skipLink.label

उदाहरणानि

शीघ्र मार्गाः

पूर्ण पृष्ठसूची

सूक्तम् 8 — यदूर्ध्वस्तिष्ठा (11 मन्त्राः)

RV 3.8 — ऋग्वेद शाकल संहिता, मण्डल 3, सूक्तम् 8 (यदूर्ध्वस्तिष्ठा), 11 मन्त्राः। स्वरचिह्नित पाठः। IAST

MD
अध्ययनम्
अनुक्रमणिका
मूलम्
सूक्त 8

११ गाथिनो विश्वामित्रः। यूपः, ६-१० यूपाः, ८ विश्वे देवा वा, ११ व्रश्चनः । त्रिष्टुप्, ३, ७ अनुष्टुप्।

अ॒ञ्जन्ति॒ त्वाम॑ध्व॒रे दे॑व॒यन्तो॒ वन॑स्पते॒ मधु॑ना॒ दैव्ये॑न ।

यदू॒र्ध्वस्तिष्ठा॒ द्रवि॑णे॒ह ध॑त्ता॒द् यद् वा॒ क्षयो॑ मा॒तुर॒स्या उ॒पस्थे॑

॥१॥

a̱ñjanti̱ tvāma̍dhva̱re de̍va̱yanto̱ vana̍spate̱ madhu̍nā̱ daivye̍na |

yadū̱rdhvastiṣṭhā̱ dravi̍ṇe̱ha dha̍ttā̱d yad vā̱ kṣayo̍ mā̱tura̱syā u̱pasthe̍

समि॑द्धस्य॒ श्रय॑माणः पु॒रस्ता॒द् ब्रह्म॑ वन्वा॒नो अ॒जरं॑ सु॒वीर॑म् ।

आ॒रे अ॒स्मदम॑तिं॒ बाध॑मान॒ उच्छ्र॑यस्व मह॒ते सौभ॑गाय

॥२॥

sami̍ddhasya̱ śraya̍māṇaḥ pu̱rastā̱d brahma̍ vanvā̱no a̱jara̍ṃ su̱vīra̍m |

ā̱re a̱smadama̍ti̱ṃ bādha̍māna̱ ucchra̍yasva maha̱te saubha̍gāya

उच्छ्र॑यस्व वनस्पते॒ वर्ष्म॑न्पृ पृथि॒व्या अधि॑ ।

सुमि॑ती मी॒यमा॑नो॒ वर्चो॑ धा य॒ज्ञवा॑हसे

॥३॥

ucchra̍yasva vanaspate̱ varṣma̍npṛ pṛthi̱vyā adhi̍ |

sumi̍tī mī̱yamā̍no̱ varco̍ dhā ya̱jñavā̍hase

युवा॑ सु॒वासा॒: परि॑वीत॒ आगा॒त् स उ॒ श्रेया॑न् भवति॒ जाय॑मानः ।

तं धीरा॑सः क॒वय॒ उन्न॑यन्ति स्वा॒ध्यो॒३ मन॑सा देव॒यन्त॑:

॥४॥

yuvā̍ su̱vāsā̱: pari̍vīta̱ āgā̱t sa u̱ śreyā̍n bhavati̱ jāya̍mānaḥ |

taṃ dhīrā̍saḥ ka̱vaya̱ unna̍yanti svā̱dhyo̱3 mana̍sā deva̱yanta̍:

