skipLink.label

Try searching

Quick links

Crawlable search page

Sūktam 140 — vediṣade (13 mantras)

RV 1.140 — Ṛgveda Śākala Saṃhitā, maṇḍala 1, sūkta 140 (vediṣade), 13 mantras. Vedic svara-marked text. Devanagari

MD
Study
Anukramaṇī
Source
Sūkta 140

13 dīrghatamā aucathyaḥ| agniḥ| jagatī, 10 triṣṭubvā, 12-13 triṣṭup|

ve̱di̱ṣade̍ pri̱yadhā̍māya su̱dyute̍ dhā̱simi̍va̱ pra bha̍rā̱ yoni̍ma̱gnaye̍ |

vastre̍ṇeva vāsayā̱ manma̍nā̱ śuci̍ṃ jyo̱tīra̍thaṃ śu̱krava̍rṇaṃ tamo̱hana̍m

||1||

वे॒दि॒षदे॑ प्रि॒यधा॑माय सु॒द्युते॑ धा॒सिमि॑व॒ प्र भ॑रा॒ योनि॑म॒ग्नये॑ ।

वस्त्रे॑णेव वासया॒ मन्म॑ना॒ शुचिं॑ ज्यो॒तीर॑थं शु॒क्रव॑र्णं तमो॒हन॑म्

a̱bhi dvi̱janmā̍ tri̱vṛdanna̍mṛjyate saṃvatsa̱re vā̍vṛdhe ja̱gdhamī̱ puna̍: |

a̱nyasyā̱sā ji̱hvayā̱ jenyo̱ vṛṣā̱ nya 1nyena̍ va̱nino̍ mṛṣṭa vāra̱ṇaḥ

||2||

अ॒भि द्वि॒जन्मा॑ त्रि॒वृदन्न॑मृज्यते संवत्स॒रे वा॑वृधे ज॒ग्धमी॒ पुन॑: ।

अ॒न्यस्या॒सा जि॒ह्वया॒ जेन्यो॒ वृषा॒ न्य १न्येन॑ व॒निनो॑ मृष्ट वार॒णः

kṛ̱ṣṇa̱prutau̍ vevi̱je a̍sya sa̱kṣitā̍ u̱bhā ta̍rete a̱bhi mā̱tarā̱ śiśu̍m |

prā̱cāji̍hvaṃ dhva̱saya̍ntaṃ tṛṣu̱cyuta̱mā sācya̱ṃ kupa̍ya̱ṃ vardha̍naṃ pi̱tuḥ

||3||

कृ॒ष्ण॒प्रुतौ॑ वेवि॒जे अ॑स्य स॒क्षिता॑ उ॒भा त॑रेते अ॒भि मा॒तरा॒ शिशु॑म् ।

प्रा॒चाजि॑ह्वं ध्व॒सय॑न्तं तृषु॒च्युत॒मा साच्यं॒ कुप॑यं॒ वर्ध॑नं पि॒तुः

mu̱mu̱kṣvo̱ 3 mana̍ve mānavasya̱te ra̍ghu̱druva̍: kṛ̱ṣṇasī̍tāsa ū̱ juva̍: |

a̱sa̱ma̱nā a̍ji̱rāso̍ raghu̱ṣyado̱ vāta̍jūtā̱ upa̍ yujyanta ā̱śava̍:

||4||

मु॒मु॒क्ष्वो॒ ३ मन॑वे मानवस्य॒ते र॑घु॒द्रुव॑: कृ॒ष्णसी॑तास ऊ॒ जुव॑: ।

अ॒स॒म॒ना अ॑जि॒रासो॑ रघु॒ष्यदो॒ वात॑जूता॒ उप॑ युज्यन्त आ॒शव॑:

āda̍sya̱ te dhva̱saya̍nto̱ vṛthe̍rate kṛ̱ṣṇamabhva̱ṃ mahi̱ varpa̱: kari̍krataḥ |

yatsī̍ṃ ma̱hīma̱vani̱ṃ prābhi marmṛ̍śadabhiśva̱san tsta̱naya̱nneti̱ nāna̍dat

||5||

आद॑स्य॒ ते ध्व॒सय॑न्तो॒ वृथे॑रते कृ॒ष्णमभ्वं॒ महि॒ वर्प॒: करि॑क्रतः ।

यत्सीं॑ म॒हीम॒वनिं॒ प्राभि मर्मृ॑शदभिश्व॒सन् त्स्त॒नय॒न्नेति॒ नान॑दत्

bhūṣa̱n na yo'dhi̍ ba̱bhrūṣu̱ namna̍te̱ vṛṣe̍va̱ patnī̍ra̱bhye̍ti̱ roru̍vat |

o̱jā̱yamā̍nasta̱nva̍śca śumbhate bhī̱mo na śṛṅgā̍ davidhāva du̱rgṛbhi̍:

||6||

भूष॒न् न योऽधि॑ ब॒भ्रूषु॒ नम्न॑ते॒ वृषे॑व॒ पत्नी॑र॒भ्ये॑ति॒ रोरु॑वत् ।

ओ॒जा॒यमा॑नस्त॒न्व॑श्च शुम्भते भी॒मो न शृङ्गा॑ दविधाव दु॒र्गृभि॑:

