhare̱ navya̍sī̱ṃ jāya̍mānām |
ya ā̍ha̱nā du̍hi̱turva̱kṣaṇā̍su rū̱pā mi̍nā̱no akṛ̍ṇodi̱daṃ na̍:
प्र सु॑ष्टु॒तिः स्त॒नय॑न्तं रु॒वन्त॑मि॒ळस्पतिं॑ जरितर्नू॒नम॑श्याः ।
यो अ॑ब्दि॒माँ उ॑दनि॒माँ इय॑र्ति॒ प्र वि॒द्युता॒ रोद॑सी उ॒क्षमा॑णः
॥१४॥pra su̍ṣṭu̱tiḥ sta̱naya̍ntaṃ ru̱vanta̍mi̱l̤aspati̍ṃ jaritarnū̱nama̍śyāḥ |
yo a̍bdi̱mām̐ u̍dani̱mām̐ iya̍rti̱ pra vi̱dyutā̱ roda̍sī u̱kṣamā̍ṇaḥ
ए॒ष स्तोमो॒ मारु॑तं॒ शर्धो॒ अच्छा॑ रु॒द्रस्य॑ सू॒नूँर्यु॑व॒न्यूँरुद॑श्याः ।
कामो॑ रा॒ये ह॑वते मा स्व॒स्त्युप॑ स्तुहि॒ पृष॑दश्वाँ अ॒यास॑:
॥१५॥e̱ṣa stomo̱ māru̍ta̱ṃ śardho̱ acchā̍ ru̱drasya̍ sū̱nūm̐ryu̍va̱nyūm̐ruda̍śyāḥ |
kāmo̍ rā̱ye ha̍vate mā sva̱styupa̍ stuhi̱ pṛṣa̍daśvām̐ a̱yāsa̍:
प्रैष स्तोम॑: पृथि॒वीम॒न्तरि॑क्षं॒ वन॒स्पतीँ॒रोष॑धी रा॒ये अ॑श्याः ।
दे॒वोदे॑वः सु॒हवो॑ भूतु॒ मह्यं॒ मा नो॑ मा॒ता पृ॑थि॒वी दु॑र्म॒तौ धा॑त्
॥१६॥praiṣa stoma̍: pṛthi̱vīma̱ntari̍kṣa̱ṃ vana̱spatī̱m̐roṣa̍dhī rā̱ye a̍śyāḥ |
de̱vode̍vaḥ su̱havo̍ bhūtu̱ mahya̱ṃ mā no̍ mā̱tā pṛ̍thi̱vī du̍rma̱tau dhā̍t
उ॒रौ दे॑वा अनिबा॒धे स्या॑म
॥१७॥u̱rau de̍vā anibā̱dhe syā̍ma
सम॒श्विनो॒रव॑सा॒ नूत॑नेन मयो॒भुवा॑ सु॒प्रणी॑ती गमेम ।
आ नो॑ र॒यिं व॑हत॒मोत वी॒राना विश्वा॑न्यमृता॒ सौभ॑गानि
॥१८॥sama̱śvino̱rava̍sā̱ nūta̍nena mayo̱bhuvā̍ su̱praṇī̍tī gamema |
ā no̍ ra̱yiṃ va̍hata̱mota vī̱rānā viśvā̍nyamṛtā̱ saubha̍gāni