जा॒तो जा॑यते सुदिन॒त्वे अह्नां॑ सम॒र्य आ वि॒दथे॒ वर्ध॑मानः ।

पु॒नन्ति॒ धीरा॑ अ॒पसो॑ मनी॒षा दे॑व॒या विप्र॒ उदि॑यर्ति॒ वाच॑म्

॥५॥

jā̱to jā̍yate sudina̱tve ahnā̍ṃ sama̱rya ā vi̱dathe̱ vardha̍mānaḥ |

pu̱nanti̱ dhīrā̍ a̱paso̍ manī̱ṣā de̍va̱yā vipra̱ udi̍yarti̱ vāca̍m

यान् वो॒ नरो॑ देव॒यन्तो॑ निमि॒म्युर्वन॑स्पते॒ स्वधि॑तिर्वा त॒तक्ष॑ ।

ते दे॒वास॒: स्वर॑वस्तस्थि॒वांस॑: प्र॒जाव॑द॒स्मे दि॑धिषन्तु॒ रत्न॑म्

॥६॥

yān vo̱ naro̍ deva̱yanto̍ nimi̱myurvana̍spate̱ svadhi̍tirvā ta̱takṣa̍ |

te de̱vāsa̱: svara̍vastasthi̱vāṃsa̍: pra̱jāva̍da̱sme di̍dhiṣantu̱ ratna̍m

ये वृ॒क्णासो॒ अधि॒ क्षमि॒ निमि॑तासो य॒तस्रु॑चः ।

ते नो॑ व्यन्तु॒ वार्यं॑ देव॒त्रा क्षे॑त्र॒साध॑सः

॥७॥

ye vṛ̱kṇāso̱ adhi̱ kṣami̱ nimi̍tāso ya̱tasru̍caḥ |

te no̍ vyantu̱ vārya̍ṃ deva̱trā kṣe̍tra̱sādha̍saḥ

आ॒दि॒त्या रु॒द्रा वस॑वः सुनी॒था द्यावा॒क्षामा॑ पृथि॒वी अ॒न्तरि॑क्षम् ।

स॒जोष॑सो य॒ज्ञम॑वन्तु दे॒वा ऊ॒र्ध्वं कृ॑ण्वन्त्वध्व॒रस्य॑ के॒तुम्

॥८॥

ā̱di̱tyā ru̱drā vasa̍vaḥ sunī̱thā dyāvā̱kṣāmā̍ pṛthi̱vī a̱ntari̍kṣam |

sa̱joṣa̍so ya̱jñama̍vantu de̱vā ū̱rdhvaṃ kṛ̍ṇvantvadhva̱rasya̍ ke̱tum

हं॒सा इ॑व श्रेणि॒शो यता॑नाः शु॒क्रा वसा॑ना॒: स्वर॑वो न॒ आगु॑: ।

उ॒न्नी॒यमा॑नाः क॒विभि॑: पु॒रस्ता॑द् दे॒वा दे॒वाना॒मपि॑ यन्ति॒ पाथ॑:

॥९॥

ha̱ṃsā i̍va śreṇi̱śo yatā̍nāḥ śu̱krā vasā̍nā̱: svara̍vo na̱ āgu̍: |

u̱nnī̱yamā̍nāḥ ka̱vibhi̍: pu̱rastā̍d de̱vā de̱vānā̱mapi̍ yanti̱ pātha̍:

शृङ्गा॑णी॒वेच्छृ॒ङ्गिणां॒ सं द॑दृश्रे च॒षाल॑वन्त॒: स्वर॑वः पृथि॒व्याम् ।

वा॒घद्भि॑र्वा विह॒वे श्रोष॑माणा अ॒स्माँ अ॑वन्तु पृत॒नाज्ये॑षु

॥१०॥

śṛṅgā̍ṇī̱vecchṛ̱ṅgiṇā̱ṃ saṃ da̍dṛśre ca̱ṣāla̍vanta̱: svara̍vaḥ pṛthi̱vyām |

vā̱ghadbhi̍rvā viha̱ve śroṣa̍māṇā a̱smām̐ a̍vantu pṛta̱nājye̍ṣu

वन॑स्पते श॒तव॑ल्शो॒ वि रो॑ह स॒हस्र॑वल्शा॒ वि व॒यं रु॑हेम ।

यं त्वाम॒यं स्वधि॑ति॒स्तेज॑मानः प्रणि॒नाय॑ मह॒ते सौभ॑गाय

॥११॥

vana̍spate śa̱tava̍lśo̱ vi ro̍ha sa̱hasra̍valśā̱ vi va̱yaṃ ru̍hema |

yaṃ tvāma̱yaṃ svadhi̍ti̱steja̍mānaḥ praṇi̱nāya̍ maha̱te saubha̍gāya