अध्ययनम्
- अनुक्रमणिका
- मूलम्
१५ गोपवन आत्रेय: ।अग्नि:, १३-१५ आर्क्ष: श्रुतर्वा ।१-१२ अनुष्टुम्मुख: प्रगाथ:= ( अनुष्टुप् + गायत्र्यौ ) १३-१५ अनुष्टुप् ।
वि॒शोवि॑शो वो॒ अति॑थिं वाज॒यन्त॑: पुरुप्रि॒यम् । अ॒ग्निं वो॒ दुर्यं॒ वच॑: स्तु॒षे शू॒षस्य॒ मन्म॑भिः
॥१॥vi̱śovi̍śo vo̱ ati̍thiṃ vāja̱yanta̍: purupri̱yam | a̱gniṃ vo̱ durya̱ṃ vaca̍: stu̱ṣe śū̱ṣasya̱ manma̍bhiḥ
यं जना॑सो ह॒विष्म॑न्तो मि॒त्रं न स॒र्पिरा॑सुतिम् । प्र॒शंस॑न्ति॒ प्रश॑स्तिभिः
॥२॥yaṃ janā̍so ha̱viṣma̍nto mi̱traṃ na sa̱rpirā̍sutim | pra̱śaṃsa̍nti̱ praśa̍stibhiḥ
पन्यां॑सं जा॒तवे॑दसं॒ यो दे॒वता॒त्युद्य॑ता । ह॒व्यान्यैर॑यद्दि॒वि
॥३॥panyā̍ṃsaṃ jā̱tave̍dasa̱ṃ yo de̱vatā̱tyudya̍tā | ha̱vyānyaira̍yaddi̱vi
आग॑न्म वृत्र॒हन्त॑मं॒ ज्येष्ठ॑म॒ग्निमान॑वम् । यस्य॑ श्रु॒तर्वा॑ बृ॒हन्ना॒र्क्षो अनी॑क॒ एध॑ते
॥४॥āga̍nma vṛtra̱hanta̍ma̱ṃ jyeṣṭha̍ma̱gnimāna̍vam | yasya̍ śru̱tarvā̍ bṛ̱hannā̱rkṣo anī̍ka̱ edha̍te
अ॒मृतं॑ जा॒तवे॑दसं ति॒रस्तमां॑सि दर्श॒तम् । घृ॒ताह॑वन॒मीड्य॑म्
॥५॥a̱mṛta̍ṃ jā̱tave̍dasaṃ ti̱rastamā̍ṃsi darśa̱tam | ghṛ̱tāha̍vana̱mīḍya̍m
स॒बाधो॒ यं जना॑ इ॒मे॒३ऽग्निं ह॒व्येभि॒रीळ॑ते । जुह्वा॑नासो य॒तस्रु॑चः
॥६॥sa̱bādho̱ yaṃ janā̍ i̱me̱3'gniṃ ha̱vyebhi̱rīl̤a̍te | juhvā̍nāso ya̱tasru̍caḥ
इ॒यं ते॒ नव्य॑सी म॒तिरग्ने॒ अधा॑य्य॒स्मदा । मन्द्र॒ सुजा॑त॒ सुक्र॒तोऽमू॑र॒ दस्माति॑थे
॥७॥i̱yaṃ te̱ navya̍sī ma̱tiragne̱ adhā̍yya̱smadā | mandra̱ sujā̍ta̱ sukra̱to'mū̍ra̱ dasmāti̍the
सा ते॑ अग्ने॒ शंत॑मा॒ चनि॑ष्ठा भवतु प्रि॒या । तया॑ वर्धस्व॒ सुष्टु॑तः
॥८॥sā te̍ agne̱ śaṃta̍mā̱ cani̍ṣṭhā bhavatu pri̱yā | tayā̍ vardhasva̱ suṣṭu̍taḥ
सा द्यु॒म्नैर्द्यु॒म्निनी॑ बृ॒हदुपो॑प॒ श्रव॑सि॒ श्रव॑: । दधी॑त वृत्र॒तूर्ये॑
॥९॥sā dyu̱mnairdyu̱mninī̍ bṛ̱hadupo̍pa̱ śrava̍si̱ śrava̍: | dadhī̍ta vṛtra̱tūrye̍
अश्व॒मिद्गां र॑थ॒प्रां त्वे॒षमिन्द्रं॒ न सत्प॑तिम् । यस्य॒ श्रवां॑सि॒ तूर्व॑थ॒ पन्य॑म्पन्यं च कृ॒ष्टय॑:
॥१०॥aśva̱midgāṃ ra̍tha̱prāṃ tve̱ṣamindra̱ṃ na satpa̍tim | yasya̱ śravā̍ṃsi̱ tūrva̍tha̱ panya̍mpanyaṃ ca kṛ̱ṣṭaya̍:
यं त्वा॑ गो॒पव॑नो गि॒रा चनि॑ष्ठदग्ने अङ्गिरः । स पा॑वक श्रुधी॒ हव॑म्
॥११॥yaṃ tvā̍ go̱pava̍no gi̱rā cani̍ṣṭhadagne aṅgiraḥ | sa pā̍vaka śrudhī̱ hava̍m
यं त्वा॒ जना॑स॒ ईळ॑ते स॒बाधो॒ वाज॑सातये । स बो॑धि वृत्र॒तूर्ये॑
॥१२॥yaṃ tvā̱ janā̍sa̱ īl̤a̍te sa̱bādho̱ vāja̍sātaye | sa bo̍dhi vṛtra̱tūrye̍
अ॒हं हु॑वा॒न आ॒र्क्षे श्रु॒तर्व॑णि मद॒च्युति॑ । शर्धां॑सीव स्तुका॒विनां॑ मृ॒क्षा शी॒र्षा च॑तु॒र्णाम्
॥१३॥a̱haṃ hu̍vā̱na ā̱rkṣe śru̱tarva̍ṇi mada̱cyuti̍ | śardhā̍ṃsīva stukā̱vinā̍ṃ mṛ̱kṣā śī̱rṣā ca̍tu̱rṇām
मां च॒त्वार॑ आ॒शव॒: शवि॑ष्ठस्य द्रवि॒त्नव॑: । सु॒रथा॑सो अ॒भि प्रयो॒ वक्ष॒न्वयो॒ न तुग्र्य॑म्
॥१४॥māṃ ca̱tvāra̍ ā̱śava̱: śavi̍ṣṭhasya dravi̱tnava̍: | su̱rathā̍so a̱bhi prayo̱ vakṣa̱nvayo̱ na tugrya̍m
स॒त्यमित्त्वा॑ महेनदि॒ परु॒ष्ण्यव॑ देदिशम् । नेमा॑पो अश्व॒दात॑र॒: शवि॑ष्ठादस्ति॒ मर्त्य॑:
॥१५॥sa̱tyamittvā̍ mahenadi̱ paru̱ṣṇyava̍ dediśam | nemā̍po aśva̱dāta̍ra̱: śavi̍ṣṭhādasti̱ martya̍: