अध्ययनम्
- अनुक्रमणिका
- मूलम्
२५ मैत्रावरुणिर्वसिष्ठ:।विश्वे देवा:, १६ अहि:, १७ अहिर्बुध्न्य:।द्विपदा विराट् ,२२-२५ त्रिष्टुप् ।
प्र शु॒क्रैतु॑ दे॒वी म॑नी॒षा अ॒स्मत्सुत॑ष्टो॒ रथो॒ न वा॒जी
॥१॥pra śu̱kraitu̍ de̱vī ma̍nī̱ṣā a̱smatsuta̍ṣṭo̱ ratho̱ na vā̱jī
वि॒दुः पृ॑थि॒व्या दि॒वो ज॒नित्रं॑ शृ॒ण्वन्त्यापो॒ अध॒ क्षर॑न्तीः
॥२॥vi̱duḥ pṛ̍thi̱vyā di̱vo ja̱nitra̍ṃ śṛ̱ṇvantyāpo̱ adha̱ kṣara̍ntīḥ
आप॑श्चिदस्मै॒ पिन्व॑न्त पृ॒थ्वीर्वृ॒त्रेषु॒ शूरा॒ मंस॑न्त उ॒ग्राः
॥३॥āpa̍ścidasmai̱ pinva̍nta pṛ̱thvīrvṛ̱treṣu̱ śūrā̱ maṃsa̍nta u̱grāḥ
आ धू॒र्ष्व॑स्मै॒ दधा॒ताश्वा॒निन्द्रो॒ न व॒ज्री हिर॑ण्यबाहुः
॥४॥ā dhū̱rṣva̍smai̱ dadhā̱tāśvā̱nindro̱ na va̱jrī hira̍ṇyabāhuḥ
अ॒भि प्र स्था॒ताहे॑व य॒ज्ञं याते॑व॒ पत्म॒न्त्मना॑ हिनोत
॥५॥a̱bhi pra sthā̱tāhe̍va ya̱jñaṃ yāte̍va̱ patma̱ntmanā̍ hinota
त्मना॑ स॒मत्सु॑ हि॒नोत॑ य॒ज्ञं दधा॑त के॒तुं जना॑य वी॒रम्
॥६॥tmanā̍ sa̱matsu̍ hi̱nota̍ ya̱jñaṃ dadhā̍ta ke̱tuṃ janā̍ya vī̱ram
उद॑स्य॒ शुष्मा॑द्भा॒नुर्नार्त॒ बिभ॑र्ति भा॒रं पृ॑थि॒वी न भूम॑
॥७॥uda̍sya̱ śuṣmā̍dbhā̱nurnārta̱ bibha̍rti bhā̱raṃ pṛ̍thi̱vī na bhūma̍
ह्वया॑मि दे॒वाँ अया॑तुरग्ने॒ साध॑न्नृ॒तेन॒ धियं॑ दधामि
॥८॥hvayā̍mi de̱vām̐ ayā̍turagne̱ sādha̍nnṛ̱tena̱ dhiya̍ṃ dadhāmi
अ॒भि वो॑ दे॒वीं धियं॑ दधिध्वं॒ प्र वो॑ देव॒त्रा वाचं॑ कृणुध्वम्
॥९॥a̱bhi vo̍ de̱vīṃ dhiya̍ṃ dadhidhva̱ṃ pra vo̍ deva̱trā vāca̍ṃ kṛṇudhvam
आ च॑ष्ट आसां॒ पाथो॑ न॒दीनां॒ वरु॑ण उ॒ग्रः स॒हस्र॑चक्षाः
॥१०॥ā ca̍ṣṭa āsā̱ṃ pātho̍ na̱dīnā̱ṃ varu̍ṇa u̱graḥ sa̱hasra̍cakṣāḥ
राजा॑ रा॒ष्ट्रानां॒ पेशो॑ न॒दीना॒मनु॑त्तमस्मै क्ष॒त्रं वि॒श्वायु॑
॥११॥rājā̍ rā̱ṣṭrānā̱ṃ peśo̍ na̱dīnā̱manu̍ttamasmai kṣa̱traṃ vi̱śvāyu̍
अवि॑ष्टो अ॒स्मान्विश्वा॑सु वि॒क्ष्वद्युं॑ कृणोत॒ शंसं॑ निनि॒त्सोः
॥१२॥avi̍ṣṭo a̱smānviśvā̍su vi̱kṣvadyu̍ṃ kṛṇota̱ śaṃsa̍ṃ nini̱tsoḥ
व्ये॑तु दि॒द्युद्द्वि॒षामशे॑वा यु॒योत॒ विष्व॒ग्रप॑स्त॒नूना॑म्
॥१३॥vye̍tu di̱dyuddvi̱ṣāmaśe̍vā yu̱yota̱ viṣva̱grapa̍sta̱nūnā̍m
अवी॑न्नो अ॒ग्निर्ह॒व्यान्नमो॑भि॒: प्रेष्ठो॑ अस्मा अधायि॒ स्तोम॑:
॥१४॥avī̍nno a̱gnirha̱vyānnamo̍bhi̱: preṣṭho̍ asmā adhāyi̱ stoma̍:
स॒जूर्दे॒वेभि॑र॒पां नपा॑तं॒ सखा॑यं कृध्वं शि॒वो नो॑ अस्तु
॥१५॥sa̱jūrde̱vebhi̍ra̱pāṃ napā̍ta̱ṃ sakhā̍yaṃ kṛdhvaṃ śi̱vo no̍ astu
अ॒ब्जामु॒क्थैरहिं॑ गृणीषे बु॒ध्ने न॒दीनां॒ रज॑: सु॒ षीद॑न्
॥१६॥a̱bjāmu̱kthairahi̍ṃ gṛṇīṣe bu̱dhne na̱dīnā̱ṃ raja̍: su̱ ṣīda̍n
मा नोऽहि॑र्बु॒ध्न्यो॑ रि॒षे धा॒न्मा य॒ज्ञो अ॑स्य स्रिधदृता॒योः
॥१७॥mā no'hi̍rbu̱dhnyo̍ ri̱ṣe dhā̱nmā ya̱jño a̍sya sridhadṛtā̱yoḥ
उ॒त न॑ ए॒षु नृषु॒ श्रवो॑ धु॒: प्र रा॒ये य॑न्तु॒ शर्ध॑न्तो अ॒र्यः
॥१८॥u̱ta na̍ e̱ṣu nṛṣu̱ śravo̍ dhu̱: pra rā̱ye ya̍ntu̱ śardha̍nto a̱ryaḥ
तप॑न्ति॒ शत्रुं॒ स्व१र्ण भूमा॑ म॒हासे॑नासो॒ अमे॑भिरेषाम्
॥१९॥tapa̍nti̱ śatru̱ṃ sva1rṇa bhūmā̍ ma̱hāse̍nāso̱ ame̍bhireṣām
आ यन्न॒: पत्नी॒र्गम॒न्त्यच्छा॒ त्वष्टा॑ सुपा॒णिर्दधा॑तु वी॒रान्
॥२०॥ā yanna̱: patnī̱rgama̱ntyacchā̱ tvaṣṭā̍ supā̱ṇirdadhā̍tu vī̱rān
प्रति॑ न॒: स्तोमं॒ त्वष्टा॑ जुषेत॒ स्याद॒स्मे अ॒रम॑तिर्वसू॒युः
॥२१॥prati̍ na̱: stoma̱ṃ tvaṣṭā̍ juṣeta̱ syāda̱sme a̱rama̍tirvasū̱yuḥ
ता नो॑ रासन्राति॒षाचो॒ वसू॒न्या रोद॑सी वरुणा॒नी शृ॑णोतु ।
वरू॑त्रीभिः सुशर॒णो नो॑ अस्तु॒ त्वष्टा॑ सु॒दत्रो॒ वि द॑धातु॒ राय॑:
॥२२॥tā no̍ rāsanrāti̱ṣāco̱ vasū̱nyā roda̍sī varuṇā̱nī śṛ̍ṇotu |
varū̍trībhiḥ suśara̱ṇo no̍ astu̱ tvaṣṭā̍ su̱datro̱ vi da̍dhātu̱ rāya̍:
तन्नो॒ राय॒: पर्व॑ता॒स्तन्न॒ आप॒स्तद्रा॑ति॒षाच॒ ओष॑धीरु॒त द्यौः ।
वन॒स्पति॑भिः पृथि॒वी स॒जोषा॑ उ॒भे रोद॑सी॒ परि॑ पासतो नः
॥२३॥tanno̱ rāya̱: parva̍tā̱stanna̱ āpa̱stadrā̍ti̱ṣāca̱ oṣa̍dhīru̱ta dyauḥ |
vana̱spati̍bhiḥ pṛthi̱vī sa̱joṣā̍ u̱bhe roda̍sī̱ pari̍ pāsato naḥ
अनु॒ तदु॒र्वी रोद॑सी जिहाता॒मनु॑ द्यु॒क्षो वरु॑ण॒ इन्द्र॑सखा । अ
नु॒ विश्वे॑ म॒रुतो॒ ये स॒हासो॑ रा॒यः स्या॑म ध॒रुणं॑ धि॒यध्यै॑
॥२४॥anu̱ tadu̱rvī roda̍sī jihātā̱manu̍ dyu̱kṣo varu̍ṇa̱ indra̍sakhā | a
nu̱ viśve̍ ma̱ruto̱ ye sa̱hāso̍ rā̱yaḥ syā̍ma dha̱ruṇa̍ṃ dhi̱yadhyai̍
तन्न॒ इन्द्रो॒ वरु॑णो मि॒त्रो अ॒ग्निराप॒ ओष॑धीर्व॒निनो॑ जुषन्त ।
शर्म॑न्त्स्याम म॒रुता॑मु॒पस्थे॑ यू॒यं पा॑त स्व॒स्तिभि॒: सदा॑ नः
॥२५॥tanna̱ indro̱ varu̍ṇo mi̱tro a̱gnirāpa̱ oṣa̍dhīrva̱nino̍ juṣanta |
śarma̍ntsyāma ma̱rutā̍mu̱pasthe̍ yū̱yaṃ pā̍ta sva̱stibhi̱: sadā̍ naḥ