Study
- Anukramaṇī
- Source
8 śyāvāśva ātreyaḥ| marutaḥ| jagatī, 8 triṣṭup |
pra va̱: spal̤a̍kran tsuvi̱tāya̍ dā̱vane'rcā̍ di̱ve pra pṛ̍thi̱vyā ṛ̱taṃ bha̍re |
u̱kṣante̱ aśvā̱n taru̍ṣanta̱ ā rajo'nu̱ svaṃ bhā̱nuṃ śra̍thayante arṇa̱vaiḥ
||1||प्र व॒: स्पळ॑क्रन् त्सुवि॒ताय॑ दा॒वनेऽर्चा॑ दि॒वे प्र पृ॑थि॒व्या ऋ॒तं भ॑रे ।
उ॒क्षन्ते॒ अश्वा॒न् तरु॑षन्त॒ आ रजोऽनु॒ स्वं भा॒नुं श्र॑थयन्ते अर्ण॒वैः
amā̍deṣāṃ bhi̱yasā̱ bhūmi̍rejati̱ naurna pū̱rṇā kṣa̍rati̱ vyathi̍rya̱tī |
dū̱re̱dṛśo̱ ye ci̱taya̍nta̱ ema̍bhira̱ntarma̱he vi̱dathe̍ yetire̱ nara̍:
||2||अमा॑देषां भि॒यसा॒ भूमि॑रेजति॒ नौर्न पू॒र्णा क्ष॑रति॒ व्यथि॑र्य॒ती ।
दू॒रे॒दृशो॒ ये चि॒तय॑न्त॒ एम॑भिर॒न्तर्म॒हे वि॒दथे॑ येतिरे॒ नर॑:
gavā̍miva śri̱yase̱ śṛṅga̍mutta̱maṃ sūryo̱ na cakṣū̱ raja̍so vi̱sarja̍ne |
atyā̍ iva su̱bhva1ścāra̍vaḥ sthana̱ maryā̍ iva śri̱yase̍ cetathā naraḥ
||3||गवा॑मिव श्रि॒यसे॒ शृङ्ग॑मुत्त॒मं सूर्यो॒ न चक्षू॒ रज॑सो वि॒सर्ज॑ने ।
अत्या॑ इव सु॒भ्व१श्चार॑वः स्थन॒ मर्या॑ इव श्रि॒यसे॑ चेतथा नरः
ko vo̍ ma̱hānti̍ maha̱tāmuda̍śnava̱t kaskāvyā̍ maruta̱: ko ha̱ pauṃsyā̍ |
yū̱yaṃ ha̱ bhūmi̍ṃ ki̱raṇa̱ṃ na re̍jatha̱ pra yad bhara̍dhve suvi̱tāya̍ dā̱vane̍
||4||को वो॑ म॒हान्ति॑ मह॒तामुद॑श्नव॒त् कस्काव्या॑ मरुत॒: को ह॒ पौंस्या॑ ।
यू॒यं ह॒ भूमिं॑ कि॒रणं॒ न रे॑जथ॒ प्र यद् भर॑ध्वे सुवि॒ताय॑ दा॒वने॑
aśvā̍ i̱veda̍ru̱ṣāsa̱: saba̍ndhava̱: śūrā̍ iva pra̱yudha̱: prota yu̍yudhuḥ |
maryā̍ iva su̱vṛdho̍ vāvṛdhu̱rnara̱: sūrya̍sya̱ cakṣu̱: pra mi̍nanti vṛ̱ṣṭibhi̍:
||5||अश्वा॑ इ॒वेद॑रु॒षास॒: सब॑न्धव॒: शूरा॑ इव प्र॒युध॒: प्रोत यु॑युधुः ।
मर्या॑ इव सु॒वृधो॑ वावृधु॒र्नर॒: सूर्य॑स्य॒ चक्षु॒: प्र मि॑नन्ति वृ॒ष्टिभि॑:
te a̍jye̱ṣṭhā aka̍niṣṭhāsa u̱dbhido'ma̍dhyamāso̱ maha̍sā̱ vi vā̍vṛdhuḥ |
su̱jā̱tāso̍ ja̱nuṣā̱ pṛśni̍mātaro di̱vo maryā̱ ā no̱ acchā̍ jigātana
||6||ते अ॑ज्ये॒ष्ठा अक॑निष्ठास उ॒द्भिदोऽम॑ध्यमासो॒ मह॑सा॒ वि वा॑वृधुः ।
सु॒जा॒तासो॑ ज॒नुषा॒ पृश्नि॑मातरो दि॒वो मर्या॒ आ नो॒ अच्छा॑ जिगातन
vayo̱ na ye śreṇī̍: pa̱pturoja̱sā 'ntā̍n di̱vo bṛ̍ha̱taḥ sānu̍na̱spari̍ |
aśvā̍sa eṣāmu̱bhaye̱ yathā̍ vi̱duḥ pra parva̍tasya nabha̱nūm̐ra̍cucyavuḥ
||7||वयो॒ न ये श्रेणी॑: प॒प्तुरोज॒सा ऽन्ता॑न् दि॒वो बृ॑ह॒तः सानु॑न॒स्परि॑ ।
अश्वा॑स एषामु॒भये॒ यथा॑ वि॒दुः प्र पर्व॑तस्य नभ॒नूँर॑चुच्यवुः
mimā̍tu̱ dyauradi̍tirvī̱taye̍ na̱: saṃ dānu̍citrā u̱ṣaso̍ yatantām |
ācu̍cyavurdi̱vyaṃ kośa̍me̱ta ṛṣe̍ ru̱drasya̍ ma̱ruto̍ gṛṇā̱nāḥ
||8||मिमा॑तु॒ द्यौरदि॑तिर्वी॒तये॑ न॒: सं दानु॑चित्रा उ॒षसो॑ यतन्ताम् ।
आचु॑च्यवुर्दि॒व्यं कोश॑मे॒त ऋषे॑ रु॒द्रस्य॑ म॒रुतो॑ गृणा॒नाः