मुख्यं गम्यताम्

उदाहरणानि

शीघ्र मार्गाः

पूर्ण पृष्ठसूची

क्रीडाखण्डः, अध्याय 129

3
क्रीडाखण्डः · 129

गौरीदोहदवर्णनं नामैकोनत्रिंशोत्तरशततमोऽध्यायः

क उवाच

ततो दैत्यो मृत्युलोकं गतो गर्वादगर्जत ।

कम्पिताः पर्वताः सर्वे वृक्षा निपतिता भुवि

॥१॥

पक्षि सिंहाः श्वापदानि बभ्रमुः कानने तदा ।

ततो जिगाय नृपतीन् सर्वान् वीरांश्च दानवः

॥२॥

ब्रह्मादयो जिता येन तेनायुध्यन् कथं नृपाः ।

केचिद् द्विधा कृतास्तेन केचिन्नभसि बभ्रमुः

॥३॥

केचिच्च सम्मुखे युद्धं कृत्वा स्वर्गं गता नृपाः ।

केचिच्च शरणं याताः सेवकत्वमुपागताः

॥४॥

केचिद्भ्रष्टपदा जग्मुरभिमानेन काननम् ।

एवं जित्वा नृपान् सर्वान् मुनीनामाक्रमे मतिम्

॥५॥

अकरोद् दुष्टबुद्धिः स बबन्ध सहसा च तान् ।

तदा केचिन्मुनिगणास्त्यक्त्वा देहं दिवं गताः

॥६॥

केचिच्च मेरुकन्दर्यां न्यवसन्विगतज्वराः ।

केचिच्च निहतास्तेन केचिच्च ताडिता भृशम्

॥७॥

प्रासादाः सकलास्तेन विध्वस्ता देवता अपि ।

एवं तु प्रलये जातेऽलुप्यन् क्रियाश्च वैदिकी

॥८॥

स्वाहास्वधावषट्कारा हाहाकारोऽप्यजायत ।

देवा गिरिगुहास्थास्ते मुनयो यक्षकिन्नराः

॥९॥

न्यमन्त्रयन्त कार्यार्थं तत्र प्राह बृहस्पतिः ।

विद्यमानेभ्यो देवेभ्यस्तेभ्यः सर्वेभ्य एव च

॥१०॥

न भयं विद्यते तस्य तस्माद् देवं विनायकम् ।

प्रार्थयध्वं यदा विप्राःप्रादुर्भावं शिवालये

॥११॥

गजाननेति नाम्ना स करिष्यति च साम्प्रतम् ।

हनिष्यति बलाद्दैत्यं सिन्दूरं नात्र संशयः

॥१२॥

निराबाधं जगत्सर्वं भविष्यति तदा सुराः ।

एवमुक्तास्तु जीवेन ते तु देवादयोऽखिलाः ।

भक्त्या परमया युक्तास्तुष्टुवुस्तं विनायकम्

॥१३॥

देवा ऊचुः

जगतः कारणं योऽसौ रविनक्षत्रसम्भवः ।

सिद्धसाध्यगणाः सर्वे यत एव च सिन्धवः

॥१४॥

गन्धर्वाः किन्नरा यक्षा मनुष्योरगराक्षसाः ।

यतश्चराचरं विश्वं तं नमामि विनायकम्

॥१५॥

यतो ब्रह्मादयो देवा मुनयश्च महर्षयः ।

यतो गुणास्त्रयो जातास्तं नमामि विनायकम्

॥१६॥

यतो नानावताराश्च यश्च सर्वहृदि स्थितः ।

यं स्तोतुं नैव शक्नोति शेषस्तं गणपं भजेत्

॥१७॥

सिन्दूरो निर्मितः केन विश्वसंहारकारकः ।

तेनार्तौ प्रापितं विश्वं त्वयि स्वामिनि जाग्रति

॥१८॥

अन्यं कं शरणं यामः को नु पास्यति नोऽखिलान् ।

जह्येनं दुष्टबुद्धिं त्वमवतीर्य शिवालये

॥१९॥

इत्युक्त्वा परितेपुस्ते नानानुष्ठानतत्पराः ।

निराहारा यताहाराः प्राणायामपरायणाः

॥२०॥

धूमपानरताः केचित् केऽपि मौनावलम्बिनः ।