sa sa̱ṃstiro̍ vi̱ṣṭira̱: saṃ gṛ̍bhāyati jā̱nanne̱va jā̍na̱tīrnitya̱ ā śa̍ye |

puna̍rvardhante̱ api̍ yanti de̱vya̍ma̱nyad varpa̍: pi̱troḥ kṛ̍ṇvate̱ sacā̍

||7||

स सं॒स्तिरो॑ वि॒ष्टिर॒: सं गृ॑भायति जा॒नन्ने॒व जा॑न॒तीर्नित्य॒ आ श॑ये ।

पुन॑र्वर्धन्ते॒ अपि॑ यन्ति दे॒व्य॑म॒न्यद् वर्प॑: पि॒त्रोः कृ॑ण्वते॒ सचा॑

tama̱gruva̍: ke̱śinī̱: saṃ hi re̍bhi̱ra ū̱rdhvāsta̍sthurma̱mruṣī̱: prāyave̱ puna̍: |

tāsā̍ṃ ja̱rāṃ pra̍mu̱ñcanne̍ti̱ nāna̍da̱dasu̱ṃ para̍ṃ ja̱naya̍ñjī̱vamastṛ̍tam

||8||

तम॒ग्रुव॑: के॒शिनी॒: सं हि रे॑भि॒र ऊ॒र्ध्वास्त॑स्थुर्म॒म्रुषी॒: प्रायवे॒ पुन॑: ।

तासां॑ ज॒रां प्र॑मु॒ञ्चन्ने॑ति॒ नान॑द॒दसुं॒ परं॑ ज॒नय॑ञ्जी॒वमस्तृ॑तम्

a̱dhī̱vā̱saṃ pari̍ mā̱tū ri̱hannaha̍ tuvi̱grebhi̱: satva̍bhiryāti̱ vi jraya̍: |

vayo̱ dadha̍t pa̱dvate̱ reri̍ha̱t sadā'nu̱ śyenī̍ sacate varta̱nīraha̍

||9||

अ॒धी॒वा॒सं परि॑ मा॒तू रि॒हन्नह॑ तुवि॒ग्रेभि॒: सत्व॑भिर्याति॒ वि ज्रय॑: ।

वयो॒ दध॑त् प॒द्वते॒ रेरि॑ह॒त् सदाऽनु॒ श्येनी॑ सचते वर्त॒नीरह॑

a̱smāka̍magne ma̱ghava̍tsu dīdi̱hyadha̱ śvasī̍vān vṛṣa̱bho damū̍nāḥ |

a̱vāsyā̱ śiśu̍matīradīde̱rvarme̍va yu̱tsu pa̍ri̱jarbhu̍rāṇaḥ

||10||

अ॒स्माक॑मग्ने म॒घव॑त्सु दीदि॒ह्यध॒ श्वसी॑वान् वृष॒भो दमू॑नाः ।

अ॒वास्या॒ शिशु॑मतीरदीदे॒र्वर्मे॑व यु॒त्सु प॑रि॒जर्भु॑राणः

i̱dama̍gne̱ sudhi̍ta̱ṃ durdhi̍tā̱dadhi̍ pri̱yādu̍ ci̱nmanma̍na̱: preyo̍ astu te |

yatte̍ śu̱kraṃ ta̱nvo̱ 3 roca̍te̱ śuci̱ tenā̱smabhya̍ṃ vanase̱ ratna̱mā tvam

||11||

इ॒दम॑ग्ने॒ सुधि॑तं॒ दुर्धि॑ता॒दधि॑ प्रि॒यादु॑ चि॒न्मन्म॑न॒: प्रेयो॑ अस्तु ते ।

यत्ते॑ शु॒क्रं त॒न्वो॒ ३ रोच॑ते॒ शुचि॒ तेना॒स्मभ्यं॑ वनसे॒ रत्न॒मा त्वम्

rathā̍ya̱ nāva̍mu̱ta no̍ gṛ̱hāya̱ nityā̍ritrāṃ pa̱dvatī̍ṃ rāsyagne |

a̱smāka̍ṃ vī̱rām̐ u̱ta no̍ ma̱ghono̱ janā̍m̐śca̱ yā pā̱rayā̱ccharma̱ yā ca̍

||12||

रथा॑य॒ नाव॑मु॒त नो॑ गृ॒हाय॒ नित्या॑रित्रां प॒द्वतीं॑ रास्यग्ने ।

अ॒स्माकं॑ वी॒राँ उ॒त नो॑ म॒घोनो॒ जनाँ॑श्च॒ या पा॒रया॒च्छर्म॒ या च॑

a̱bhī no̍ agna u̱kthamijju̍guryā̱ dyāvā̱kṣāmā̱ sindha̍vaśca̱ svagū̍rtāḥ |

gavya̱ṃ yavya̱ṃ yanto̍ dī̱rghāheṣa̱ṃ vara̍maru̱ṇyo̍ varanta

||13||

अ॒भी नो॑ अग्न उ॒क्थमिज्जु॑गुर्या॒ द्यावा॒क्षामा॒ सिन्ध॑वश्च॒ स्वगू॑र्ताः ।

गव्यं॒ यव्यं॒ यन्तो॑ दी॒र्घाहेषं॒ वर॑मरु॒ण्यो॑ वरन्त