एकपादास्थिताः केचिज्जलमध्ये स्थिताः परे

॥२१॥

ऊर्ध्वबाहुतया केचित्केचिच्च योगमास्थिताः ।

केचिच्चकृतुः स्वान्देहान्केचिच्च मस्तकानपि

॥२२॥

एवं तेषां निरीक्ष्यैव तपांसि गणराट् तदा ।

आविरासीत् कोटिसूर्यप्रलयानलसन्निभः

॥२३॥

दृष्ट्वा तेजोमयं रूपं जहृषुस्ते सुरास्तदा ।

यश्चिन्तितः स एवायमाविर्भूतोऽखिलेश्वरः

॥२४॥

अपनेष्यति नो दुःखं नात्र कार्या विचारणा ।

तत ऊचे स भगवांस्तान् सुरांश्चिन्तया युतान्

॥२५॥

हनिष्ये सिन्दुरं देवा मा चिन्तां कर्तुमर्हथ ।

दुःखप्रशमनं नाम स्तोत्रं वः ख्यातिमेष्यति

॥२६॥

अतो दुःखविनाशो वा जातोऽस्मान्मदनुग्रहात् ।

एककालं द्विकालं वा त्रिकालं वापि यः पठेत्

॥२७॥

कदाचिन्न भवेदस्य दुःखं त्रिविधमण्वपि ।

अहं तु साम्प्रतं देवा अवतीर्य शिवालये

॥२८॥

नाम्ना गजानन इति ख्यातः सर्वार्थसाधकः ।

भविष्यामि हनिष्यामि सिन्दूरादीन्महासुरान्

॥२९॥

करिष्यामि शिवादास्यं कौतुकानि प्रदर्शयन् ।

क उवाच ।

एवमुक्त्वा ततो देवांस्तत्रैवान्तरधीयत

॥३०॥

ततोऽकस्माद् हैमवती शिवानुग्रहतो दधौ ।

तद् गर्भं ववृधेऽत्यन्तं दिने दिने यथा शशी

॥३१॥

ततस्तत्तेजसा तप्ता नानादोहदकाङ्क्षिणी ।

उवाच शङ्करं गौरी सन्तप्ता गर्भतेजसा

॥३२॥

अतिशीतस्थलं यत्र तत्र मां नय शङ्कर ।

ततोऽसौ वृषभारूढः पृष्ठे तामुपवेश्य ह

॥३३॥

भासयन्ती महातेजःपुञ्जेन विदिशो दिशः ।

वाद्यत्सु सर्ववाद्येषु ययौ स क्षितिमण्डलम्

॥३४॥

नानागणैः समायुक्तो बभ्राम काननानि सः ।

भ्रमता तेन दृष्टं हि पर्यलोकाननं महत्

॥३५॥

तत्र विश्रान्तिमकरोत् पार्वत्यानुमते तदा ।

नानापुष्पसमाकीर्णं नानाद्रुमफलान्वितम्

॥३६॥

सरोवापीयुतं सान्द्रतरुच्छायं मनोरमम् ।

यत्रोस्त्राणां न प्रवेशः कैलासशिखरोपमम्

॥३७॥

नन्दनादधिशोभं तद् वनं चैत्ररथादपि ।

तद्वीक्ष्य गिरिजा प्रोच इच्छया सदृशं शिवम्

॥३८॥

वनं प्राप्तं महादेव क्रीडावोऽत्र चिरं विभो ।

गणानामपि सर्वेषां प्रीतिस्तत्र ह्यभूत्तदा

॥३९॥

ततो गणा मण्डपं ते चक्रुस्तत्प्रियकाम्यया ।

नानावेदीगृहयुतं नानोपस्करसंयुतम्

॥४०॥

तत ऊचे शिवो देवीं वसात्र त्वं गणैर्युता ।

यद्यते प्रार्थितं तत्ते दास्यन्ति मदनुग्रहात्

॥४१॥

ततः स्वयं जगामाशु ध्यानस्थोऽभूद्धिमालये ।

सखीभिः पार्वती तत्र चिक्रीडे सा यथारुचि

॥४२॥

अरक्षंस्तां कोटिगणाः समन्तादावृतास्तदा ।

तदाज्ञावशगाः सर्वे कन्दमूलफलाशिनः

॥४३॥

इति श्रीगणेशपुराणे क्रीडाखण्डे गौरीदोहदवर्णनं नामैकोनत्रिंशोत्तरशततमोऽध्यायः ॥ १२९ ॥